(2918 S. K. m. 109)
Dava: Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; verilen hükmün duruşmalı olarak temyizen tetkiki davalı vekilince istenilmiş olmakla duruşma için tayin edilen 03.03.2009 günü davacı A.... İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti. vekili Avukat M.B.A. ile davalı R ..... Sigorta A.Ş. vekili Avukat Y.E.D. geldiler. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraflar vekili dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği düşünüldü.
Davacı vekili, müvekkilinin işleteni olduğu aracın neden olduğu kaza sonucunda hayatını kaybedenlerin yakınlarına müvekkilince ödeme yapıldığını, davalı aracın trafik sigortacısı olması nedeni ile sigorta limiti ile sorumlu olmak üzere ödenen tazminatı müvekkiline ödemekle yükümlü olduğunu ileri sürerek, 6.000,00. YTL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiş, 20.05.2008 tarihli ıslah dilekçesi ile, talebini asıl alacak, yargılama giderleri ve vekalet ücreti toplamı olarak 23.291,43. YTL olarak artırmıştır.
Davalı vekili, rücu isteminin iki yıllık zamanaşımına tabi olup, süresinden sonra dava açıldığını, müvekkili tarafından hak sahiplerine talepleri doğrultusunda ödeme yapıldığını, bu nedenle sorumluluğu kalmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davacının yaptığı son ödemeden itibaren 2 yıllık süre içinde dava açılması nedeni ile zamanaşımı definin yerinde olmadığı, davalı sigorta şirketinin azami teminat limitinin 116.000,00. YTL olduğu ve yaptığı ödemeler dikkate alınarak bakiye 20.576,00. YTL'yi davacı işletene rücuan ödemekle yükümlü olduğu gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne, 20.576,00. YTL'nin hak sahipleri tarafından açılan dava tarihi olan 26.12.2001 tarihinden, ödemesi gereken bakiye yargılama giderleri ve vekalet ücretinin 636,00. YTL'nin 14.04.2004 tarihinden, 794,43. YTL'nin 25.12.2003 tarihinden, 736,00. YTL'nin 25.12.2003 tarihinden, 549,00. YTL'nin 04.03.2004 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1- Dava, zarar sorumlusu araç işleteni tarafından hak sahiplerine ödenen tazminatın aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısından tahsili istemine ilişkindir.
Davacı araç maliki, 02.02.2001 tarihinde meydana gelen trafik kazasında hayatını kaybedenlerin hak sahipleri olan tarafından, müvekkili ve davalı sigorta şirketi aleyhine açılan tazminat davaları sonucunda tazminata hükmedildiğini ve müvekkilinin hak sahiplerine ödeme yaptığını ileri sürerek, ödenen tazminatın sigorta limiti ile davalıdan tahsilini istemiş, davalı vekili davanın zamanaşımından sonra açıldığını savunmuştur.
KTK'nun 109/son maddesi ile tazminat yükümlülerinin birbirlerine karşı rücu haklarının, kendi yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdikleri ve rücu edilecek tazminatı öğrendikleri tarihten başlayarak iki yılda zamanaşımına uğrayacağı öngörülmüştür. Somut olayda, davacı işleten, kazada ölen İsmail'in hak sahiplerine, 27.01.2004 tarihinde, müteveffa Hasan'ın hak sahiplerine 27.01.2004 tarihinde, müteveffa İrfan'ın hak sahiplerine 06.02.2004 tarihinde, müteveffa Mevlüt'ün hak sahiplerine 27.01.2004 tarihinde ödeme yapılarak ibra edilmiştir. Davacının her bir dosya için yaptığı ödeme ve aldığı ibraname ile sorumluğunu tamamen yerine getirdiğinin ve dolayısıyla her bir ibraname tarihinden itibaren 2 yıllık süre içinde rücu hakkını kullanması gerektiğinin kabulü gerekir. Ödemenin çek aracılığı ile yapılması durumunda dahi, yükümlülüğün yerine getirildiği tarih, zarar sorumlusu yönünden, hak sahibi alacaklı tarafından ibra edildiği tarihtir.
Mahkemece, zamanaşımı süresinin 2 yıl olduğu kabul edilmiş, ne var ki, zamanaşımı süresinin başlangıç tarihi konusunda hatalı değerlendirme yapılarak, hak sahiplerine verilen en son çekin düzenleme tarihinin zamanaşımı süresinin başlangıç tarihi olarak kabul edilmesi doğru görülmemiştir.
Ayrıca, kazada hayatını kaybeden Musa'nın hak sahipleri tarafından davacının ibra edildiğine ilişkin bir belge sunulmamış, davacı tarafından düzenlenen çek listesi uyarınca hak sahipleri vekiline ödeme yapıldığı kabul edilmiştir. Öncelikle davacı tarafından, hak sahiplerine ödeme yapılıp yapılmadığı, ibraname düzenlenip düzenlenmediği, duraksamaya yer vermeyecek şekilde belirlenmeli, davacının ibra edildiğinin kanıtlanması halinde, ibraname tarihinden, ödeme yapıldığının kanıtlanması halinde ise, ödemenin yapıldığı tarihten itibaren 2 yıl içinde dava açılması gerektiği kabul edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile karar verilmesi de doğru olmamıştır.
2- Bozma neden ve şekline göre, davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda 1 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün davalı yararına BOZULMASINA, 2 numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, 625.00. TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 60.00. TL temyiz başvuru harcının davalıdan alınmasına ve peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine 03.03.2009 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy