(2942 S. K. m. 11)
Dava dilekçesinde kamulaştırma bedelinin arttırılması ile faiz ve masrafların davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Mahkemece birbirini doğrulayan iki bilirkişi kurulu raporundaki değerlendirmeler doğrultusunda karar verilmişse de bu raporlar hüküm tesisi için yeterli görülmemiştir.
Şöyle ki;
Kamulaştırma Yasasının 11. maddesinin (d) bendi kıymet takdirine esas tutulacak unsurlar arasında vergi beyanını da saymıştır. Özellikle mutadın üzerinde yüksek meblağlara ulaşan değerlendirmelerin olabildiğince değişik unsurlarla teyit edilmesi gerekir. Değerlendirme tarihinde beyan edilen emlak vergisine esas m2 birim değeri, kamulaştırma bedelinin tespiti için yeterli değildir. Ancak gerek beyan edilen miktarla takdir edilen miktar, gerek emsalle kamulaştırılan taşınmazın oranının mukayesesi açısından önem taşır. Mahkemece, dava konusu taşınmazın ve emsal taşınmazın değerlendirme tarihindeki vergi beyanlarının yada bulundukları sokak veya cadde için emlak vergisine esas olmak üzere, belediyece belirlenen m2 fiyatlarının ilgili belediyelerden sorulmamış olması,
Somut emsal alınan Akdeniz Mahallesi 7472 ada, 2 parsel üzerindeki yapı bilirkişi raporlarına göre arsa alanına eşittir. Önemli bir ticaret merkezinde yer aldığı belirtilen taşınmaz üzerinde tek kattan ibaret bir binanın bulunması mutad olmadığı gözetilerek, bu hususun araştırılmaması,
Bilirkişi raporlarına göre ticari aktivitesi yoğun bir semtte bulunan emsal üzerindeki bakımlı olması gereken işyerlerinin herhangi bir açıklama yapılmadan %50 yıpranmalı olarak değerlendirmeye esas alınması,
Bayındırlık ve İskan Bakanlığı yapı yaklaşık birim maliyetleri çizelgesine göre asansörsüz ve kalorifersiz basit ticari bürolar ve depolar III. sınıf A grubu yapı niteliğinde iken özel bir neden gösterilmeden dava konusu yapıların III. sınıf B grubu yapı olarak kabulü,
İmar parseli niteliği iktisap etmemiş, üçgen şeklindeki formu itibariyle inşaat alanı ziyanına neden olacak bir taşınmazın kendisinden daha üstün konumdaki emsal taşınmazın %95'i oranında bir değere sahip olduğunun kabulü suretiyle yüksek bedele hükmedilmesi,
Doğru görülmemiştir.
Mahkemece yapılacak iş dava konusu taşınmazın ve somut emsal alınan taşınmazın emlak vergisine esas alınan yada alınması gereken değerleri ilgili belediyelerden getirtildikten sonra bilirkişilerden yukarıdaki hususların dikkate alınacağı ek raporlar almak ve hasıl olacak sonuca göre karar vermek olmalıdır.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince (BOZULMASINA), temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 26.4.1999 gününde oybirliği ile karar verildi.
YKD. Ağustos-1999
Full & Egal Universal Law Academy