(2942 S. K. m. 11)
Dava: Dava dilekçesinde kamulaştırma bedelinin arttırılması, karşılık dava ile bedelin indirilmesi istenilmiştir. Mahkemece artırım davasının kısmen kabulü, indirim davasının reddi cihetine gidilmiş, hükmün temyiz incelemesi taraf vekillerince, duruşmalı olarak yapılması ise davacı-karşı davalı vekili tarafından yasal süresi içinde verilen temyiz dilekçesi ile istenilmekle taraflara yapılan tebligat üzerine duruşma için tayin olunan günde temyiz edenlerden davacı-karşı davalı Vek. Av. Gökhan Karateke geldi. Davalı-karşı davacı adına gelen olmadı. Gelen vekilin sözlü açıklamaları dinlendikten sonra dosya eksiklik nedeniyle geri çevrilmiş bu kez geri dönmekle dosyadaki bütün kağıtlar okunarak, tetkik hakiminin açıklamaları dinlenip, gereği düşünüldü:
Karar: Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak;
1- Kamulaştırma Yasasının 11.maddesinin üçüncü fıkrasının f bendinde taşınmaz malın kamulaştırma (değerlendirme) tarihindeki mevki ve şartlarına göre olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelire göre değerinin belirleneceği öngörülmektedir. Bu yöntemle taşınmazın değerinin saptanmasında münavebeye alınacak ürünler yönünden sulu ya da kuru tarım arazisi niteliğinde olup olmaması önem taşır.
Kıymet takdir komisyonu raporunda taşınmazın sulu olduğu açıklanmış, birinci bilirkişi kurulu raporunda kuru şartlarda tarım yapıldığı ikinci raporda ise yörede pompajla sulama yapıldığı bu nedenle sulu tarım arazisi niteliğinde olduğu belirtilerek değer biçilmiş ve raporlar arasında çelişki yaratılmıştır. Öncelikle taşınmazın fiilen sulanıp sulanmadığı, sulanıyor ise suyun kendi doğal akışı ile mi yoksa özel bir pompalama ya da başka bir sistemle mi taşınmaza ulaştığı, suyun taşınmazın tamamının sulanmasında her mevsim için yeterli olup olmadığı araştırılmadan karar verilmiş olması,
2- Geri çevirme kararı üzerine getirtilen 2000/241 esas, 2001/220 karar sayılı dosyanın incelenmesinden eksik ödenen kamulaştırma bedelinin tahsili için açılan davanın eldeki dosya ile birleştirildiği anlaşıldığı halde gerekçeli kararda bu istemle ilgili hüküm kurulmamış olması,
Mahkemece, (1) numaralı bentte belirtildiği biçimde taşınmazın sulu ya da kuru tarım arazisi niteliğinin açıkça ve denetime olanak verecek biçimde saptanması, sulu tarım arazisi olduğunun (fiilen sulandığının) saptanması durumunda yukarıda açıklanan esaslar çerçevesinde; susuz tarım arazisi olduğunun tespiti halinde ise kuru arazilerde münavebeye alınacak ürünlere ilişkin ortalama verilere göre değerlendirme yapılıp kapitalizasyon faizinin de %6 oranında alınması suretiyle kamulaştırma bedelinin belirlenmesi için bilirkişi kurullarından ek rapor alınması, raporların açıklanan hususlara uygunluğunun denetlenmesi ve hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekir.
Sonuç: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK. nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, Yargıtay duruşmasında vekille temsil edilen davacı-karşı davalı yararına takdir edilen 400.000.000 TL. vekalet ücretinin davalı-karşı davacıdan alınarak davacı-karşı davalı tarafa verilmesine, temyiz peşin harçlarının istek halinde temyiz edenlere iadesine, 05.05.2005 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy