(818 S. K. m. 47) (6098 S. K. m. 56)
Dava ve Karar: Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı ...İnşaat Turizm Endüstri San ve Tic A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü:
Davacılar vekili, 01.05.2009 tarihinde davalı ...Tur. Ltd. Şti.nin işleticisi olduğu otobüsün davacıların desteğinin yolcu olarak bulunduğu kamyona çarpması sonucu davacıların desteğinin vefat ettiğini, davalı sigorta şirketinin davalıya ait aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı olduğunu, davalı .... İnşaat A.Ş.nin kaza yerinde yol yapım çalışmaları sırasında yeterli güvenlik önlemlerini almaması nedeniyle kusurlu olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere ıslah ile birlikte desteğin eşi F. için 23.081,40-TL, çocukları için ayrı ayrı 2.000,00-TL maddi tazminatın davalılardan, F. için 40.000,00-TL, çocuklar için ayrı ayrı 30.000,00-TL, desteğin annesi S. ve babası M. için ayrı ayrı 20.000,00-TL manevi tazminatın ... Ltd. Şti. ve ... A.Ş.den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı sigorta şirketi vekili, dava açılmadan önce davacılara 105.379,40-TL ödeme yapıldığını belirterek davanın reddini savunmuş, yargılama aşamasında davacılar ile sulh anlaşması yapılarak 44.621,00-TL tazminat ve ferilerini ödemiştir.
Davalı ... İnşaat A.Ş. vekili, kusur oranı ve tazminat miktarını kabul etmediklerini bildirerek davanın reddini savunmuştur.
Davalı ... Ltd. Şti. duruşmalara katılmamış, savunma yapmamıştır.
Mahkemece toplanan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre; davacı F. için 23.081,40-TL maddi tazminatın 01.05.2009 olan olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, davacı F. için 25.000,00-TL, çocuklar, M. Ş., C. N. ile anne S. ve baba M. için ayrı ayrı 15.000,00-TL'den toplam 85.000,00-TL manevi, tazminatın 01.05.2009 olan olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar .... Ltd Şti ve .... İnş. A.Ş.den müştereken ve müteselsilen tahsiline, manevi tazminat isteminin fazlaya ilişkin istemin reddine, davalı sigorta şirketinin yargılama aşamasında ödeme yapmış olması nedeniyle sulh anlaşması yapıldığından karar verilmesine yer olmadığına, davacılar M. Ş. ve C. N.'un maddi tazminat talepleri yönünden....Sigorta A.Ş. tarafından yapılan ödeme nedeniyle konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına, karar verilmiş; hüküm, davalı Ö. İnşaat A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde, özellikle oluşa uygun olarak düzenlenen uzman bilirkişi raporunda belirtilen maddi tazminata ilişkin hesaplamanın hükme esas alınmasında bir usulsüzlük bulunmamasına, mahkemece uyulan bozma kararı doğrultusunda inceleme yapılıp hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, bozmanın kapsamı dışında kesinleşmiş olan yönlere ilişkin temyiz itirazları incelenemeyeceğine göre davalı .... İnşaat A.Ş. vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan vefat nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. Somut olayda; Yerel mahkemece 13.12.2012 tarih ve 2010/53 Esas-2012/550 kararı ile davacı F. için 8.000,00-TL, çocuklar için ayrı ayrı 6.000 TL, anne S. ve baba M. için ayrı ayrı 4.000,00-TL olmak üzere toplam 28.000,00-TL manevi tazminatın davalılar ...y Ltd. Şti. ve .... İnşaat A.Ş. den tahsiline karar verilmiştir. Bu karar Dairemizin 18.03.2014 tarih ve 2013/4393 Esas-2014/3766 Karar sayılı ilamı ile davacılar için takdir olunan manevi tazminatların düşük olduğu gerekçesi ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir. Yeniden yapılan yargılama sonunda, yerel mahkemece 22.01.2012 tarih ve 2014/217 Esas-2015/16 Kararı ile davacı F. için 25.000,00-TL, çocuklar, Mu. Ş., C. N. ile anne-baba S. ve M. için ayrı ayrı 15.000,00-TL olmak üzere toplam 85.000,00-TL manevi tazminatın adı geçen davalılardan tahsiline karar verilmiştir.
Borçlar Kanunu'nun 47. maddesi hükmüne göre (6098 sayılı TBK m. 56), hâkimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır. Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktarın, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde de takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hâkim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
O halde mahkemece, meydana gelen trafik kazası sonucu yolcunun ölümü nedeniyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla tarafların sosyal ve ekonomik durumları, olayın meydana geliş şekli, davalıların sorumluluğunun niteliği, vefat edenin yolcu olması, davalıların kusur oranları da göz önünde tutularak, olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen, davacılar için hak ve nesafet kuralları çerçevesinde daha düşük (makul miktar da) manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken, somut olay ile bağdaşmayan çok yüksek miktarda manevi tazminata hükmedilmesi uygun görülmemiştir.
Sonuç: Davalı .... İnşaat A.Ş. vekilinin, yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, (2) numaralı bentte açıklanan nedenlerle temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün bozulmasına, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalı Özdemir İnşaat AŞ'ye geri verilmesine 14.10.2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy