(2942 S. K. m. 11/3-f)
Dava dilekçesinde kamulaştırma bedelinin arttırılması ile faiz ve masrafların davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak;
1-Dava konusu 653 parsel 23576 m2'den ibaret olup 4671.99 m2'si, diğer dava konusu 631 parsel ise 24376 m2'den ibaret olup 4371,61 m2'si kamulaştırılmıştır. Kamulaştırılan kısımlar üzerindeki meyve ağaçlarının değeri junge metodu ile bulunmuştur. Uygulanan junge metodunda ağaçların yaşları dikkate alınarak gelecekteki gelirleri de değerlendirildiği için bulunan bu değerde toprağın değeri de mevcuttur.
Bu durumda toprak (zemin) hem ağaçlar hem de arazi olarak iki kez değerlendirilmiş olmaktadır. Böyle bir değerlendirmenin kabule şayan olmadığı açıktır.
Kamulaştırma Yasasının kıymet takdir esaslarını belirleyen 11.maddesinin 3.fıkrası (f) bendi uyarınca arazilere olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelire göre değer biçilmesi gerekir. Bu duruma göre taşınmazlarda bulunan meyve ağaçlarından verim çağına gelmiş olanların sayılarına göre normal sıklıkta kaplayacağı alan belirlenip, bu kısmın kapama karışık meyve bahçesi kalan kısmın da açık tarla olarak değerlendirilmesi gerekirken taşınmazların tamamının tarım arazisi kabul edilip üzerindeki meyveli ağaçlara da junge metoduyla değer verilmiş olması,
2-Kamulaştırma Yasasının 11.maddesinin 3.fıkrasının (f) bendi uyarınca, arazi niteliğindeki bir taşınmazın değerinin, yörede ekilmesi mutad ürünlerin net geliri esas alınarak belirlenmesi gerekir. Net gelir de ürünlerin resmi veri listesinde gösterilen verim, fiyat ve üretim giderleri üzerinden hesaplanır. Mahkemece bu unsurlar dışında kalan ve özellikle arz-talep dengesi içinde oluşan fiyat unsuru kapsamında kabulüne olanak bulunmayan ve ülke düzeyinde az üretilen bazı ürünlerin ekimini teşvik için üreticiye haricen hükümetçe ödenen "destekleme primi" nin pamuk ürününün TL/kg fiyatına dahil edilmek suretiyle taşınmaza yüksek TL/m2 değer belirlenmiş olması,
Doğru görülmemiştir.
Mahkemece, yukarıda sözü edilen bozma sebepleri doğrultusunda bilirkişi kurullarından ek raporlar alınmalı, bu raporların İlçe Tarım Müdürlüğünden getirtilecek veri listesine uygunluğu denetlenip davalı lehine usulü müktesap hak kurula da dikkate alınarak hasıl olacak sonuca göre karar vermek olmalıdır.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 16.4.2002 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy