(2004 S. K. m. 245, 277, 279, 280, 282) (1086 S. K. m. 76)
Dava: Taraflar arasında görülen tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davacı vekili ve davalı Cooperatieve Centrale Raıffeisen Boerenleebank B.A. Dublin Şubesi vekilince istenmiş, davacı vekilince duruşma talep edilmiş olmakla duruşma için tayin edilen 20.3.2008 Salı günü davacı vekili Avukat Cemil Aygün ile davalı Cooperatieve Centrale Raıffeisen Boerenleebank B.A. Dublin Şubesi vekili Avukat Erhan Kaya geldi. Diğer davalı vekili gelmedi. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan tarafların Avukatları dinlendikten sonra işin incelenerek karara bağlanması başka güne bırakılmış olup, dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Karar: Davacı vekili davalılardan Sezginler Gıda San. ve Tic. A.Ş.nin iflasına karar verildiğini, ancak Müflis Sezginler Gıda San. ve Tic. A.Ş.nin hakkındaki haciz takiplerinin başlamasından geriye doğru 1 yıllık süre içinde Gümüşova ilçesinde bulunan taşınmazları üzerine diğer davalı banka lehine ipotek koydurttuğunu, Müflis şirketin alacaklılarından mal kaçırma kastıyla davalı Banka lehine tesis ettiği ipoteklerin iptalini talep etmiştir.
Davalılardan İflas masası vekili alacaklı davacıya dava açması hususunda yetki verildiğini takdirin mahkemeye ait olduğunu bildirmiştir.
Davalı C.C.R. Boerenleebank alacaklı davacıya verilen yetkinin geçerli olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece tasarrufun İİK. nun 279/1 maddesi uyarınca 1 yıllık süre içinde yapılmadığını, iflasta iptal davasının iflas idaresi tarafından açılması gerektiği gerekçesiyle davalılardan Banka hakkındaki dava yerinde görülmediğinden, diğer davalı hakkındaki davanın ise husumet nedeniyle reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından esastan bozma isteğiyle, davalılardan Banka vekili tarafından ise gerekçe yönünden düzelterek onama isteğiyle temyiz edilmiştir.
1) Mahkemece davalılardan Cooperatieve Centrale Raıffeisen Boerenleebank B.A. Dublin Şubesi yönünden, İİK. nun 279/1 maddesi uyarınca tasarrufun 1 yıllık süre içerisinde yapılmadığı ve bu maddede belirtilen sürenin iflasın açılması tarihinden itibaren hesaplanması gerektiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş ise de verilen karar dosya içeriğine ve toplanan delillere uygun düşmemektedir. Dava İİK. nun 277 ve devamı maddelerine göre açılan tasarrufun iptali isteğine ilişkindir. Davacı vekili dava dilekçesinde İİK. nun hem 279/1 maddesine hem de 280. maddesine dayanarak davasını açmış bulunmaktadır. Ancak mahkemece sadece İİK.nun 279. maddesi yönünden araştırma yapılarak davanın reddine karar verilmiştir. Oysa bir davada ileri sürülen maddi olgu ve bulgulara uyan maddeleri bulmak ve uygulamak ve hukuki nitelendirmesini yapmak, HUMK. nun 76. maddesi uyarınca hakimin doğrudan görevi olup somut olayda mahkemece İİK. nun 280. maddesi yönünden de gerekli araştırma ve incelemenin yapılması, buna ilişkin olarak tarafların delillerinin toplanması ve hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde davanın reddine karar verilmiş olması doğru bulunmamıştır. Davacı vekilinin temyiz itirazları bu nedenle yerindedir, kabulü ile hükmün bu yönden bozulması gerekir.
2) Davalılardan Müflis Sezginler Gıda San. ve Tic. A.Ş. İflas İdaresi yönünden davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmiş ise de verilen bu karar dosya içeriğine ve yasa hükümlerine uygun düşmemektedir. Uyuşmazlık, tasarrufun iptali istemine ilişkindir. İİK. nun 282. maddesi uyarınca iptal davalarının borçlu ve borçlu ile hukuki işlemde bulunan kişiler aleyhine açılması gerekir. Başka bir anlatımla borçlu ile 3.kişi arasında zorunlu dava arkadaşlığı vardır. İflas masası alacaklılarının bir iddianın takibi hakkını her hangi bir alacaklıya İİK. nun 245. maddesine dayanarak devretmesi, davada taraf olma yetkisinin de devri ve iflas idaresinin davadaki taraf olma zorunluluğunu ortadan kaldırmaz. Hal böyle olunca mahkemece iflas idaresi yönünden de davalı sıfatı ile davaya devam edilip işin esası ile ilgili karar verilmesi gerekirken davanın husumet yönünden reddine karar verilmiş olması doğru görülmemiş olmakla davacı vekilinin bu yöne ilişkin temyiz itirazları da yerindedir, kabulü ile hükmün bu yönden de bozulması gerekir.
3) Davalılardan Cooperatieve Centrale Raıffeisen Boerenleebank B.A. Dublin Şubesi vekilinin temyiz itirazlarına gelince; Temyiz eden davalı vekili davacı alacaklı bankaya iflas idaresi tarafından usulüne uygun bir şekilde verilmiş bir yetki olmadan davanın açıldığını bu nedenle mahkeme kararının bu yönüyle düzeltilerek onanmasını talep etmiştir. Dosya arasında bulunan 28.06.2005 tarihli 2. alacaklılar toplantı tutanağından, alacaklılar toplantısının yasada aranan çoğunlukla toplandığını, alınan kararların usul ve yasanın aradığı koşulları taşıdığı anlaşılmakla temyiz eden davalı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiş ve reddi gerekmiştir.
Sonuç: Yukarda (1) ve (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazları yerindedir, kabulü ile hükmün davacı yararına BOZULMASINA, (3) nolu bentte yazılı nedenlerle davalı banka vekilinin düzelterek onama isteğinin REDDİNE ve 550.00. YTL duruşma vekalet ücretinin davalı Cooperatieve Centrale Raıffeisen Boerenleebank B.A.'dan alınarak duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacıya geri verilmesine, aşağıda dökümü yazılı 0.90. YTL kalan onama harcın temyiz eden davalı Cooperatieve Centrale Raıffeisen Boerenleebank B.A.'dan alınmasına, 11.11.2008 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy