KARAR
Cinsel taciz, hakaret, tehdit ve konut dokunulmazlığını ihlal etme suçlarından şüpheli ... hakkında yapılan soruşturma evresi sonucunda Burhaniye Cumhuriyet Başsavcılığınca düzenlenen 14/03/2018 tarihli ve 2018/1163 soruşturma, 2018/436 esas, 2018/347 sayılı iddianamenin iadesine dair Burhaniye 2. Asliye Ceza Mahkemesinin 29/03/2018 tarihli ve 2018/129 iddianame değerlendirme sayılı kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin Burhaniye Ağır Ceza Mahkemesinin 16/05/2018 tarihli ve 2018/687 değişik iş sayılı kararının, Adalet Bakanlığı tarafından kanun yararına bozulmasının istenilmesi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının,10/07/2018 gün ve 2018/59453 sayılı istem yazısıyla Dairemize gönderilen dava dosyası incelendi.
İstem yazısında; “Her ne kadar sanık hakkında düzenlenen iddianamenin, " ... 1-Olay günü şüphelinin eylemlerinden şikayetçi olan müştekilerin evlerinin kapısına bir cisimle vurularak şüpheli tarafından zarar verildiğine dair müştekilerin beyanları ve 13/03/2018 tarihli tutanak ile mala zarar verildiğinin anlaşılması karşısında, şüphelinin mala zarar verme suçu nedeniyle yürütülen soruşturma muktezaya bağlanmadan, 2-Müştekilerin olay günü evlerinin avlusuna girerek kapılarına vurup iddianamede belirtilen suçlara konu sözleri söyleyen şüphelinin müştekilerin komşularının müdahale etmesi ile evlerinin önünden uzaklaştırıldığını beyan etmelerine rağmen, olaya müdahale ederek bilgi ve görgüsü olduğu belirtilen müştekilerin komşuların tespiti ile beyanların temin edilmeyip, bu suretle atılı suçların sübutuna mutlak derecede etkisi bulunan deliller toplanmadan.. " gerekçesiyle iadesine karar verilmiş ise de,
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 170/4. maddesindeki “İddianamede, yüklenen suçu oluşturan olaylar, mevcut delillerle ilişkilendirilerek açıklanır.” şeklindeki düzenleme ile aynı Kanun’un 225/1. maddesinde yer alan "Hüküm, ancak iddianamede unsurları gösterilen suça ilişkin fiil ve faili hakkında verilir." şeklindeki düzenleme karşısında, iddianamedeki anlatıma göre şüpheliye isnat edilen suçları oluşturan olayların mevcut delillerle ilişkilendirilerek gösterildiği ve şüpheliye yüklenen ve suç olduğu kabul edilen eylemlerin neler olduğundan bahsedildiği, iddianame konusu olmayan suç veya suçlara ilişkin yargılamanın her aşamasında suç duyurusunda bulunabileceği cihetle, itirazın bu yönden kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir.” denilmektedir.
Hukuksal Değerlendirme:
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun iddianamenin iadesine ilişkin 174. maddesi;
"1- Mahkeme tarafından, iddianamenin ve soruşturma evrakının verildiği tarihten itibaren on beş gün içinde soruşturma evresine ilişkin bütün belgeler incelendikten sonra, eksik veya hatalı noktalar belirtilmek suretiyle;
a) 170 inci maddeye aykırı olarak düzenlenen,
b) Suçun sübûtuna etki edeceği mutlak sayılan mevcut bir delil toplanmadan düzenlenen,
c) Ön ödemeye veya uzlaşmaya tâbi olduğu soruşturma dosyasından açıkça anlaşılan işlerde önödeme veya uzlaşma usulü uygulanmaksızın düzenlenen, İddianamenin Cumhuriyet Başsavcılığı'na iadesine karar verilir.
2- Suçun hukukî nitelendirilmesi sebebiyle iddianame iade edilemez.
3- En geç birinci fıkrada belirtilen süre sonunda iade edilmeyen iddianame kabul edilmiş sayılır.
4- Cumhuriyet Savcısı, iddianamenin iadesi üzerine, kararda gösterilen eksiklikleri tamamladıktan ve hatalı noktaları düzelttikten sonra, kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesini gerektiren bir durumun bulunmaması halinde, yeniden iddianame düzenleyerek dosyayı mahkemeye gönderir. İlk kararda belirtilmeyen sebeplere dayanılarak yeniden iddianamenin iadesi yoluna gidilemez.
5- İade kararına karşı Cumhuriyet Savcısı itiraz edebilir." biçiminde düzenlenmiştir.
5271 sayılı CMK'da düzenlenen iddianamenin iadesi kurumu, uzun süren yargılama süreçlerinin önüne geçilebilmesi ve davaların “tek oturum”da bitirilebilmesini temin amacıyla getirilen düzenlemelerden biridir. Bunun gerçekleştirilebilmesi için de soruşturma safhasında tüm delillerin toplanmış olması gerekmektedir.
5271 sayılı CMK’nın 2/e maddesinde “kanuna göre yetkili mercilerce suç şüphesinin öğrenilmesinden iddianamenin kabulüne kadar geçen evre” olarak tanımlanan soruşturma safhasında asıl görevli ve yetkili makam Cumhuriyet Savcısı'dır.
İnceleme konusu somut olayda; şüpheli hakkında TCK'nın 125/1, 106/1, 105/1, 116/4 maddeleri gereğince cezalandırılması istemiyle kamu davası açıldığı anlaşılmaktadır.
Burhaniye 2. Asliye Ceza Mahkemesi, 29/03/2018 tarih, 2018/129 nolu kararı ile "1-Olay günü şüphelinin eylemlerinden şikayetçi olan müştekilerin evlerinin kapısına bir cisimle vurularak şüpheli tarafından zarar verildiğine dair müştekilerin beyanları ve 13/03/2018 tarihli tutanak ile mala zarar verildiğinin anlaşılması karşısında, şüphelinin mala zarar verme suçu nedeniyle yürütülen soruşturma muktezaya bağlanmadan,
2- Müştekilerin olay günü evlerinin avlusuna girerek kapılarına vurup iddianamede belirtilen suçlara konu sözleri söyleyen şüphelinin müştekilerin komuşlarının müdahele etmesi ile evlerinin önünden uzlaştırıldığını beyan etmelerine rağmen, olaya müdahale ederek bilgi ve görgüsü olduğu belirtilen müştekilerin komşuların tespiti ile beyanların temin edilmeyip, bu suretle atılı suçların sübutuna mutlak derecede etkisi bulunan deliller toplanmadan, eksik soruşturma ile," gerekçesiyle iddianamenin iadesine karar vermiştir.
Bu karara itiraz edilmesi üzerine Burhaniye Ağır Ceza Mahkemesinin 16/05/2018 tarihli ve 2018/687 değişik iş sayılı kararı ile itirazin reddine karar verilmiştir.
CMK’nın 170/2. maddesine göre kamu davası açılabilmesi için soruşturma aşamasında toplanan delillere göre suçun işlendiğine dair yeterli şüphe bulunması gerekir. Cumhuriyet Savcısı, soruşturma sonucunda elde edilen delilleri değerlendirerek kamu davası açmayı gerektirir nitelikte yeterli şüphe olup olmadığını takdir edecektir.
Somut olayda, şüpheli hakkında isnad edilen suçlardan dolayı toplanan delillere göre kamu davası açılması için yeterli şüphenin mevcut olduğu, olaya ilişkin bilgi ve görgüsü olduğu belirtilen komşuların kimlik bilgilerinin tespit edilerek beyanlarının alınmamasının atılı suçların sübûtuna etki edeceği mutlak sayılan mevcut bir delil niteliğinde olmaması ve iddianame konusu olmayan mala zarar verme suçuna ilişkin yargılama aşamasında suç duyurusunda bulunabileceğinin anlaşılması karşısında, iddianamenin iadesi kararı ve bu karara itiraz üzerine merciin itirazın reddi kararı hukuka aykırıdır.
Sonuç ve karar:
Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’nın kanun yararına bozma isteği doğrultusunda düzenlediği tebliğnamedeki düşünce yerinde görüldüğünden,
1- Burhaniye Ağır Ceza Mahkemesinin 16/05/2018 tarihli ve 2018/687 değişik iş sayılı kararının, 5271 sayılı CMK’nın 309. maddesi uyarınca BOZULMASINA,
2- CMK’nın 309. maddesinin 4-a fıkrası gereğince, sonraki işlemlerin mahallinde tamamlanmasına, dosyanın Yüksek Adalet Bakanlığına sunulmak üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na TEVDİİNE, 05/11/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.