(2942 S. K. m. 11)
Dava dilekçesinde kamulaştırma bedelinin arttırılması ile faiz ve masrafların davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Hükmüne uyulan bozma ilamında, taşınmazdaki değer düşüklüğünün %3 gibi yüksek bir oranda tutulmuş olması ve 1. bilirkişi kurulu raporunda taşınmaz armut bahçesi olarak değerlendirildiği halde ayrıca bu ağaçlara JUNGE metodu uygulanmak sureti ile ikinci kez değer verilmiş olması usul ve yasaya aykırı görülerek bu hususlar dikkate alınmak sureti ile ek raporlar alınması istenmiştir.
Mahkemece her iki bilirkişi kurulundan ek raporlar alınmıştır. Birinci bilirkişi kurulu ağaçlar ile ilgili mükerrer değerlendirmenin sehven yapıldığını kabul etmiş, ancak bu durum, kapama bahçe değerlendirmesinde uyguladığı verim ve fiyatı misline yakın oranda arttırarak dolaylı yoldan bozma ilamında yer almayan zemin değerini yükseltmek sureti ile değer düşüklüğü oranını %1'e indirmesine rağmen bozma ilamında tenkit edilen mülkiyet değerini de aşar biçimde yüksek sonuca varmıştır. İkinci bilirkişi kurulu ise taşınmazı kapama armut bahçesi olarak değerlendirilmiş olmasına rağmen 47 adet armut ağacının kesilmesi ile uğranılan zararın karşılanması için değer düşüklüğü oranını yüksek (%3) kabul ettiğini bildirmiş, bu hususun ise Yargıtay bozma ilamında sözü edilen (özel neden) olduğunu bildirmiş ve bu defa %3 oranı %2,5'a indirmiştir. Armut bahçesinde kamulaştırma sebebi ile zarar verilen armut ağaçları var ise bu sebeple meydana gelen zararın hesaba dahil edilmesi gerekirken bu zararın dolaylı yoldan, zarar oranının yükseltilmesi sureti ile telafisi yoluna gidilmesi, Kamulaştırma Kanununun 11. maddesindeki değerlendirme usullerine aykırıdır. Daimi irtifak alanı dışında geçici irtifak alanında da kesilmiş armut ağaçları varsa bunların sayısı tespit edilerek değerlerine hükmedilmek gerekirken daimi irtifak dışında olup, taşınmazın kapama armut bahçesi olarak değerlendirilmiş olmasında unsur olarak alınan armut ağaçları da dahil olmak üzere ağaç değerlendirmesi yapılması doğru olmadığı gibi, bu şekilde bir değerlendirme yapılmadığı için bunları karşılamak üzere değer oranının yükseltilmesi usul ve yasaya aykırıdır.
Mahkemece, 1. bilirkişi kurulu ek raporunda zemin için yükseltilen m2 değerinin bozmadan önceki haline getirilmesi ile kabul edilen %1 oranında değer düşüklüğü dikkate alınarak hesap yapılması, ikinci bilirkişi kurulu raporu ile ilgili olarak ise geçici irtifaklarında zarara uğrayan armut ağaçları aynı değerlendirilmek sureti ile ve mülkiyet kamulaştırmasını geçmeyecek miktarda bir değere ulaşılması gereği dikkate alınarak hesap yapılmak üzere değerlendirme yapıldıktan sonra hasıl olacak uygun sonuç doğrultusunda karar verilmelidir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.'nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 19.10.1995 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy