(2942 S. K. m. 11, 15)
Dava dilekçesinde kamulaştırma bedelinin arttırılması ile faiz ve masrafların davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Mahkemece mahallinde bir kez bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, bilirkişi kurulu raporu hüküm kurulmasına yeterli ve elverişli değildir.
Şöyle ki;
Kamulaştırma Kanununun 11. maddesi (f) bendine göre; tarım arazilerinde taşınmaz mal veya kaynağın kamulaştırma tarihindeki mevki ve şartlarına göre ve olduğu gibi kullanılması halinde sağlayacağı net gelir üzerinden kapitalizasoyan faiz oranı belirlenip uygulanmak suretiyle bilimsel yolla değerinin tespiti gerekir. Bilirkişi kurulu raporunda esas alınan mahkemenin 2001/212 D.İş Sayılı tespit dosyasındaki saptamaya göre; taşınmaz üzerinde 48'i kavak olmak üzere 204 muhtelif meyve ağacı bulunmaktadır. Anılan tespit dosyasındaki bilirkişi raporunda ağaçlar için öngörülen toplam bedel, yargılama aşamasında alınan bilirkişi kurulu raporunda da aynen ağaçların bedeli olarak alınmış, zemin ise açık tarla ziraatine göre ayrıca değerlendirilmiştir.
Yargıtay uygulamalarına göre; taşınmaz üzerinde bulunan (verim çağındaki meyve) ağaçlarının büyük çoğunluğunun aynı cinsten olması halinde bunların normal sıklıkta kaplayacakları alanın bu meyveye özgü kapama bahçe olarak; kalan, değişik türden münferit ağaçların normal sıklıkta kaplayacağı alanın da karışık kapama meyve bahçesi niteliğiyle değerlendirilmesi; bunlardan artan yer olduğu takdirde bu alanın da tarla ziraatine göre değerlendirilip kamulaştırma bedelinin saptanması gerekir.
Buna göre; Somut olayda kamulaştırılan 3818.28 m2'lik alan üzerinde mevcut kavakların dışındaki 156 adet muhtelif meyve ağaçları bu yerin tamamına karışık kapama meyve bahçesi niteliği kazandıracağından, söz konusu meyve ağaçlarının cinslerine göre, 2000 yılı itibarıyla dekar başına ortalama verim miktarlarının, üretim giderlerinin ve kg fiyatlarının İlçe Tarım Müdürlüğünden getirtilip bilirkişi kurulundan bu verimleri esas alarak taşınmazı karışık meyve bahçesi olarak değerlendiren rapor alınmamış olması,
Doğru görülmemiştir.
Mahkemece yukarıda açıklanan hususlarda gerekli inceleme yapılıp İlçe Tarım Müdürlüğünden resmi veriler getirtildikten sonra bilirkişi kurulundan resmi verilere uygun değerlendirme içeren ek rapor alınmalı, raporların usul ve yasaya ve bozma ilamına uygunluğu denetlenmeli, usulen kazanılmış hak ilkesi de dikkate alınarak hasıl olacak sonuca göre karar verilmelidir.
Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK'nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 29.4.2002 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy