(6762 S. K. m. 599)
Dava: Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
Karar: Davacı vekili; müvekkili ile davalı MTA arasında imzalanan sözleşme gereğince MTA'nın teslim etmesi gereken malları teslim etmediğini, ancak MTA'ya verilen 8.600 TL bedelli çekin diğer davalıya alacağın temliki suretiyle ciro edildiğini belirterek müvekkilinin çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitine çeklerin istirdatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı MTA vekili; taraflar arasında iddia edildiği gibi bir sözleşme bulunmadığını, davacının müvekkilinden perakende ve toptan kamyon yedek parçası satın aldığını, her iki şirketin ticari faaliyetleri sırasında birbirine karşılıklı olarak şahsi ve müşteri çeki verdiğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalı B. Factoring vekili; müvekkiline karşı bedelsizlik iddiasının ileri sürülemeyeceğini savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece; davacı ile davalı MTA şirketi arasındaki sözleşmenin karşılıklı anlaşma ile sona erdirildiği, bu itibarla davacının davalı MTA şirketine ileri sürdüğü menfitespit ve istirdat isteminin kabulü açısından gereken koşulların oluştuğu, davalı faktoring şirketinin uyuşmazlığa konu alacağı geçerli bir biçimde devraldığı, TTK'nun 599. maddesi anlamında kambiyo alacağını bile bile davacının zararına iktisap ettiğinin kanıtlanamadığı gerekçesiyle davalı B. Factoring şirketi aleyhine açılan davanın reddine, davalı MTA şirketi aleyhine açılan davanın kabulüne, dava konusu çekten dolayı davacının bu davalıya borçlu olmadığının tespitine, çek bedelinin bu davalıdan istirdatına karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Davacı vekili, dava konusu çekin sipariş edilen mal karşılığı avans olarak verildiğini ancak davalı MTA şirketinin malı teslim etmediğini iddia etmiş, mahkemece de bu iddia kabul edilerek davalı MTA şirketi yönünden davanın kabulüne, davalı B. Faktoring A.Ş.'nin ise uyuşmazlık konusu çeke dayalı alacağı geçerli bir biçimde devraldığı, bile bile davacının zararına iktisapta bulunduğunun kanıtlanamadığı gerekçesiyle bu davalı yönünden davanın reddine karar verilmiştir.
Mahkemece kabul edilen oluşa göre, davalı B. Faktoring A.Ş.'nin diğer davalıdan temlik aldığı alacak mevcut değildir. Mevcut olmayan bir alacağın davalı Faktoring şirketince temlik alınması mümkün görülmemiştir. Ayrıca dosyada yer alan 22.06.2009 tarihli bilirkişi raporunda davalı MTA'nın davalı B. Faktoring şirketine alacağın temliki olarak verdiği 08.04.2008 tarih ve 8.628,04 TL. tutarlı faturayı aynı mahkemenin bir başka dava dosyasında dava dışı Bayramoğlu Faktoring şirketine temlik konusu başka bir çek karşılığında verdiği belirtilmiştir. Bu durumda mükerrer temlik söz konusu olacak, davalı B. Faktoring şirketinin çeke dayalı alacağı geçerli bir biçimde temlik aldığından da söz edilemeyecektir. Tüm bu hususlar gözetilerek davalı B. Faktoring A.Ş. yönünden de davanın kabulü gerekirken yazılı gerekçe ile reddi isabetli görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine,15.02.2012 gününde oybirliği ile, karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy