(2918 S. K. m. 3, 85, 88) (818 S. K. m. 141)
Dava: Taraflar arasındaki alacak davası üzerine yapılan yargılama sonunda: Davanın reddine ilişkin verilen hüküm davalı S. İnşaat taahhüt ve ticaret Ltd. Şti vekili tarafından süresi içinde duruşma istekli temyiz edilmiş ise de dava konusu taşınmazın değeri duruşma yapılmasını gerektirecek miktarda olmadığından ve Yargıtay duruşması için gerekli tebligat masrafları ödenmediğinden duruşma isteminin masraf ve değer yönünden reddi ile incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verilerek dosya incelendi gereği düşünüldü.
Karar: Davacı vekili, dava dışı T. İn. Tic.Ltd. Şirketine ait olan 06
93 plakalı araçla müvekkiline ait olan 46 .. 2342 plaka sayılı aracına zarar verilmesi neticesi söz konusu şirketin sorumluluğuna karar verildiğini ve hükmün kesinleştiğini ancak araçların davalı S. Şirketine kiraya verildiğinin anlaşılması üzerine işleten olarak sorumlu olması gerektiğini iddia ederek müteselsil sorumluluk ilkesi gereğince kesinleşen 3.540.000.000 TL tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı şirketten de aynen tahsiline, (müteselsilen teşmiline) veya 9.868.200.000 TL alacağın yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini istemiş, iş bu dava dosyasıyla birleştirilen 2003/610 esas sayılı dava ile de 12.10.1997 tarihli satış sözleşmesi ile aracın malik ve işleteninin davalı H. Uzun olduğunu iddia ederek 3.540.000.000 TL'nin yasal faizi ile birlikte davalıdan müştereken ve müteselsilen teşmiline veya 11.000.000.000 TL birikmiş alacaklarının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı H. Uzun davaya karşı savunmada bulunmamıştır.
Davalı S. İnşaat Taahhüt ve Tic. Ltd. Şti vekili, talebin zamanaşımına uğradığını, müvekkili şirket ile T. İnş. Tic. Ltd. Şti arasında ticari bir ilişkinin olmadığını, davanın müvekkili şirkete teşmil edilmesi talebinin hiçbir hukuki dayanağı bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir
.
Mahkemece, iddia, savunma, toplanan deliller, tüm dosya kapsamı gereğince kaza tarihinde aracın H. Uzun tarafından satın alındığı ve davalı S. Ltd Şirketine ait taşocağında çalıştığı esnada kazanın meydana geldiği, araç sahibi ile birlikte iktisaden istifa eden S. Ltd Şirketinin de işleten sıfatına sahip olduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile 3.540.000.000 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı S. İnşaat Taahhüt ve Ticaret Limitet Şirketi ile davalı H. Uzun'dan müteselsilen tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı S. İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti vekilince temyiz edilmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi tazminat davasıdır. Trafik kazasında birden çok kişinin sorumluluğu söz konusu olabilir. İşletici, sürücü, sigortacı, yaya gibi KTK. nun 88.maddesinde sorumlu olan kişilerin müteselsilen sorumlu olacakları kabul edilmiştir. Müteselsil sorumlulukta zarar görenin dilediği borçluya başvurma hakkı vardır. (BK m.141) Müteselsil sorumlulardan birinin kimliğinin belirlenememesi halinde, diğer sorumlular zararın tamamından sorumlu olacaktır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 3.maddesi gereğince malik, uzun süreli olarak aracı kiraladığında kiracı işleten sıfatını kazanır, aynı yasanın 85.maddesi hükmü gereğince de işleten hukuki sorumluluk altına girer. Böyle bir hal varsa trafik kazasından doğan zarardan aracın kiracısı sorumlu olur. Ancak somut olayda davacı kaza tarihinde araç maliki olan dava dışı T. İnşaat Limitet Şirketi ve araç sürücüsü M. Köse ile Ak Sigorta Anonim Şirketine karşı Afşin Asliye Hukuk Mahkemesinde 2001/23 esas sayılı davayı açmış, söz konusu dava kısmen kabul edilerek karar 22.5.2002 tarihinde kesinleşmiştir. Kaza tarihinde araç maliki olan T. İnşaat Şirketinin işleten sıfatı ile sorumluluğu kesinleşen hükümle belirlenmiştir. Araç malikinin işleten sıfatı ile sorumluluğunun kesin hükümle belirlenmesinden sonra davalı S. İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şirketinin işleten sıfatı ile sorumlu tutulması kabul edilemez.
Yukarıda açıklanan gerekçelere göre mahkemece davalı hakkında açılan davanın reddi gerekirken kabulü usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle kararın davalı S. İnşaat Taahhüt ve Ticaret Ltd. Şti yararına BOZULMASINA ve peşin alınan harcın istek halinde temyiz edene geri verilmesine 28.02.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy