(5237 S. K. m. 31, 62, 116, 119, 142)
Suça sürüklenen çocuk ... hakkında hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme suçlarından yapılan yargılama sonucunda; 5237 sayılı TCK’nın 142/1-b, 31/3 ve 62. maddeleri uyarınca 1 yıl 1 ay 10 gün hapis, 116/2, 119/1-c, 31/3 ve 62. maddeleri uyarınca 4.000 TL adli para cezası ve 151, 31/3 ve 62. maddeleri uyarınca 1.340 TL adli para cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Manisa 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 23/12/2010 tarih, 2009/711 Esas ve 2010/905 Karar sayılı kararına ilişkin suça sürüklenen çocuk müdafiinin temyizi üzerine;
Yargıtay 17. Ceza Dairesinin 15/10/2015 tarih, 2015/918 Esas ve 2015/7590 Karar sayılı kararıyla; Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle incelenerek, gereği görüşülüp düşünüldü: Dosya ve duruşma tutanakları içeriğine, toplanıp karar yerinde incelenerek tartışılan hukuken geçerli ve elverişli kanıtlara, gerekçeye ve hâkimin takdirine göre; suçların suça sürüklenen çocuk tarafından işlendiğini kabulde ve nitelendirmede usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmış, diğer temyiz nedenleri yerinde görülmemiştir.
Ancak; a) Mala zarar verme suçundan kurulan hükümde 5237 sayılı TCK’nın 62. maddesi uygulanırken 66 gün yerine 67 gün karşılığı adli para cezasına hükmedilmesi ve sonuç cezanın 1.320 TL yerine 1.340 TL adli para cezası olarak belirlenmesi suretiyle fazla cezaya hükmedilmesi,
b) Mahkeme masrafı olarak yapılan toplam 45,55 TL yargılama giderinden her bir sanığın payına düşen miktar 6183 sayılı Kanun'un 106/1. maddesinde belirlenen 20 TL'den az olması nedeniyle 6352 sayılı Kanun'un 100. maddesi ile eklenen 5271 sayılı CMK'nın 324/4. maddesi gereğince Devlet Hazinesine yükletilmesi yerine suça sürüklenen çocuklardan tahsiline karar verilmesi,
Bozmayı gerektirmiş, suça sürüklenen çocuk ... müdafiinin temyiz nedenleri bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin açıklanan nedenlerle teblignameye aykırı olarak BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Yasa'nın 8/1. maddesi aracılığıyla 1412 sayılı CMUK'nun 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, mala zarar verme suçundan suça sürüklenen çocuk hakkında sonuç cezanın 1.320 TL olarak belirlenmesi ve hüküm fıkrasından yargılama giderlerinin sanıklardan tahsiline ilişkin bölüm çıkarılarak yerine "Mahkeme masrafı olarak yapılan toplam 45,55 TL yargılama giderinden her bir suça sürüklenen çocuğun payına düşen miktarın 6183 sayılı Kanun'un 106/1. maddesinde belirlenen 20 TL'den az olması nedeniyle 6352 sayılı Kanun'un 100. maddesi ile eklenen 5271 sayılı CMK'nın 324/4. maddesi gereğince Devlet Hazinesine yüklenmesine,” cümlesinin yazılması suretiyle, sair yönleri usul ve yasaya uygun bulunan hükümlerin DÜZELTİLEREK ONANMASINA, karar verilmiştir.
İTİRAZ NEDENLERİ: Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı 25.12.2019 tarih ve 2019/127945 sayılı yazısı ile;
ANLATIM VE TALEP: "Manisa Cumhuriyet Başsavcılığınca açılan kamu davası sonrası suça sürüklenen çocuk ... hakkında, "Kilitlenmek suretiyle muhafaza altına alınan eşya hakkında hırsızlık, mala zarar verme ve iş yeri dokunulmazlığının ihlali" suçlarından, Manisa 3. Asliye Ceza Mahkemesince 23/12/2010 tarih, 2009/711 Esas, 2010/905 Karar nolu ilamla, TCK'nun 142/1-b.1, 151/1, 116/2, 119/1-c, 31/3, 62, 52. maddeleri gereğince 1 yıl 1 ay 10 gün hapis, 1.320 TL, 4.000 TL para cezaları ile cezalandırılmasına karar verilmiş; bu karar Yargıtay 17. Ceza Dairesinin 15.10.2015 gün ve 2015/918 - 7590 Esas - Karar sayılı kararı ile düzeltilerek onandığı " belirtilmiştir.
İTİRAZ NEDENLERİ: "Cumhuriyet Başsavcılığımızın itiraz nedeni, suça sürüklenen çocuğun savunma hakkının kısıtlanıp kısıtlanmadığına ilişkindir. Şöyle ki, suça sürüklenen çocuk, savunmanı ile birlikte 11/03/2010 tarihinde mahkeme huzurunda savunma yapmış; 22/04/2010, 17/05/2010, 27/05/2010, 29/06/2010, 04/11/2010 günlü duruşmalara katılmamış, hükmün verildiği 23/12/2010 günlü duruşmaya da katılmamış ve suça sürüklenen çocuğun yokluğunda mahkumiyet hükmü verilmiştir.
Suça sürüklenen çocuğun katıldığı 11/03/2010 tarihli duruşmada, duruşmalardan vareste tutulmak istemesi hususunda beyanı alınmamıştır. Suça sürüklenen çocuğun Yargıtay ilamına yönelik itirazı üzerine yapılan incelemede, suça sürüklenen çocuğun hükmün verildiği 23/12/2010 tarihinde Manisa E Tipi Kapalı Cezaevinde başka bir suçtan hükümlü olduğu belirlenmiştir. Sanığın duruşmada hazır bulunabilmesi, yükümlülük yönü olmakla birlikte öncelikle kendisi açısından bir hak olup, bu hak adil yargılanma hakkının temel unsurlarından birini oluşturmaktadır. Tarafı olduğumuz ve onaylamakla iç hukuk mevzuatına dahil ettiğimiz Avrupa İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunması Sözleşmesinin “Adil yargılanma hakkı” başlıklı 6. maddesinin üçüncü fıkrasının (c) bendinde, sanığın en azından kendi kendini savunma hakkı bulunduğu belirtilmekle, mahkeme huzurunda doğrudan savunmasını yapabilmesi için duruşmada hazır bulunma hakkının varlığı zımnen kabul edilmiştir. Bu kapsamda, duruşmalara katılmaktan vareste tutulmayan suça sürüklenen çocuğun, Manisa 3. Asliye Ceza Mahkemesinin yetki sınırları içerisinde, Manisa E Tipi Kapalı Cezaevinde başka suçtan hükümlü iken, karar duruşmasında mahkeme huzurunda hazır bulundurulmayarak gıyabında mahkumiyet hükmü verilmesi, savunma hakkının kısıtlanmasıdır. Nitekim Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 03/04/2018 günlü, 2014/9-851 Esas, 2018/144 Karar sayılı kararı bu yöndedir. Bu itibarla, Yüksek Yargıtay 17. Ceza Dairesinin 15/10/2015 gün ve 2015/918 - 7590 Esas - Karar sayılı düzeltilerek onama kararının kaldırılarak, Manisa 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 23/12/2010 tarih, 2009/711 Esas, 2010/905 Karar nolu ilamının bozulması istemiyle anılan karara itiraz edildiği" belirtilmiştir.
Sonuç Ve İstem: Açıklanan gerekçelerle; "Yukarıda açıklanan nedenler ve tüm dosya kapsamına göre; 1-İtirazımızın KABULÜNE,
2-Yüksek Yargıtay 17. Ceza Dairesinin 15/10/2015 gün ve 2015/918 - 7590 Esas - Karar sayılı düzeltilerek onama kararının KALDIRILMASINA,
3-Manisa 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 23/12/2010 tarih, 2009/711 Esas, 2010/905 Karar nolu ilamının BOZULMASINA, bozma kararının suça sürüklenen çocuk ...'a da sirayetine,
4-İtirazımız yerinde görülmediği takdirde dosyanın incelenmek üzere, Yüksek Yargıtay Ceza Genel Kuruluna gönderilmesine karar verilmesi itirazen arz ve talep olunur." şeklinde istemde bulunulması üzerine dosya dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
İTİRAZIN KAPSAMI; Başka suçtan Manisa Cezaevinde hükümlü olan ve duruşmalardan vareste tutulmaya dair bir talebi de bulunmayan suça sürüklenen çocuğun, kısa kararın okunduğu oturuma getirtilmeyerek savunma hakkının kısıtlanması suretiyle 5271 sayılı CMK'nun 196. maddesine aykırı davranıldığından bahisle Dairemizin düzeltilerek onama kararının kaldırılması istenmiştir.
KARAR; Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 03/04/2018 tarih, 2014/851 Esas ve 2018/144 Karar sayılı kararı uyarınca aynı yargı çevresindeki ceza infaz kurumunda başka bir suçtan hükümlü olarak bulunan ve Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 15/11/2018 tarih, 2018/339 Esas ve 2018/536 Karar sayılı kararı uyarınca farklı yargı çevresindeki ceza infaz kurumunda başka bir suçtan hükümlü olarak bulunan, asıl mahkemesince yapılan sorgusu sırasında duruşmadan bağışık tutulma isteğinde bulunmayan sanığın Cumhuriyet Savcısının esas hakkındaki görüşünü bildirdiği ve hükmün açıklandığı son oturumda hazır bulundurulmayıp yokluğunda yargılama yapılarak mâhkumiyetine karar verilmesi savunma hakkının sınırlandırılması niteliğinde olduğu şeklindeki kararları uyarınca başka suçtan Manisa Cezaevinde hükümlü olan ve duruşmalardan vareste tutulmaya dair bir talebi de bulunmayan suça sürüklenen çocuğun kısa kararın okunduğu oturuma getirtilmeyerek savunma hakkının kısıtlanması suretiyle 5271 sayılı CMK'nun 196. maddesine aykırı davranıldığı anlaşılmıştır. Bu nedenle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 25.12.2019 tarih ve 2019/127945 sayılı itiraz istemi yerinde görülmüş olduğundan İTİRAZIN KABULÜNE,
Yargıtay 17. Ceza Dairesinin 15/10/2015 tarih, 2015/918 Esas ve 2015/7590 Karar sayılı ilamı ile suça sürüklenen çocuk ... hakkında hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme suçlarından verilen düzeltilerek onama kararının KALDIRILMASINA,
Yerel mahkemece hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme suçlarından verilen hükümler temyiz edilmekle, başvurunun süresi ve kararların niteliği ile suçların tarihine göre dosya görüşüldü:
Suç tarihinde 15-18 yaş grubu arasında bulunan suça sürüklenen çocuğun eylemine uyan ve 5237 sayılı TCK'nın 142/1-b, 31/3, 116/2, 119/1-c, 31/3, 151 ve 31/3. maddelerinde tanımlanan cezaların türü ve üst sınırına göre, aynı Yasa'nın 66/1-e, 66/2. maddesinde öngörülen 5 yıl 4 aylık sürenin mahkumiyet kararının verildiği 23.12.2010 ile inceleme tarihi arasında geçmiş bulunması,
Bozmayı gerektirmiş, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itiraz nedeni bu bakımdan yerinde görülmüş olduğundan, hükümlerin açıklanan nedenle tebliğnameye aykırı olarak BOZULMASINA, bozma nedeni yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, 5320 sayılı Yasa'nın 8/1. maddesi yollamasıyla 1412 sayılı CMUK’nın 322. maddesinin verdiği yetkiye dayanılarak, suça sürüklenen çocuk hakkında açılan kamu davasının zamanaşımı nedeniyle DÜŞÜRÜLMESİNE, 13.01.2020 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)