(2942 S. K. m. 10, 11, 12)
Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Kanununun 4650 Sayılı Kanunla değişik hükümlerine dayalı olarak, kamulaştırma bedelinin mahkemece tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulü cihetine gidilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiş, duruşmalı olarak yapılması ise davalı vekili tarafından istenilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan ve duruşma istemi pul yokluğundan reddedildikten sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak;
1-Bilirkişi kurulunca münavebeye alınan buğday, nohut, pancar ve fasulyenin sulu şartlarda değerlendirme tarihi itibariyle dekar başına verim, üretim gideri ve toptan satış fiyatına ilişkin veri listesinin İlçe Tarım Müdürlüğünden ve sağlıklı bir sonuca ulaşılması bakımından pancara ilişkin bilgilerin ayrıca Şeker Fabrikası Müdürlüğünden de getirtilip raporun denetlenmemiş olması,
2-Takdir komisyonu ve bilirkişi raporuna göre, taşınmaz üzerinde 10 yaşında 67 ve 15 yaşında 3 kavak ağacı mevcut olup, ağaçların enkazı mal sahibine bırakılmıştır. Kavakların saptanan yaşı itibariyle kesim çağına ulaşmış olduklarından enkaz değerleri nihai net üretim gelirine eşit bulunacağından yetişkin kavak ağaçlarının davalıya bırakılmasıyla, ağaçların zemine artı değer katkılarının artık söz konusu olmayacağının dikkate alınmamış olması,
3-Taşınmaz üzerinde her biri 5 yaşında 100 adet kavak ağacı mevcut olup bu ağaçların normal sıklıkta kapsayacakları alanın kapama kavaklık olarak kabul edilip bu niteliği itibariyle, bundan artan kesimin ise açık tarım arazisi olarak ayrı ayrı getireceği net gelir üzerinden bilimsel yolla değerlerinin tespit edilmesi gerekirken kavak ağaçlarına maktu değer belirlenerek taşınmazın tamamının tarım arazisi olarak değerlendirilmesi doğru değildir.
Kapama kavaklık değerinin tespiti yönünden kavakların bir yılda hasat edilemeyeceği gözönünde tutularak, kaç yılda kesim durumuna geleceği bilimsel şekilde ortaya konup, bunların brüt değeri bulunup, Kamulaştırma tarihinden (değerlendirme tarihi) kesim zamanına kadar yapılması gerekecek masraflar da brüt değerden düşülerek kavakların kesim durumuna geldiği tarihteki net değeri bulunup bu değer, kavakların kesim durumuna gelmesi için geçecek yıl sayısına bölünmeli ve bu suretle bir yıllık net gelir bulunduktan sonra bilimsel formül uygulanmak suretiyle (tarım arazisi formülü) kamulaştırma parası saptanmalıdır.
Bu nedenle yalnızca zemin yönünden değer tespiti gerekirken kavakların bedeline de hükmedilmiş olması,
4-Taşınmazın toplam yüzölçümü 5872 m2 olup bunun 5337 m2'si kamulaştırılmış geriye iki parça kalmıştır. Bilirkişi kurulunca, taşınmazdan arta kalan parçalara ayrım yapılmaksızın %60 değer düşüklüğü takdir edilerek buna göre bedel belirlenmiştir. Uygulamada kamulaştırmadan arta kalan parçalardan her biri ayrı ayrı ele alınarak yüzölçümü, konumu, geometrik durumu ve değeri etkileyecek diğer özellikleri gözönünde bulundurularak kamulaştırma nedeniyle oluşan değer düşüklüğü varsa bunun oranına her biri için ayrı ayrı saptanıp bedele yansıtılması gerekirken bilirkişi kurulunca bu husus gözetilmeden ve özellikle arta kalan kesimlerin yüzölçümleri de belirlenmeden her iki parçaya toplam alanı üzerinden %60 değer kaybı verilmesi mahkemece de bu değerlendirme esas alınarak hüküm kurulması,
5-Davada kendisini vekil ile temsil ettirmiş olan davacı idare yararına maktu avukatlık ücretine hükmedilmesi gerekirken vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına karar verilmesi,
Doğru görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 8.5.2002 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy