(6100 S. K. m. 371)
Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Davacı vekili, ... ilçesi ... Mahallesi ... Cadde 651 ada 17 parsel sayılı taşınmaz üzerinde bulunan bina ile ...Mahallesi Terziler 3. Sokakta kain 45 ada 2 parsel ve 45 ada 9 parsel üzerinde bulunan binaların davalı şirkete sigortalı iken 19/05/2011 tarihinde meydana gelen depremde ağır hasar gördüğünü ve yıkılmasına karar verildiğini, davalı tarafın müvekkillerine 17 parsel için 338.427,00 TL, 2 ve 9 parseller için ise 64.400,00 TL ödeme yaptığını, eksik ödeme yapılmasının hukuka aykırı olduğunu, sigorta poliçesinde 17 parsel üzerinde 7 daire ve 1 işyeri için toplam 452.530,00 TL sigorta teminatı gösterildiğini, sigortalı bina yıkılacağından %2 muafiyet bedeli düşüldüğünde 443.479,00 TL bedelin müvekkillerine ödenmesi gerektiğini, 338.247,00 TL ödendiğinden bakiye 105.232,00 TL davalının borcu kaldığını, 2 ve 9 parsel sayılı taşınmazlar üzerinde 4 kat 8 daire bulunduğunu, toplam sigorta bedelinin 110.920,00 TL olduğunu, %2 muafiyet bedeli düşüldüğünde 108.701,60 TL ödeme yapılması gerekirken müvekkillerine 64.400,00 TL ödeme yapıldığını, geriye 44.301,60 TL ödeme yapılması gerektiğini, 17 parsel sayılı taşınmaz üzerinde binanın III. Sınıf B grubu yapılar kapsamında asansörlü ve kaloriferli konut kapsamında olduğunu, davalının ödediği 338.247,00 TL ile binanın yeniden yapılmasının mümkün olmadığını, 2 ve 9 nolu parsel sayılı taşınmazlar üzerinde bulunan binanın III. Sınıf yapılar içinde B grubu yapılar kapsamında kalorifer konut kapsamında olduğunu, davalı şirket tarafından hesaplanan tazminat miktarının eksik olduğunu, müvekkillerinin tazminat alacaklarının hesaplanmasını, fazlaya ilişkin talep, alacak ve dava hakları saklı kalmak üzere 150.232,00 TL zararın 19/05/2011 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ve yargılama giderleriyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili, davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.
Mahkemece, Dairemizin ilgili bozma ilamına uyulmasına karar verilerek toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davanın kısmen kabul, kısmen reddine, 109.971,00 TL'nin olay tarihi olan 19/05/2011 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin tazminat talebinin reddine, karar verilmiş; hüküm, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Dava, zorunlu deprem sigorta poliçesi gereği tazminat istemine ilişkindir.
Davacılar, deprem sonucunda davalı sigorta tarafından ödeme yapıldığı, ancak yapılan ödemenin eksik olduğu, gerçek zararın belirlenerek eksik kalan kısmın davalıdan tahsilini talep etmiştir.
Hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacılara ait olan 45 ada 2 ve 9 nolu parselin birim fiyatı olarak 482,00 TL'den hesap edilmiştir. Ancak kaloriferli sayılması halinde 565,00 TL'den hesaplama yapılacaktır. Davacılar vekili ise jeotermal enerji ile ısındığını yani kaloriferli olduğunu iddia etmektedir. Dosyaya sunduğu, Simav Belediyesinin jeotermal ısı sicil listesi sunulmuştur. Buna göre mahkemece, davacılara ait 45 ada 2 ve 9 nolu parseldeki binanın jeotermal ısı ile ısınıp ısınmadığı, kaloriferli olarak değerlendirilip değerlendirilmeyeceği belirlenerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
3-Davalı vekili tarafından, davacıların taşınmazlarında ruhsatsız ve projeye aykırı olarak tadilat yaptıklarını iddia etmiştir. Davaya konu 45 ada 2 ve 9 nolu parsellerin yapı ruhsatı, yapı kullanım izin belgesi ve imar çapı belgelerinin dosya içerisinde rastlanılmamış olup ekspertiz raporunda, yapılan tadilatın projesiz olduğu belirtilmiştir. Sigorta poliçesi ile güvence altına alınan binadaki zararın münhasıran projeye uygun olarak inşa edilmemesi nedeniyle oluştuğuna dair bilgi belge olmadığına göre bu husus zarar görenin müterafik kusuru kapsamında değerlendirilebilecek bir husustur.
Zarar görenin zararın artmasına katkısının/müterafik kusurun varlığı ve indirim yapılması gerekip gerekmediği hususlarının mahkemece araştırılarak karar yerinde tartışılması gerekmektedir.
4-Davaya konu 651 ada 17 parsel ile 45 ada 2 ve 9 nolu parseldeki taşınmazda bulunan dairelerin tapu kayıtlarına göre bir kısmının davacıların hisseli olarak malik oldukları, bir kısmının ise davacıların ayrı ayrı tam hisseli olarak malik oldukları anlaşılmaktadır. Buna göre davacıların talebi açıklattırılarak, her bir daire için ne kadar talep edildiği belirlenerek sigorta poliçeleri değerlendirilip ayrı ayrı hüküm kurulması gerekirken yazılı olduğu şekilde eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
5-Zorunlu Deprem Poliçesi Genel Şartlarının Tazminatın Ödenmesi başlıklı b.4. maddesinde "tazminat miktarının yasa ve bu poliçe hükümlerine göre tespit edilmesinden sonra Doğal Afet Sigortaları Kurumu sigorta bedelini aşmamak kaydı ile kesinleşmiş tazminat miktarının en geç takip eden bir ay içerisinde hak sahibine ödemek zorundadır" hükmü gereğince temerrüdün belirlenmesi gerekmektedir. Dosya kapsamına göre davacı tarafından davadan önce davalı sigorta şirketine başvurulduğu ve ödeme yapıldığı anlaşılmış olup ne zaman başvurulduğuna ilişkin bilgi ve belge mevcut değildir. Buna göre, davalı sigorta şirkete yapılan başvuru tarihinden 1 ay sonra temerrüde düştüğünün kabul edilmesi gerekirken, olay tarihinden itibaren faize hükmedilmesi doğru görülmemiştir.
Kabule göre; mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmesine rağmen davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi de doğru değildir.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE; (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin, (3), (4),(5) nolu bentlerde açıklanan nedenlerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA; peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacılar geri verilmesine 04/06/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)