(634 S. K. m. 42)
Dava: Davacı R. Ç. T. vs. ile davalı F. E. vs. aralarındaki karar iptali davasına dair Ankara 10.Sulh Hukuk Mahkemesinden verilen 24.11.1994 günlü ve 1994/629- 1311 sayılı hükmün bozulması hakkında dairece verilen 20.2.1995 günlü ve 1995/360- 1726 sayılı ilama karşı davalılar vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiştir.
Düzeltme isteğinin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.
Karar: Merkezi ısıtmada doğalgaz kullanılmakta iken ferdi ısınmaya (doğalgaz kullanılmak suretiyle) geçilmesi hususunda pay ve paydaş çoğunluğu ile verilen 15.5.1994 tarihli kat malikleri kurulu kararınının iptali istemiyle açılan davanın mahkemece reddine dair karar vaki temyiz üzerine Dairece, böyle bir kararın geçerli olabilmesi için, bu kararın doğalgaz kullanılmak maksadına yönelik olması gerektiği, oysa anagayrimenkulde 23.12.1990 tarihli kararla doğalgaza geçilmiş olduğu, o halde Yasanın öngördüğü (doğalgaz kullanmak maksadı) koşulların gerçekleşmediği gerekçesiyle, dava konusu kat malikleri kurulu kararının iptaline karar verilmesi gerektiğine işaret edilerek bozulmuştur.
Gerçekten Kat Mülkiyeti Kanununun 42. maddesine 10.12.1990 gün ve 431 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile eklenen fıkra hükmüne göre, ortak kaloriferle olan ısınmanın doğalgaz kullanılmak maksadıyla ferdi ısınmaya dönüştürülmesi için kat maliklerinin sayı ve arsa payı çoğunluğu yeterli görülmüştür. Bu hükmün amacının doğalgazın kullanılmasını yaygınlaştırmak ve kolaylaştırmak olduğu açık olmakla beraber, esasen merkezi ısıtmada doğalgaz kullanılan yapılarda bu gaz kullanılmak üzere ferdi ısınmaya geçilemiyeceği sonucuna varmak Yasanın yalnız amaçsal yönden dar bir yorumla uygulanmasına yol açar. Böyle bir yorum, Büyükşehirlerde hava kirliliğini önlemek için, şehir yöneticilerinin vatandaşlara, diğer yakıt türlerini adeta yasaklayan bir tutum ve davranış içerisine girmeleri nedeniyle zorlayarak ve gerekli mali olanaklara sahip olmadan yakıtlarını doğalgaza çeviren kat maliklerinin, ferdi ısınmaya geçmek için yeterli mali olanaklara sahip olduklarında, bu haktan yararlanmalarını önlemek anlamında olup bunun hakkaniyete uymadığı açıktır. Yasada, doğalgazla merkezi ısınmaya geçildikten sonra aynı yakıtla ferdi ısınmaya geçilmesi için tüm kat maliklerinin oybirliği ile karar almalarını zorunlu kılan bir özel hüküm de bulunmamaktadır. O nedenle, yasa hükmü, ferdi ısınmaya, doğalgaz kullanılmak üzere geçilmek istendiği sürece, ek fıkradaki pay ve paydaş çoğunluğu ile alınacak kararın yeterli olacağı şeklinde yorumlanmışsa, yasanın amacına aykırı olmayacaktır. Çünkü, sözü edilen ek fıkra, ferdi ısınmaya geçmeye karar verilmeden önce kullanılmakta olan yakıt türünü önemsememiş, sadece önceki "ortak kaloriferle olan ısınma"dan söz etmiş, ferdi ısınmaya geçmenin doğalgaz kullanmak maksadına yönelik olmasını yeterli görmüştür.
O halde merkezi ısınmada kullanılmakta olan yakıtın türüne bakılmaksızın doğalgazın kullanılması koşulu ile ferdi ısınmaya geçmek için, pay ve paydaş çoğunluğu ile alınacak karar yeterli olacaktır.
Diğer taraftan davalılar, iptal edilmek istenen kararın pay ve paydaş çoğunluğu ile alınmamış olduğunu ileri sürmüş iseler de, mahkeme kararında da ayrıntılı şekilde ve maddi olgulara uygun biçimde açıklanmış olduğu gibi, olumlu oy oranı, yasal temsil belgeleriyle kullananlar da dahil olmak üzere, toplam arsa payının ve paydaş sayısının yarısının çok üzerindedir.
Bu itibarla dairenin bozma ilamı, yanılgıya dayalı bulunduğundan karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairenin bozma ilamının kaldırılmasına, temyiz istemlerinin reddine mahkeme kararının yukarıdaki gerekçelerle ONANMASINA, peşin yatırılan karar düzeltme harcının istek halinde davalı tarafa iadesine, aşağıda yazılı bakiye onama harcının istek halinde temyiz eden davacı tarafa yükletilmesine, 29.6.1995 gününde oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY: 634 sayılı Kat Mülkiyeti Kanununun 42. maddesine göre kat malikleri ortak yerlerin düzgün veya bunları kullanmanın daha rahat ve kolay hale konmasına veya bu yerlerden elde edilecek faydanın çoğaltılmasına yarayacak bütün yenilik ve ilaveler, kat maliklerinin sayı ve arsa payı çoğunluğu ile verecekleri karar üzerine yapılır.
Bu maddeye göre, ana taşınmazdaki merkezi ısıtma sisteminin, sisteme dokunmaksızın yakıt cinsinin değiştirilmesi (katı, sıvı, doğalgaz, hava gazı veya güneş enerjisi gibi) mümkündür. Bu değişime ekonomik sebebler (ucuzluk gibi) neden olabileceği gibi, cevre kirliliği, yokluk veya hukuki zorunluluklar da sebep olabilir. Bu durumda merkezi sistem değişmediği ve binanın ısı projesine bir müdahale olmadığı için yasa koyan kat maliklerinin sayı ve arsa payı çoğunluğunu yeterli görmüştür.
Aksi durumda, yani merkezi ısıtmadan, ferdi ısınmaya geçmede veya ferdi ısınmadan, merkezi ısıtma sistemine geçmede bir proje değişikliği söz konusu olduğu için yasanın 42. maddesinin değil 19. maddesinin tatbiki söz konusu olup, bu durumda da bütün kat maliklerinin rızası gerekir.
42. madde önce 431 sayılı Kanun hükmünde kararname ile (R.G: 13.2.1991- 20785) sonrada 5.2.1992 gün ve 3770 nolu kanunla (R.G. 11.2.1992- 21139) aynı mahiyette değiştirilmiş ve ortak kaloriferle olan ısınmanın "doğal gaz kullanmak maksadıyla" "ferdi ısınmaya" dönüştürülmesinin kat maliklerinin sayı ve arsa payı çoğunluğu ile verecekleri kararla yapılacağı kanunla belirlenmiştir. Kanun koyucu doğalgaza geçişi ve ferdi ısınmaya geçmeyi teşvik etmek istemiştir. Onun için kat maliklerinin geçiş
kararlarında bu iki unsurun bulunması gerekir. Ayrıca çevre kirliliğini önlemek, doğal kaynakların ömrünü artırmak gibi hususları da düşünmüş olabilir. Herşeye rağmen yasa bu değişiklikle ferdi ısınmaya geçerken 19. maddeye bir istisna getirerek, ısı sistemi ve ısı projesinin değişmesindeki bütün kat maliklerinin rızasının alınması şartını kaldırmıştır.
Olayda ise ana bina merkezi ısı sistemini 42. maddeden faydalanarak daha önceki bir kat malikleri kararı ile doğalgazla çalışır hale dönüştürdükleri halde bazı kat maliklerinin sayı ve arsa payı çoğunluğu ile aldıkları karar ile doğalgazlı ferdi ısınmaya dünüştürmek istemektedirler. Isıtma sistemi zaten doğal gazla çalıştığı için olayda doğal gaz kullanmak unsuru yoktur ve yasanın değişik 42. maddesinin değil, 19. maddenin şartlarının aranması ve ısı projesinin ve sıcak su tesisatının iptali konu olduğu için tüm kat maliklerinin rıza şartının varlığı gerekir.
Kat maliklerinin dönüşüm kararının iptali isteğinin mahkemece reddedilmesi yasaya aykırı olup, dairenin 10.2.1995 günlü bozma kararı doğrudur. Bu sebeblerle davalıların karar düzeltme isteğinin reddi gerektiğinden, isteği kabul eden çoğunluk kararına katılmıyorum.
KARŞI OY: Kat Mülkiyeti Yasasının 42. maddesinin 3. fıkrasına göre "ortak kaloriferle olan ısınmanın doğalgaz kullanılmak maksadıyla ferdi ısınmaya dönüştürülmesi, kat maliklerinin sayı ve arsa payı çoğunluğu ile verecekleri karar üzerine yapılır." fıkrada "doğalgaz kullanmak maksadıyla" denilmek suretiyle, amacın doğalgaza dönüşümü teşvik olduğu belirtilmiştir. Ferdi ısınma ön planda tutulmak istenseydi, diğer yakıt türleriyle de bu tür ısınmaya aynı kolaylığın sağlanması gerekirdi. Asıl amaç doğalgaza dönüşümü
sağlamak olduğuna göre bu tür yakıtla ortak ısınma sisteminden doğalgazla ferdi ısınmaya dönüşümün fıkra kapsamı dışında kalması gerekir.
Kat Mülkiyeti Yasasının 42. maddesinin 3 ve 4. fıkralarıyla, aynı yasanın tüm kat maliklerinin rızası olmadan projeye aykırı değişiklikler yapılamıyacağını öngören 19 ve yönetim planının değiştirilmesine ilişkin 28. maddesine istisna getirilmiştir. Bu istisna hükmünün daha da geniş yorumu, bir anayasal hak olan sözleşme özgürlüğüne ölçüsüz müdahale niteliğine dönüşür.
Doğalgazla ortak ısınma sistemine kısa süre önce geçmiş belki masraflarını henüz ödeyememiş dar gelirli kat maliklerini yeni bir mali yük altına sokacak böyle bir uygulamanın, hakkaniyet kavramıyla da bağdaşmayacağı açıktır.
Daha uzun yıllar kullanılabilecek ortak ısıtma tesislerinin ferdi ısınma sistemine dönüşüm sonucu hurdaya çıkarılması, milli ekonomiye de zarar verecektir.
Belirtilen nedenlerle sayın çoğunluğun kararına katılmıyorum.
Full & Egal Universal Law Academy