Davacı TEİAŞ Genel Müdürlüğü ile davalı ... vd. aralarındaki ... Köyü ... parselin kamulaştırma bedelinin tespiti ve idare adına tescili davasına dair ... 4. Asliye Hukuk Mahkemesinden verilen 25.04.2013 günlü ve 2012/801-2013/104 sayılı hükmün düzeltilerek onanması hakkında Dairece verilen 17.02.2014 günlü ve 2013/18114-2014/2457 sayılı ilama karşı davalı ... vekili tarafından karar düzeltme isteminde bulunulmuştur.
Bu isteğin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
Davalı ... vekilinin karar düzeltme dilekçesi ve dava dosyasının yeniden incelenmesi sonucunda; mahkeme kararının aşağıda açıklanan nedenlerle bozulması gerekirken düzeltilerek onandığı anlaşılmakla davalı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulüne, Dairemizin 17.02.2014 gün 2013/18114 Esas-2014/2457 Karar sayılı düzelterek onama kararının kaldırılmasına karar verildikten sonra dosyadaki tüm bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda;
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak;
1-2942 sayılı Kamulaştırma Yasasının 4650 sayılı yasayla değişik 11.maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca arazilerde değerlendirme, taşınmazın mevkii ve şartlarına göre ve olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net geliri esas alınarak yapılır.
Somut olayda; acele el koyma dosyasında ve 1.keşif sonucu düzenlenen birlikişi kurulu raporunda dava konusu taşınmazın kapama bağ vasfında değerlendirilmesi karşısında davalı tarafın itirazı üzerine yapılan 2.keşifteki mahkemenin yaptığı gözleme göre dava konusu taşınmazda kapama zeytin bahçesi ve yer yer elma ağaçlarının olduğu belirtilmiş, 2.keşif sonucu düzenlenen 2.bilirkişi kurulu raporunda da, taşınmaz üzerindeki elma ağaçlarının yoğun olduğu, zeytin ağaçlarının ise elma ağaçlarının arasına dikili ve daha az olması nedeniyle taşınmazın kapama elma bahçesi olarak değerlendirmesinin yapıldığı açıklanmış, mahkemece kapama bağ olarak değerlendirme yapılan 1.bilirkişi kurulunun ek raporuna göre hüküm kurulmuştur. Buna göre öncelikle dava konusu taşınmazın üzerinde verim çağında kaç adet elma ve zeytin ağacı olduğu açıkça belirlenerek taşınmazda kapladıkları alan dikkate alınarak taşınmazın vasfı (kapama elma, kapama zeytin) saptanmalı iken mahkemenin gözlemine ters düşecek şekilde ve dava konusu taşınmazın üzerindeki bağ omcalarının kaç adet olduğu da belirtilmeden kapama bağ vasfında kabul edilerek değerlendirme yapan 1.bilirkişi kurulunun ek raporuna göre hüküm kurulması,
2- Davacı TEİAŞ tarafından dava konusu taşınmazın 1600,35 m² si üzerinde irtifak hakkı ile 484 m² mülkiyet (pilon yeri) kamulaştırması yapılmış olması nedeniyle taşınmazın 484 m² sini tapu kaydının iptali ile davacı idare adına tesciline ve 1600,35 m² si üzerinde davacı idare lehine irtifak hakkı tesisi ile tapuya tesciline karar verilmesi gerekirken mahkemece sadece irtifak hakkı tesisine karar verilmiş olması,
Ayrıca;
3-Anayasa Mahkemesi 1. Bölümünün 19.12.2013 tarih ve 2013/817 sayılı kararında, kamulaştırma bedelinin tespiti için açılan davada uzun süren bir yargılama sonunda, dava tarihi itibarıyla belirlenen bedele hükmedilmesinin Anayasanın 35. maddesinde güvence altına alınan mülkiyet hakkının ihlal edildiği kabul edilerek mal sahibine tazminat ödenmesi gerektiği belirtilmiştir.
Yasa koyucu da, bu hak ihlalini dikkate alarak, 6459 sayılı Kanunun 6. maddesiyle 2942 sayılı Kanunun 10. maddesine eklenen fıkrada (yürürlük tarihi 30.04.2013) kamulaştırma bedelinin tespiti için açılan davanın dört ay içinde sonuçlandırılmaması halinde, tespit edilen bedele bu sürenin bitiminden itibaren faiz uygulanmasına ilişkin düzenleme getirmiştir.
Her ne kadar, getirilen bu faiz hükmü maddi hukuka ilişkin olup, aynı yasanın 29. maddesi gereğince yayımı tarihinden sonra açılacak davalara uygulanması gerekir ise de; 30.04.2013 tarihinden sonra açılacak davalar için yapılan bu düzenleme ile Anayasa Mahkemesinin makul süreyi aşan yargılamanın hak ihlali oluşturduğuna ilişkin kararı birlikte değerlendirildiğinde, 30.04.2013 tarihinden önce açılmış ve henüz kesinleşmemiş kamulaştırma bedelinin tespiti ve tescili davalarında öngörülen dört aylık yargılama süresinin makul süre kabul edilerek, hakkaniyet gereğince taşınmaz malikinin zararının giderilmesi amacıyla acele el koyma dosyasında tespit edilip bankaya yatırılan bedelin (... 3.Asliye Hukuk Mahkemesinin 17.05.2011 gün ve 2011/49 Değişik İş dosyasında bankaya bloke ettirilen 17453 TL'nin) mahkemece hükmedilen bedelden mahsubuyla kalan 6255,95 TL bedele dava tarihinden itibaren dört aylık sürenin dolduğu tarihi takip eden tarihten itibaren karar tarihine kadar yasal faiz uygulanması gerektiğinin düşünülmemesi,
Doğru görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, karar düzeltme harcının istek halinde düzeltme isteyene iadesine 30.03.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy