(2942 S. K. m. 11)
Dava dilekçesinde kamulaştırma bedelinin arttırılması ile faiz ve masrafların davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak;
Zemini arsa olarak değerlendirilen dava konusu taşınmaz üzerindeki meyve ağaçları için uygulanan ve ağaçların cinsleri ile ekonomik ömürlerini esas alan Junge tabir edilen yöntemle yapılan değerlendirme Yargıtay uygulamalarında kabul edilmemekte, yanılgının asgariye indirilmesi ve istikrar için kaim değer yöntemine göre değerlendirme yapılması aranmaktadır.
Kaim değer yönteminde önce, değişik cinste mevcut ağaçların, normal sıklıkta ne miktar alanı karışık kapama meyve bahçesi yapmaya yeterli olduğu saptanıp bu alan, kapama bahçe olarak değerlendirilir, aynı yer çevrede ekilmesi mutad ürünler münavebesine göre tarla ziraati yapılarak yeniden değerlendirilip tarla ziraatinde bulunan değer karışık kapama bahçe olarak bulunan değerden çıkarılarak meyve ağaçlarının bedeli bulunur. Ancak arsalarda bu kaim değer içinde ağaçların yetiştiği toprağın da bir unsur olarak yer aldığı gözetilerek zeminin iki kez değerlendirilmesine meydan vermemek için bu unsuru bertaraf etmek, başka bir deyişle değere yansımasını önlemek üzere, bulunan kaim değerden, bu özelliği hesaba katacak oranda indirim yapılması gerekir. Taşınmaz üzerinde, kapama bahçeye dahil edilmeyen meyvesiz ağaç veya fidan varsa bunların değeri de ayrıca bedele eklenecektir. Kaim değer saptanırken uygulanan kapama bahçe ve tarla ziraatine göre değerlendirmelerde net gelirin, resmi mercilerden getirtilecek ortalama veri rakamlarına göre hesaplaması da mutlaka sağlanmalıdır.
Mahkemece, bilirkişi kurullarından, taşınmaz üzerindeki ağaçların açıklanan kaim değer yöntemine göre değerlendirildiği ek raporlar alınıp, uygunluğu da denetlendikten sonra hasıl olacak sonuca göre karar verilmelidir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 6.2.2002 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy