(818 S. K. m. 113) (1416 S. K. m. 19)
Dava: Dava dilekçesinde eğitim ve öğretim gideri olarak 3.369.100.000 TL. alacağın faiz ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulü cihetine gidilmiş, hüküm davalılar vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Temyiz isteminin süresi içerisinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki tüm kağıtlar okunarak gereği düşünüldü:
Karar: Davacı vekili dava dilekçesinde, davalı Halid Haki Barut'un Milli Eğitim Bakanlığınca yurtdışında yüksek lisans yaptırmak amacıyla gönderilecek öğrencileri belirlemek için yapılan sınavda başarılı olduğunu ve Kırıkkale Üniversitesi adına Avrupa Birliği Hukuku dalında İngiltere'de master eğitimi yapmaya hak kazandığını, kendisine yurt dışındaki üniversitelerle yazışma yaparak kabul alabilmesi için verilen sürede yurt dışındaki üniversitelerde kabul alamaması üzerine 6.2.2003 günlü olurla resmi burslu öğrencilik statüsünün iptal edildiğini, davalıya yapılan masrafların 4.737.550.000 TL ve 90 İngiliz Sterlini olduğunu, bunun %50 cezai şartının 2.368.775.000 TL bulunduğunu, davalının yapılan tebligat üzerine yalnızca asıl borcunu ödediğini, ama %50 oranındaki cezai şart ile asıl borcun faizi olan 1.000.350.000 TL.'yı ödemediğini ileri sürerek toplam 3.369.100.000 TL.nın bütün davalılardan tahsilini istemiş; hükme esas alınan bilirkişi raporunda, davalı-yükümlü Halid Haki Barut'a yapılan ödemelerin sarf gününden başlamak üzere davalının davacıya yapmış olduğu anapara ödemesine kadar işlemiş faiz tutarının 993.921.184 TL, %50 oranındaki cezai şart tutarının ise 2.368.775.000 TL olduğu belirtmiş, mahkemece de bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle yasal gerektirici nedenlere ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre diğer temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak;
1- 1416 s. Ecnebi Memleketlere Gönderilecek Talebeler Hakkında Yasanın 19. maddesine göre; geriye çağrılan talebelerle, yurt dışı eğitimini bitirerek 3 ay içinde Türkiye'ye dönmeyen ya da dönüp de müracaat ve teklif edilen görevleri kabul etmeyen talebeler ile mecburi hizmet süresini tamamlamadan istifa eden ya da memuriyetten çıkarılan öğrenciler hakkında Devlet Memurları Yasasının ilgili maddesi uyarınca yükümlünün ödeyeceği cezai şart miktarı belirlenecektir.
Somut olayda, yükümlü Halid Haki Barut, yurt dışı eğitimi için gerekli olan İngilizce eğitimini ODTÜ'de başarıyla tamamlamış, ancak, Milli Eğitim Bakanlığınca verilen süreye rağmen yurt dışındaki bir yüksek öğrenim kurumuna öğrenci olarak kabul edilmemiştir. Açıklanan bu durum karşısında yükümlü hakkında 1416 s. Ecnebi Memleketlere Gönderilecek Talebeler Hakkında Yasanın 19. maddesinin ve bu maddenin atıf yaptığı Devlet Memurları Yasasının ilgili maddelerinin uygulama olanağı yoktur. Kaldı ki, yükümlüden alınan Ankara 25.Noterliğince düzenlenmiş 29.5.2001 tarih ve 24422 yevmiye s. yüklenme senedinde de yurt dışındaki eğitim kurumlarına kabul edilmemesi halinde cezai şart ödeneceğine dair bir hükümde bulunmamaktadır. Buna göre 2.368.775.000 TL tutarındaki cezai şarta ait talebin reddi yerine yerinde olmayan gerekçelerle kabulüne karar verilmesi,
2- Dosyada mevcut 29.5.2001 tarih 24422 yevmiye numaralı yüklenme ve kefalet senedi hükümleri uyarınca, yükümlüye yapılan masrafların yapıldığı tarihlerin faizin başlangıç tarihi olarak kabul edilmesinde bir isabetsizlik yok ise de, davalıların asıl borcun faizinden sorumlu tutulup tutulamayacaklarının tespiti bakımından Borçlar Yasasının 113. maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca davacının asıl alacağı tahsil ederken faiz talep hakkını saklı tutup tutmadığı araştırılmadan davalıların 993.921.184 TL tutarındaki faiz borcundan sorumlu tutulması,
Doğru görülmemiştir.
Sonuç: Bu itibarla yukarda açıklanan esaslar göz önünde tutulmaksızın yazılı biçimde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu sebeplerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK. nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istem halinde temyiz edene iadesine, 31.05.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy