(818 S. K. m. 47) (6098 S. K. m. 56) (2918 S. K. m. 91, 98) (6111 S. K. m. 59, Geç. m. 1) (4925 S. K. m. 17, 18)
Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda verilen hüküm davacı vekili ile davalılar ... Sigorta A.Ş ve ... Turizm Seyahat Organizasyon A.Ş vekillerince temyiz edilmiş, davacı vekilince de duruşma talep edilmiş olmakla duruşma için tayin edilen 13.11.2018 Salı günü davacı vekili Av. ... ile davalı ... Genel Sigorta A.Ş vekili Av. ... ve davalı ...vekili Av. ... geldiler. Diğer taraflardan gelen olmadı. Temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşıldıktan ve hazır bulunan taraf vekilleri dinlendikten sonra eksiklik nedeniyle iade edilen dosya ikmal edildikten sonra tekrar gelmekle dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Davacı vekili, 08.03.2011 günü davacının yolculuk ettiği davalı ...’in sürücü, davalı ... Sigorta A.Ş’nin trafik sigortacısı, davalı ...’nin zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortacısı, davalı ... Genel Sigorta A.Ş’nin zorunlu koltuk ferdi kaza ve aynı zamanda artan mali mesuliyetli birleşik kasko sigortacısı, davalı ...nin işleteni olduğu araç ile meydana gelen tek taraflı trafik kazasında davacının yaralandığını belirterek uğradığı maddi zarar (hastane masrafları gibi) için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 1.000,00 TL maddi tazminatın, iş gücü kaybı nedeniyle 10.000,00 TL maddi tazminatın, sağ gözünü kaybetmesi nedeniyle 30.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan müştereken müteselsilen tahsiline, sigorta şirketlerinin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı sorumlu tutulmasına, 200.000,00 TL manevi tazminatın davalı sürücü ve işletenden müştereken müteselsilen tahsiline karar verilmesini istemiş, ıslah dilekçesi ile maddi talebini artırmıştır.
Davalılar vekilleri, ayrı ayrı davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre; davanın kısmen kabulü ile 126.683,02 TL maddi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (davalılardan Zürih Sigorta A.Ş, ... Sigorta A.Ş. ve ... Sigorta A.Ş. yönünden poliçe limitiyle ve dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile sınırlı sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin maddi tazminat isteminin reddine, 50.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan ... ve ... Turizm A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya ödenmesine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili, davalı ... Sigorta A.Ş vekili ile davalı ...vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde ve özellikle manevi tazminatın takdirinde 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 56. maddesindeki (eski BK 47) özel haller dikkate alınarak hak ve nasafet kuralları çerçevesinde karar verilmesinde bir usulsüzlük bulunmamasına göre, davalı ...vekilinin tüm, davacı vekilinin aşağıdaki 2 nolu bendin kapsamı dışında kalan ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2-Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar sebebi ile maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Dava tarihi itibari ile yürürlükte bulunan ve 2918 sayılı Kanun'un 98. maddesinde değişiklik yapan 6111 sayılı Kanun'un 59. maddesinde, "trafik kazaları nedeniyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer resmi ve özel sağlık kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedellerinin
kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanacağı" düzenlemesine; Kanun'un geçici 1. maddesinde de "Bu Kanun'un yayımlandığı tarihten önce meydana gelen trafik kazaları nedeniyle sunulan sağlık hizmet bedellerinin Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanacağı, söz konusu sağlık hizmet bedelleri için bu Kanun'un 59. maddesine göre belirlenen tutarın %20'sinden fazla olmamak üzere belirlenecek tutarın üç yıl süreyle ayrıca aktarılmasıyla anılan dönem için ilgili sigorta şirketleri ve Güvence Hesabı'nın yükümlülüklerinin sona ereceği" düzenlemesine yer verilmiştir. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91. maddesi ve Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A-1 maddesinde; sigortacının, poliçede belirtilen aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği düzenlenmiştir. KTK'na göre, zorunlu mali sorumluluk sigortası yaptırmak zorunludur.
Sigorta poliçesinde belirtilen, motorlu aracın işletilmesinden kaynaklanan kaza nedeniyle sigorta şirketi zarar görenlerin tedavisi için ödenen giderleri zorunlu olarak teminat altına alır. Sigorta şirketinin yasadan ve sözleşmeden doğan bu yükümlülüğü (belgeli tedavi giderleri yönünden), 6111 sayılı Kanun ile getirilen düzenlemeyle sona erdirilmiş bulunmaktadır.
Öncelikle belirtmek gerekir ki, Sosyal Güvenlik Kurumu, 6111 sayılı yasa ile değiştirilen 2918 sayılı yasanın 98. maddesi kapsamında tüm tedavi giderlerinden değil, ancak söz konusu madde kapsamında kalan tedavi giderlerinden sorumludur. Belgeye dayanmayan tedavi giderleri, 6111 sayılı yasa kapsamında değildir. Belgeli olmayan tedavi giderlerinden SGK sorumlu olmayıp, sigorta şirketi ile araç işleteni ve sürücüsünün sorumluluğu devam etmektedir.
Somut olayda; davacı, kazadaki yaralanması nedeniyle yaptığı tedavi ve tedavi yol giderlerinin de davalılardan tahsilini talep etmiş; mahkeme ise tedavi giderlerinin belgelendirilemediği gerekçesi ile tedavi gideri talebini reddetmiştir.
Oysa, yukarıda ifade edilen hususlar da dikkate alınmak suretiyle; yargılama esnasında yürürlükte bulunan 6111 sayılı Kanun'un 59. ve geçici 1. maddesi gereği Sosyal Güvenlik
Kurumu'nun sorumluluğuna geçen tedavi giderleri ile birlikte SGK'nun sorumlu olmayacağı birtakım tedavi ve yol giderlerinin de dava konusu olduğu gözetilerek, uzman tıp doktoru bilirkişiden rapor alınarak davacının belgeli ve belgeye dayalı olmayan giderleri belirlenerek oluşacak sonuca göre SGK sorumluluğu kapsamında olanlar bakımından davanın reddi, SGK sorumluluğu kapsamı dışında kalan tedavi giderleri yönünden ise zarar sorumluları bakımından davanın kabulü yönünde karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeyle yazılı olduğu biçimde karar verilmesi doğru görülmemiştir.
3-Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu’nun “Sorumluluk ve Sigorta” başlıklı bölümünde düzenlenmiş olup; Kanunun 17. Maddesinde: “Şehirlerarası ve Uluslararası yolcu taşımacıları, duraklamalar dahil olmak üzere kalkış noktasından, varış noktasına kadar geçecek süre içinde meydana gelecek bir kaza nedeniyle yolcunun ölümü, yaralanması ya da eşyanın zarara uğramasından dolayı sorumludurlar” açıklaması yapıldıktan sonra, 18. maddesinde: “Taşımacılar, yolcuya gelebilecek bedeni zararlar için bu Kanunun 17. maddesinden doğan sorumluluklarını sigorta ettirmek zorundadırlar” denilmiştir.
Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın "Tazminat Ödemesinde Öncelikli Sigorta" başlığını taşıyan B.8. maddesinde ise; "Meydana gelen zarar öncelikle bu sigortadan karşılanır. Sigorta sözleşmesinin hiç yapılmamış olması, yapılmış fakat geçersiz hale gelmiş olması, süresinin bitmiş olması veya meydana gelen zararın bu sigorta teminatlarının üzerinde bulunması halinde teminatların üzerinde kalan kısım için; sırasıyla 13/10/1983 tarih ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre yapılması zorunlu olan mali sorumluluk sigortasına ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasına başvurulur" denilmektedir. Buna göre taşıma ilişkisinde, taşımacılık mali sorumluluk sigortası, mali sorumluluk sigortası ve ihtiyari mali sorumluluk sigortası arasında sıralı sorumluluk ilişkisi kabul edilmiştir.
Somut olayda, taşıma esnasında kazanın meydana geldiği sabit olup aracın kaza tarihini kapsayan taşımacılık mali sorumluluk sigortasının davalı ... nezdinde ölüm ve sakatlanma kişi başına 175.000,00 TL teminat limitli poliçeyle yapıldığı anlaşılmıştır. Kazanın meydana geldiği tarih olan 08.03.2011 tarihinde Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi için kişi başı sakatlık ve ölüm teminatı 200.000,00 TL’dir. Bu durumda mahkemece, kazaya karışan aracın zorunlu taşımacılık mali sorumluluk sigortasının bulunması, trafik (ZMSS) sigortacısına ancak taşımacılık mali sorumluluk sigortası limitinin üzerinde bir zararın tespiti halinde limitin üzerinde kalan kısım yönünden başvurulabileceği, aktüer raporunda belirlenen tutarın (126.683,02 TL) taşımacılık mali sorumluluk sigortası limitini aşmadığı gözetildiğinde kazaya karışan aracın trafik (ZMSS) sigortacısı ... Sigorta A.Ş’ye karşı açılan davanın reddine karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu üzere yanılgılı değerlendirme sonucu hüküm kurulmuş olması doğru görülmemiştir.
4-Bozma neden ve şekline göre davalı ... Sigorta A.Ş vekilinin sair temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada gerek görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ...vekilinin tüm, davacı vekilinin sair temyiz itirazlarının REDDİNE, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin, (3) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... Sigorta A.Ş vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, (4) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... Sigorta A.Ş vekilinin sair temyiz itirazlarının incelenmesine bu aşamada yer olmadığına, 1.630,00 TL vekalet ücretinin davalı ...den alınarak duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine, duruşmada vekille temsil olunmayan davalı ... Sigorta A.Ş yararına vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, aşağıda dökümü yazılı 14.042,50 TL kalan onama harcının temyiz eden davalı ... Tur. Sey. Org. A.Ş.'den alınmasına, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davacı ve davalı ... Sigorta A.Ş.'ne geri verilmesine 20.02.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)