(2942 S. K. m. 11, 15)
Dava dilekçesinde kamulaştırma bedelinin arttırılması ile faiz ve masrafların davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Mahkemece yapılan araştırma ve inceleme ile alınan raporlar hükme yeterli değildir.
Şöyle ki;
1-Bilirkişi kurullarının münavebeye aldıkları buğday ve pamuk ile ikinci ürün mısırın, sulu ve susuz şartlara göre ayrı ayrı dekar başına ortalama verimlerine ilişkin resmi verilerin İlçe Tarım Müdürlüğünden getirtilip raporların denetlenmesi ve resmi verilere aykırılık saptanması durumunda değerlendirmenin resmi verilere uygun rakamlarla yapıldığı ek raporlar alınması gerektiğinin düşünülmemiş olması,
2-Türkiye genelinde kapitalizasyon faiz oranının %3 ile %15 arasında değiştiği gözönünde bulundurulduğunda davaya konu taşınmazların bulundukları bölgeye göre bu oranların sulanabilir parseller için %5, susuz parseller için %6 olarak alınması gerektiğinin gözetilmemesi,
3-Üzerinde bina inşa edilebilme özelliğinin ancak arsa niteliğinde olan taşınmazlar için bir değerlendirme unsuru sayılabileceği, arazi niteliğinde olan taşınmazlar için bu özelliğin net gelire ve dolayısıyla taşınmazın değerine bir etkisi olamayacağı, öte yandan arazinin 1.sınıf nitelikte olmasının da ancak kapitalizasyon faizinin oranının belirlenmesinde dikkate alınıp değerlendirilebilecek bir unsur olduğu ve bu niteliğin objektif değer artırıcı bir unsur olarak değerlendirilemeyeceği düşünülmeden, ikinci ve üçüncü bilirkişi kurulları tarafından bilimsel metotla belirlenen değerin ayrıca %30 oranında artırılmış olması,
4-Kamulaştırma Yasasının 11.maddesinin 3.fıkrasının (f) bendi gereğince, arazi niteliğindeki bir taşınmazın değerinin, yörede ekilmesi mutad olan ürünlerin net geliri esas alınarak belirlenmesi gerekir. Net gelir de ürünlerin resmi veri listesinde gösterilen verim, fiyat ve üretim giderleri üzerinden hesaplanır. Mahkemece, bu unsurlar dışında kalan ve özellikle arz-talep dengesi içinde oluşan fiyat unsuru kapsamında kabulüne olanak bulunmayan ve ülke düzeyinde az üretilen bazı ürünlerin ekimini teşvik için üreticiye haricen hükümetçe ödenen "destekleme primi"nin pamuk ürününün TL/kg fiyatına dahil edilmek suretiyle taşınmaza yüksek TL/m2 değer belirlenmiş olması,
Doğru görülmemiştir.
Kabul şekline göre de;
5-Artırılan bedel faizine kamulaştırma işleminin kesinleştiği 21.5.2000 tarihi yerine daha önceki bir tarihten itibaren hükmedilmiş olması da usul ve yasaya aykırıdır.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 29.4.2002 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy