(2942 S. K. m. 11)
Dava dilekçesinde kamulaştırma bedelinin arttırılması ile faiz ve masrafların davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Mahkemece 2 kez bilirkişi incelemesi yaptırılmış ise de, alınan raporlar hükme yeterli değildir.
Şöyle ki;
1-Kamulaştırma Kanununun 11. maddesinin son fıkrası hükmüne göre kamulaştırma yolu ile irtifak hakkı tesisinde bu kamulaştırma sebebi ile taşınmaz malda meydana gelecek kıymet düşüklüğü kamulaştırma bedelini oluşturur. Birinci bilirkişi kurulu raporunda yasanın bu hükmü uygulanarak taşınmazın önce değeri belirlenmiş daha sonra da tesis edilen irtifak hakkı sebebi ile meydana gelen kıymet düşüklüğü hesap edilmiş ise de, taşınmazın şeftali bahçesi olarak değerlendirilmesinde üretim miktarları ile üretim maliyetlerine ilişkin bilgiler itiraza rağmen resmi mercilerden (Tarım Müdürlüğü, Tarım Odası gibi) getirtilip dosyaya konulmamış olduğu gibi kıymet düşüklüğüne esas alınan unsurların yasa hükümlerine uygun olmadığı görülmüştür. Kamulaştırma Kanununun 11. maddesi hükmüne göre arazilerin değerlendirilmesi mevcut durumlarına ve olduğu gibi kullanılması haline göre yapılır. Oysa bu bilirkişi raporunda şeftali bahçesi olarak kullanıldığı anlaşılan taşınmazın boru hattının geçtiği kısımlarında boylu ağaç dikilemeyeceği, zirai amaçlı inşaat yapılamayacağı ayrıca doğalgaz boru hattında meydana gelebilecek arızalar nedeni ile risk doğacağı kabul edilerek taşınmazdaki değer kaybı %17 gibi çok yüksek oranda saptanmıştır. Taşınmazın hali hazır durumu (şeftali bahçesi) ve doğalgaz boru hattının toprağın altından geçirildiği ilerde doğabilecek arızalarda taşınmazda meydana gelecek zararın ayrıca tazmine konu olabileceği, hususları dikkate alınarak bu oranın makul bir düzeyde tutulması gerektiğinin düşünülmemesi doğru görülmemiştir.
2-İkinci bilirkişi ek raporu ise, yasanın öngördüğü yöntemle düzenlenmemiş, şeftali bahçesi olarak değerlendirilen taşınmaza, şeftali ağaçlarının da belirlenen değer içerisinde bulunduğu dikkate alınmadan ayrıca şeftali ağaçlarının kaim değerleri de eklenmek suretiyle taşınmazda kamulaştırma sebebi ile meydana gelen değer kaybı yasaya aykırı biçimde arttırılmıştır.
Mahkemece yukarıdaki hususlar dikkate alınarak ve özellikle 1. maddedeki bozma nedeni esas alınarak bilirkişi kurullarından ek raporlar alınmalı ve hasıl olacak sonuca göre karar verilmelidir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.'nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 17.11.1994 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy