(2004 S. K. m. 72) (6762 S. K. m. 590)
Dava: Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı vekilince duruşmalı davalı M. T. vekilince de duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek. Av. Nazım Orhan ile davalılardan M. T. vek. Av. Hüseyin Deveci'nin gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçelerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
Karar: Davacı vekili, müvekkilinin 1999-2009 yılları arasında Erzin Belediye Başkanlığı yaptığı dönemde, Erzin ve Gözcüler Belediyelerinin ortaklığıyla Erzin İmar İnşaat Tic. San. ve Turizm Ltd. Şti.nin kurulduğunu, şirket ana sözleşmesinin 13. maddesi uyarınca şirketi temsil konusunda şirket müdürlerinin dışında Erzin Belediye Başkanının da münferiden şirketi temsile yetkili kılındığını, söz konusu yetkinin halen devam ettiğini, müvekkilinin bu yetkisine dayanarak davalı A. Ö. ve dava dışı Ö. Ş..le 10.03.2009 tarihinde şirket adına bir ihale dökümanı/projenin hazırlanma işi konusunda protokol imzaladığını, protokolün 3/c maddesi uyarınca 20.04.2009 vadeli 25.000 TL ve 20.05.2009 vadeli 25.000 TL bedelli iki adet bononun düzenleme tarihi atılmadan davalı yüklenici A. Ö.a verildiğini, protokolden sonra yüklenicinin işi hiç yapmadığını, bu nedenle de bonoların şirket tarafından ödenmediğini, müvekkilinin 2009 yılında yapılan seçimlerde tekrar belediye başkanı seçilemediği için protokolün takibini yapamadığını, davalı A. Ö.ın bonoları tahsil için önce dava dışı bir bankaya teslim ettiğini, bonolar ödenmeyince bonoları bankadan alarak diğer davalı M. T.a ciro ettiğini, bonoların bu davalı tarafından takibe konulduğunu, bankaya ibrazdan sonraki ciroların alacağın temliki hükümlerine tabi olduğunu, bu itibarla şahsi defilerin takip alacaklısı olan davalı M. T.a karşı da ileri sürülebileceğini, bonoların tanzim tarihlerinin sonradan anlaşmaya aykırı doldurularak bonoların doğruluk ve geçerliliğinin sakatlandığını, bonolardaki gerçek borçlunun dava dışı şirket olduğunu, zaten takipte müvekkilinin borçlu gösterilmediğini, öte yandan protokole konu işin de yapılmadığını belirterek müvekkilinin bonolar nedeniyle borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı M. T. vekili, dava konusu bonoların müvekkiline diğer davalının cirosuyla tahsil için ibrazından önce geçtiğini, dava konusu bonoların Ankara 31. İcra Müdürlüğünün 2010/9050 sayılı dosyası ile takibe konu edilince dava dışı Erzin İmar İnş. Ltd. Şti.nce Ankara 4. İcra Hukuk Mahkemesinde imza itirazında bulunulduğunu, yargılama sonunda davacının yetkisi bulunmadığı halde bonoları şirket adına keşide ettiğine karar verildiğini ve kararın onanarak kesinleştiğini, bunun üzerine TTKnun 590. maddesi nedeniyle şahsi sorumluluğu gündeme gelen davalıya anılan icra dosyası üzerinden ödeme emri tebliğ edildiğini, temel ilişkideki defilerin müvekkiline karşı ileri sürülemeyeceğini bildirerek davanın reddini istemiştir.
Davalı A. Ö., dava konusu bonoları unsurları tam olarak nakit alacağına karşılık 2008 yılında davacıdan aldığını, bonoların protokolle ilgisi bulunmadığını, protokole konu işlerin de müvekkilince eksiksiz olarak yerine getirildiğini bildirerek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, toplanan delillere göre, dava konusu bonoların dava dışı Erzin İmar İnş. Ltd. Şti. aleyhine takibe konu edilmesi üzerine anılan şirketçe Ankara 4. İcra Hukuk Mahkemesinde imzaya itiraz edildiği ve yargılama sonunda bonolar üzerinde imzası bulunan davacı M. G.in şirketi temsil yetkisi bulunmadığından şirket hakkındaki takibin iptaline karar verildiği, bu karar üzerine davacının icra takibine dahil edildiği, protokolün 10.03.2009 tarihli olup dava konusu bonoların 20.03.2008 ve 29.02.2008 tanzim tarihli oldukları, bedellerinin nakden alındığı, bonoların tanzim tarihlerinin sonradan yazıldığı ve davacı iddialarının yazılı delillerle kanıtlanamadığı gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili ile davalı M. T. vekilince temyiz edilmiştir.
Takip ve dava konusu bonoların keşidecisi M. G. (Erzin İmar İnş. Tic. Ltd. Şti. Gn. Müd.) olup bono önyüzünde şirket kaşesi, kaşe üzerinde bir imza, açıkta bir imza olduğu, bu bonoların lehdarının davalı A. Ö. olduğu, bono arkasında lehdarın cirosu ve üzeri çizilmiş olarak Ziraat Bankası kaşe ve imzaları bulunduğu, matbu kimlik bilgileri basımının altında diğer davalı M. T.ın cirosu bulunduğu görülmektedir.
Söz konusu bonolardan 26.05.2009 vade tarihli 25.000 TLlik bononun A. Ö. tarafından bankaya protesto için verildiği, anılan bankaca 22.05.2009 tarihinde Erzin Noterliğinden protesto keşide edildiği, bir başka deyişle protestodan sonra bononun geri alınıp davalı M. T.a ciro edildiği, bu durumda protestodan sonra bononun devrinin alacağın temliki hükümlerine tabi olduğunun gözetilmemesi doğru olmadığı gibi, dosyadaki diğer 20.04.2009 vadeli bono ile ilgili bankanın protestosuz şerhi olduğu dosya içeriği ile sabit olmasına göre mahkemece açıklanan bu yönler üzerinde durulup karar yerinde tartışılıp gerekçeleri de gösterilmek suretiyle bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, bozma nedenine göre davalı M. T. vekilinin temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, vekili Yargıtay duruşmasında hazır bulunan davacı yararına takdir edilen 990 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya ödenmesine, peşin harcın istek halinde iadesine, 24.10.2013 gününde oybirliği ile, karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy