(2942 S. K. m. 11, 12)
Dava dilekçesinde kamulaştırma bedelinin arttırılması ile faiz ve masrafların davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Bilirkişi kurulu raporu hüküm kurmaya yeterli değildir.
Şöyle ki;
1-Kamulaştırma Kanununun 11.maddesine göre, tarım arazisi niteliğindeki taşınmazların olduğu gibi kullanılması halinde sağlayacağı net gelir üzerinden kapitalizasyon faiz oranı belirlenip uygulanmak suretiyle bilimsel yolla değerinin tespiti gerekir. Takdir Komisyonu ve bilirkişi raporundaki saptamaya göre taşınmaz üzerinde değişik büyüklükte 218 zeytin ağacı, 13 antepfıstığı ve 8 armut ağacı bulunmaktadır. Bilirkişi kurulu raporunda bu ağaçların tamamının taşınmazın kamulaştırılan 12208 m2'lik bölümüne karışık kapama meyve bahçesi niteliği verilip kabul edilerek her cins ağaç yönünden, ağaçların büyüklükleri de dikkate alınarak ağaç başına vereceği var sayılan miktar üzerinden verim belirlenmek suretiyle hesap yapılmıştır.
Yargıtay uygulamalarına göre, taşınmaz üzerinde bulunan ağaçların büyük çoğunluğunun aynı cinsten olması halinde bunların normal sıklıkta kaplayacakları alanın müstakil olarak kapama bahçe olarak değerinin tespiti kalan münferit ağaçların da değişik cinsten olmaları halinde karışık kapama meyve bahçesi olarak değerlendirilmesi gerekir.
Somut olayda kamulaştırılan 12208 m2'lik alan üzerinde mevcut olan 13 antepfıstığı ve 8 armudun normal sıklıkta bir dönümlük bir alan kaplayabileceğinin kabulüyle kalan bölümünde her cinsi yönünden zeytinlerin kaplayacağı alanın kapama zeytinlik olarak hesaplanıp değerinin bulunması, bu ürünlerin dekar başına ortalama verimi (ülke genelinde ortalama verimin dekar başına en çok 500 kg olabileceği gözetilerek) esas alınıp hesaplama yapılması gerekirken bütün ağaçların birlikte kapama karışık meyve bahçesi olarak ve ağaç başına verim üzerinden hesap yapılarak sonuca gidilmesi,
Kabule göre;
2-Kapama karışık meyve bahçesine esas alınan zeytinler ile antepfıstığı ve armudun 2000 yılı itibariyle değerlendirmeye esas olan dekar başına ortalama verim miktarlarının, üretim giderlerinin ve kg fiyatlarının İlçe Tarım Müdürlüğünden getirtilip bilirkişi raporunun denetlenmemiş olması,
3-Kamulaştırılan taşınmazdan arta kalan tek parça halindeki 2781 m2'lik alanın ülke koşullarında normal düzeyde tarımsal faaliyet bakımından yeterli bir alan olduğu cihetle sadece taşınmazın tamamının büyüklüğüne göre bu kesim işletme bütünlüğü bakımından bir değer azalmasına neden olabilirse de bunun en fazla %20 oranında olabileceğinin gözetilmeyip %50 gibi fahiş bir oranda değer kaybına dayalı artış yapılmış olması,
Doğru görülmemiştir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harçlarının istek halinde temyiz edenlere iadesine, 1.4.2002 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy