Görevi yaptırmamak için direnme suçundan sanık ...'ın, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 265/1 (2 kez), maddeleri uyarınca 6 ay hapis (iki kez) cezası ile cezalandırılmasına dair... Asliye Ceza Mahkemesinin 13/10/2015 tarihli ve 2015/223 esas. 2015/389 sayılı kararının, ...Bakanlığı tarafından kanun yararına bozulmasının istenilmesi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 19.04.2016 tarih ve 135835 sayılı istem yazısıyla dava dosyası Dairemize gönderilmekle incelendi:
İstem yazısında “Dosya kapsamına göre, mahkeme kabulünde sanığın yapılan bir ihbar üzerine olay yerine gelen Jandarma görevlilerine cebir kullanmasından ibaret olayda, benzer bir olaya ilişkin Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 02/03/2010 tarihli ve 2009/9-259 esas, 2010/47 sayılı kararında da belirtildiği üzere, direnme eylemlerinin aynı zaman dilimi içinde ve hukuki kesintiye uğramadan gerçekleşmesi sebebiyle, devam eden bir süreç içerisinde farklı görevlilere karşı tekrarlanarak gerçekleştirilmiş olan eylemlerinden ötürü 5237 sayılı Kanun'un zincirleme suça ilişkin 43/2. maddesinin uygulanması gerektiği gözetilmeden görevi yaptırmamak için direnme suçundan ayrı ayrı fazla ceza tayininde isabet görülmemiştir.” denilmektedir.
Hukuksal Değerlendirme:
5237 sayılı TCK’nın “Zincirleme Suç” başlıklı 43. maddesinin 1. fıkrasında; “Bir suç işleme kararının icrası kapsamında, değişik zamanlarda bir kişiye karşı aynı suçun birden fazla işlenmesi durumunda, bir cezaya hükmedilir. Ancak bu ceza, dörtte birinden dörtte üçüne kadar artırılır. Bir suçun temel şekli ile daha ağır veya daha az cezayı gerektiren nitelikli şekilleri, aynı suç sayılır. Mağduru belli bir kişi olmayan suçlarda da bu fıkra hükmü uygulanır” şeklinde zincirleme suç tanımlanmış, ikinci fıkrasında ise; “Aynı suçun birden fazla kişiye karşı tek bir fiille işlenmesi durumunda da, birinci fıkra hükmü uygulanır” denilmek suretiyle zincirleme suçtan farklı bir müessese olan, aynı nev’iden fikri içtima kuralı düzenlenmiştir.
Türk Ceza Kanunu sistematiğinde, kural olarak yasadaki suç tanımına uygun her bir netice ayrı bir suç oluşturmasına karşın, bu kuralın istisnaları olarak, TCK’nın “suçların içtimaı” bölümünde, 42, 43 ve 44. maddelerine yer verilmiştir. Aynı nev’iden fikri içtima halinde, fiil yani hareket hukuksal anlamda tektir ve bu fiille aynı suç birden fazla kişiye karşı işlenmektedir. Bu durumda hareket tek olduğu için, fail hakkında tek bir ceza verilecek, ancak bu ceza mağdur sayısı fazla olduğu için, TCK’nın 43/1. maddesine göre artırılacaktır. (Ceza Genel Kurulunun 05/06/2012 tarih ve 15/491-219 sayılı ilamı da bu doğrultudadır.) Ayrıca bu mağdurlara veya mağdurlardan birine karşı aynı suç işleme kararının icrası kapsamında, aynı suçun değişik zamanlarda birden fazla işlenmesi durumunda cezanın TCK'nın 43/1 maddesi uyarınca artırılması gerekecektir.
İnceleme konusu somut olayda; sanığın, ikamet ettiği köyde bir kavga olayına karışması üzerine köye gelen jandarma ekibi tarafından sanığın ifadesinin alınmasının istendiği, bu amaçla sanığın ikametine gittikleri, sanığın burada ifade vermek istememesi ve jandarma ekibini evinden göndermek istemesi üzerine tartışma yaşandığı, sanığın önce devriye komutanı olan müşteki İbrahim'e vurduğu, ardından kendisine engel olmak isteyen diğer jandarma erlerine direndiği ve müşteki jandarma erlerinden İsmail'e de yumruk attığı, bu suretle görevi yaptırmamak için direnme eylemlerinin tek fiil ve tek fiille birden fazla kişiye karşı aynı suçun işlenmiş sayılması gerektiğinden dolayı sanık hakkında temel ceza belirlendikten sonra TCK’nın 43/2 ve 43/1. maddelerinin uygulanması gerektiği gözetilmeden, iki ayrı hüküm kurulmuş olmasının hukuka aykırı olduğu belirlenmekle kanun yararına bozma talebinin kabulü gerekmiştir.
Sonuç ve Karar:
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın düzenlediği tebliğnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden,
1- Görevi yaptırmamak için direnme suçlarından sanık ... hakkında, .... Asliye Ceza Mahkemesinin 13/10/2015 tarih ve 2015/223 esas 2015/389 sayılı kararının, 5271 sayılı CMK'nın 309. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
2- Karardaki hukuka aykırılık aynı Kanun maddesinin 4-d fıkrasına göre, sanığa daha hafif bir cezanın verilmesini gerektirmekle, TCK’nın 265/1 maddesi uyarınca, mahkemenin takdiri gözetilerek, sanığın 6 ay hapis cezası ile cezalandırılmasına,
3- Sanığın görevi yaptırmamak için direnme suçunu birden fazla kişiye karşı tek bir fiille işlemesi nedeniyle cezasının TCK’nın 43/2. maddesi uyarınca takdiren 1/4 oranında arttırılarak, sanığın 7 ay 15 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, görevi yaptırmamak için direnme suçuna ilişkin infazın bu miktar üzerinden yapılmasına,
4- Kararın diğer yönlerinin olduğu gibi bırakılmasına, 13.06.2016 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.