MAHKEMESİ:Asliye Hukuk Mahkemesi
Dava dilekçesinde, ... İli, ... İlçesi ... 1740 parsel sayılı taşınmazın Kamulaştırma Yasasının 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Mahkemece dava konusu taşınmazın tarım arazisi olarak kabulünde bir isabetsizlik yok ise de, bilirkişi kurulunca düzenlenen rapor hüküm kurmaya yeterli değildir.
Şöyle ki;
1-2942 Sayılı Yasanın 4650 Sayılı Yasa ile değişik 11.maddesinin 1.fıkrasının (f) bendi uyarınca bilirkişi kurulları, arazi niteliğindeki taşınmaz malın kamulaştırma tarihindeki mevki ve şartlarına göre ve olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelirini esas tutarak düzenleyeceği raporda, bedelin tespitinde etkili olacak bütün nitelik ve unsurları ve her unsurun ayrı ayrı değerini belirtmek suretiyle ve ilgililerin de beyanını dikkate alarak gerekçeli bir değerlendirme raporuna dayalı olarak taşınmaz malın değerini tespit etmelidir. Yargıtay'ın yerleşmiş uygulamalarında ise bilirkişi kurullarınca taşınmazın sulu ya da kuru niteliğine göre münavebeye alınan ürünlerin dekar başına ortalama verimi ve üretim giderleri ile kg. başına ortalama satış fiyatlarını içeren veri cetvelleri tarım müdürlüğünden getirtilip, değerlendirmenin bu verilere uygun biçimde yapılması; iklim şartları, arazinin toprak ve topografık yapısı ve bölgesindeki konumu, (büyük yerleşim yerlerine uzaklığı vd.) dava konusu taşınmazın bulunduğu yerle benzer nitelikte olan ülkemizin değişik yörelerindeki arazilerinin değerlendirilmesinde, (değeri önemli şekilde etkileyen kanıtlanmış, farklı ve özel bir faktör bulunması hali hariç) sulu tarım arazilerinde kapitalizasyon faizi oranının % 5, kuru tarım arazilerinde ise % 6 alınması suretiyle bedel belirlenmesi gerekir.
Buna göre; taşınmaz kuru tarım arazisi olarak kabul edildiğinde öncelikle bilirkişi tarafından münavebeye alınan ürünlerin kuru tarım arazilerinde ekilmesi mutad ürünler olup olmadığı, değil ise ekilmesi mutad olan ürünlerin neler olduğu gıda tarım ve hayvancılık ilçe müdürlüğünden sorularak, bu ürünlere ait
dekar başına ortalama verimi, kg başına satış fiyatı ve üretim giderleri getirtilerek, bu veriler esas alınmak suretiyle ve % 6 kapital faiz oranı uygulanarak kamulaştırma bedelinin tespiti gerekirken, yetersiz araştırma, eksik inceleme ile düzenlenen ve % 3 kapital faiz uygulayan rapora göre hüküm kurulması,
2-KamulaştırmaYasasının 15. maddesinin son fıkrasında, bilirkişilerce aynı Yasanın 11 .maddesinin (f) bendi hükmü gözetilerek yapılacak değer tespitinde, idarece belgelerin mahkemeye verildiği günün (09.09.2011 dava tarihi) esas tutulacağı öngörülmüş olup buna göre davanın açıldığı tarihte belli olan 2011 yılına ait verilerin esas alınarak kamulaştırma bedelinin tespiti gerekirken 2012 yılı verilerinin esas alınmak suretiyle taşınmazın değerinin belirlenmesi,
3-Kamulaştırmadan arta kalan kısmın geometrik şekli ve yüzölçümü dikkate alındığında bu kısımda herhangi bir değer azalışı meydan gelmeyeceği gözetilerek karar verilmesi gerekirken, %5 oranında değer kaybı oluştuğu kabul edilerek fazla bedel tespit edilmesi,
4-Davanın mahiyeti gereği davada kendisini vekille temsil ettiren davacı idare lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca maktu vekalet ücretine hükmedilmemesi,
5-Davacı idare 6001 sayılı Yasanın 12. maddesi uyarınca harçtan muaf olduğu halde aleyhine karar ve ilam harcına hükmedilmesi,
6-Dava konusu taşınmazın tapu kaydında bulunan yabancılara satılamaz şerhi ile birlikte davacı adına tesciline karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesi,
7-Davacı idare tarafından fazla yatırılan bedelin varsa bankadan çekildiği tarihten itibaren işlemiş faizin davacıya iadesine karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesi,
8-Geri çevirme kararı ile dosya arasına alınan tapu kaydında davalılardan ...'nun hissesini diğer davalıya sattığı tesbit edilmiş olup, mahkemece karar verilirken bu hususun dikkate alınması gerektiğinin düşünülmemesi,
9-Dosya arasına alınan davaya konu taşınmazın tapu kaydında yüzölçümünün 25307 m² olduğu ve dava dilekçesine göre de kamulaştırılan alanın 750,67 m² olduğu halde herhangi geçerli bir gerekçe olmadan kamulaştırma bedelini 765,84 m² üzerinden hesaplayan bilirkişi raporuna göre hüküm kurulmuş olması,
Doğru görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, 22.02.2016 gününde oybirliğiyle karar verildi.