(2942 S. K. m. 11)
Dava: Dava dilekçesinde, Kamulaştırma Yasası'nın 4650 Sayılı Yasayla değişik hükümleri uyarınca, kamulaştırma bedelinin tespiti ve taşınmaz malın idare adına tescili istenilmiştir. Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
YARGITAY KARARI
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Karar: Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı kanıtlarla yasal gerektirici nedenlere ve özellikle kanıtların takdirinde bir isabetsizlik görülmemesine göre sair temyiz itirazları yerinde değildir.
Ancak;
Taşınmazın tarım arazisi niteliğinde kabulünde bir isabetsizlik yoktur.
Ancak;
Kamulaştırma Yasası'nın kıymet takdiri esaslarını düzenleyen 11. maddesinin (f) bendi uyarınca arazilere kamulaştırma tarihindeki mevkii ve şartlarına göre olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net geliri esas alınarak değeri biçilir.
Somut olayda mahkemece; bilirkişi kurulunca dava konusu taşınmazın narenciye ürününe göre belirlenen değerine değil, bu değer dikkate alınmayarak (ve neye göre tespit edildiği de belirtilmeyerek) taşınmaz m2'si 38 TL/m2 kabul edilerek, bu m2 değeri üzerinden yapılan hesaplama uyarınca kamulaştırma bedeli belirlenmiştir.
Narenciye, bazı ürünlerin (portakal, mandalina, limon vs) genel bir adı olup, müstakil böyle bir ürünün verileri bulunmamaktadır. Kamulaştırma bedelinin tespitinde Yasanın yukarıda belirtilen ilkesi ve Yargıtay uygulamaları doğrultusunda kamulaştırılan taşınmazda hangi ürünler yetişiyorsa bu ürünler esas alınarak taşınmazın değeri belirlenmelidir. Birden fazla ürünün yetiştiği halde bilirkişi kurulunca her bir ürünün taşınmazda kapladığı alan tespit edilip oranı bulunmalı, bu alanda yetişen ürünlerin değerlendirme tarihindeki dekara ortalama verimi, toptan satış fiyatı ve dekara masrafını gösterir Tarım Müdürlüğü verileri getirtilerek hesaplama yapılmalı, böylece taşınmazın değeri bulunmalı, irtifak nedeniyle taşınmazda oluşacak değer kaybı da hesaplanarak bu şekilde tespit edilecek kamulaştırma bedeline hükmedilmelidir.
Mahkemece yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda bir değerlendirme yapılmadan ve taşınmazdaki ürünlerinde nelerden oluştuğu tespit edilmeden ve ayrıca neye göre tespit edildiği de belirtilmeyen 38 TL/m2 esas alınarak kamulaştırma değeri belirlenmiş olması doğru görülmemiştir.
Sonuç: Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar göz önünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.'nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, temyiz peşin harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 21.09.2010 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy