(2004 S. K. m. 72)
Dava ve Karar: Taraflar arasındaki menfi tesbit-ipoteğin kaldırılması davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Davacılar vekili, müvekkili şirketin 1997 yılından beri davalı şirketin satış bayiliğini yaptığını, 1999 yılında cari hesaptaki uyuşmazlık nedeniyle 10.2.1999 tarihli ibraname düzenlendiğini, tüm borçlarının sıfırlanmasına rağmen senetlerin iade edilmediği gibi, davacı M. K. K. tarafından borçların teminatı olarak verilen ipoteğin kaldırılmadığını belirterek, sekiz adet senetten dolayı borçlu olmadığının tesbitine, ipoteğin kaldırılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, ibranamede yer alan senetlerden beş adedinin ödenmediğini bildirerek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Mahkemece benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiştir.
Taraflar arasında cari hesaptan kaynaklanan ticari ilişkiyle isim ve proje hakkından (franchising) kaynaklanan iki ayrı ticari ilişki bulunduğu çekişmesizdir.
10.2.1999 tarihli ibranameyle taraflar karşılıklı olarak ibralaşmışlardır.
Mahkemece, bilirkişi raporu doğrultusunda iade faturası bedeli ve ödemeler gözetilerek davacının davalıya 1000 USD fazla ödeme yaptığı kabul edilerek davanın kabulüne karar verilmiş ise de, davalı isim ve proje bedeli olarak kesilen iade faturasını muhasebeleştirme gereği olarak düzenlediğini, davacının bu nedenle gerçek bir ödemesi bulunmadığı için mahsubun doğru olmadığını savunmuştur.
Bu durumda mahkemece, davacıya isim ve proje bedeli nedeniyle davalıya bir ödeme yapıp yapmadığı hususundaki delillerini ibraz olanağı tanınıp gerektiğinde davalı defterlerinin uzman bilirkişiye incelettirilerek tüm delillerin birlikte değerlendirilmesi, ödeme sabit olduğu takdirde ödenen miktarın mahsubu gerekirken bu yön gözetilmeden eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine, 19.10.2004 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy