(2004 S. K. m. 277) (1086 S. K. m. 438)
Taraflar arasındaki tasarrufun iptali davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ... Tarım Ürün. Petrol İnş. Nak. San ve Tic. Ltd. Şti vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Davacı vekili, davalı borçlu ...'nun alacaklılarından mal kaçırmak amacıyla üzerinde benzin istasyonu bulunan taşınmazını 21.1.2010 tarihinde davalı ... Tarım Ürün. Petrol İnş. Nak. San ve Tic. Ltd. Şti.'ne, anılan şirketin 3.9.2010 tarihinde davalı ...'a, onun da 31.1.2011 tarihinde davalı ... Petrol Nak. Kimya Tekstil Tarım Turizm İnş. San ve Tic. Ltd. Şti.'ne sattığını belirterek davalılar arasındaki tasarrufların iptaline, bu talebin kabul edilmemesi halinde davalılar ... Tarım Ürün. Petrol İnş. Nak. San ve Tic. Ltd. Şti. ve ...'ın tazminatla sorumluluğuna karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ...; davaya cevap vermemiştir.
Davalı ... Tarım Ürün. Petrol İnş. Nak. San ve Tic. Ltd. Şti. vekili; aciz belgesi sunulmadığını, takip konusu çekin zamanaşımına uğradığını, taşınmazı iyiniyetle aldıklarını, yatırım yaptıklarını daha sonra yine rayiç bedelle sattıklarını belirterek davanın reddini savunmuştur.
Davalı ... vekili, dava konusu taşınmazı 417.800 TL bedelle ve iyiniyetle aldıklarını, bir yıl kullandıklarını daha sonra sattıklarını belirterek davanın reddini istemiştir.
Davalı ... Petrol Nak. Kimya Tekstil Tarım Turizm İnş. San ve Tic Ltd. Şti. vekili, takip konusu alacağın zamanaşımına uğradığını belirterek davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, Dairemizin 08/03/2016 tarih ve 2014/12857 Esas, 2016/2873 Karar sayılı bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunda, davanın kısmen kabulü ile 333, 936 TL tazminatın davalı ... Tarım Ürün Petrol İnş. Nak. San. Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, Diğer davalılar yönünden davanın reddine karar verilmiş; hüküm, ... Tarım Ürün. Petrol İnş. Nak. San ve Tic. Ltd. Şti vekili ve davalı ... vekili tarafından süresi içerisinde temyiz edilmiştir.
1-Dosya içeriğine, bozmaya uygun karar verilmiş olmasına, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, bozma ile kesinleşen yönlere ilişkin inceleme yapılmasının mümkün olmamasına göre; davalı ... Tarım Ürün. Petrol İnş. Nak. San ve Tic. Ltd. Şti vekilinin temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Dava İİK'nun 277 ve devamı maddelerine dayalı olarak açılan tasarrufun iptali istemine ilişkindir.
Bu tür iptal davalarında amaç, borçlunun haciz veya iflasından önce yaptığı ve aslında geçerli olan bazı tasarrufların geçersiz ya da iyiniyet kurallarına aykırılık nedeniyle alacaklıya karşı sonuçsuz kalmasını ve dolayısıyla o mal üzerinden cebri icraya devamla alacağın tahsilini sağlamaktır. İptal davaları borçlu ile hukuki muamelede bulunan kişiler ve bunların mirasçıları aleyhine açılır. Malın üçüncü kişinin elinden çıkmış olması halinde ise dava, kişinin elden çıkardığı mallar yerine geçen değere taalluk ediyorsa 3.kişinin bu değerler nispetinde, davacının alacağından fazla olmamak üzere nakden tazmine mahkum edilmesi gerekir. Bu halde 3.kişinin sorumlu olduğu miktar, elden çıkarılan malın tasarruf tarihindeki gerçek değeridir. Başka bir deyişle 3.kişi tasarrufa konu malın elden çıkarıldığı tarihteki gerçek değeri oranında ve alacak miktarı ile sınırlı olarak tazminatla sorumlu tutulması gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir. Ayrıca; borçlu ve üçüncü kişi mecburi dava arkadaşı olup davanın aleyhlerine sonuçlanması halinde yargılama giderlerinden müşterek ve müteselsilen sorumlu tutulmaları gerekirken, yalnızca davalı 3.kişi ... Tarım Ürün. Petrol İnş. Nak. San ve Tic.Ltd.Şti.’nin sorumlu tutulması doğru görülmemiştir.
3-Dava; temyiz eden davalı ... yönünden esastan red edildiğine göre davalı ... lehine takip konusu alacak miktarı ile dava konusu taşınmazın değerinden hangisi az ise o değer üzerinden nisbi vekalet ücretine hükmedilmesi gerekir. Somut olayda alacak miktarı daha az olduğundan bu miktar üzerinden kendisini vekil ile temsil eden davalı ... yararına nisbi vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur.
Ne var ki, bu yanlışlıkların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirir nitelikte görülmediğinden, 6100 Sayılı HMK'nin geçici 3/2 maddesi delaletiyle 1086 sayılı HUMK'nin 438/7 maddesi uyarınca hükmün düzeltilerek onanması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... Tarım Ürün. Petrol İnş. Nak. San ve Tic. Ltd. Şti vekilinin temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle res’en, (3) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hüküm fıkrasının 1.bendinde yer alan “333, 936 TL” ibaresinden önce gelmek üzere “davacının Osmaniye İcra Müdürlüğü 2010/4140 esas sayılı dosyasındaki asıl alacak ve ferileriyle sınırlı olmak üzere; taşınmazın elden çıkarıldığı 03/09/2010 tarihindeki gerçek değeri olan...” ibaresinin yazılmasına, hükmün 3.bendinde yer alan “davalı ... Tarım Ürünlerinden alınarak davacıya verilmesine” ibaresinin hükümden çıkarılarak yerine “davalı ... ve davalı ... Tarım Ürünlerinden müşterek müteselsil şekilde alınarak davacıya verilmesine” ibaresinin yazılmasına, hükmün 4.bendinde yer alan “ davalı ... Tarım Ürünlerinden alınarak hazineye irat kaydına” ibaresinin hükümden çıkarılarak yerine “davalı ... ve davalı ... Tarım Ürünlerinden müşterek müteselsil şekilde alınarak hazineye irat kaydına” ibaresinin yazılmasına, hükmün 5.bendindeki “davalı ... Tarım Ürünlerinden alınarak davacıya verilmesine” ibaresinin hükümden çıkarılarak yerine “davalı ... ve davalı ... Tarım Ürünlerinden müşterek müteselsil şekilde alınarak davacıya verilmesine” ibaresinin yazılmasına, hükme 6.bent olarak “Hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereği 18.716,14 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...’a verilmesine” ibaresinin eklenmesine ve hükmün bu şekli ile
DÜZELTİLEREK ONANMASINA; aşağıda dökümü yazılı 11.374,60 TL kalan onama harcının temyiz eden davalı ... Tarım Ürün. Petrol İnş. Nak. San ve Tic. Ltd. Şti'den alınmasına, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalı ...'a geri verilmesine, 06/07/2020 gününde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)