(4081 S. K. m. 26)
Çiftçi mallarında meydana getirilen zarar dolayısıyla korunma ve ihtiyar meclislerince verilen tazmin kararına karşı ileri sürülen itiraz üzerine sulh hukuk ve sulh ceza mahkemelerinden verilen görevsizlik kararlarının incelenmesi konusunda Yargıtay Dördüncü Hukuk Dairesi ile Üçüncü Ceza Dairesi kararları arasındaki selbi görev uyuşmazlığının içtihadı birleştirme yoluyla giderilmesi C. Baş Savcılığının 17.3.1960 tarih ve 605 sayılı yazısı ile istenilmiş olmakla keyfiyet içtihadı Birleştirme Büyük Kurulunda incelenerek aşağıdaki karar verilmiştir:
4081 sayılı kanun gereğince koruma ve ihtiyar meclislerince verilen zararların tazminine ilişkin kararlara karşı adı geçen kanunun 26. maddesi hükmüne göre yapılan itirazların incelenmesi konusunda sulh hukuk ve ceza mahkemeleri arasında çıkan selbi vazife uyuşmazlığının çözümünde hangi dairenin vazifeli olduğu bakımından Yargıtay Dördüncü Hukuk ve Üçüncü Ceza Daireleri kararları arasında birbirini tutmazlık bulunduğuna karar verildikten sonra konu incelenerek gereği düşünüldü:
1 - Temyiz Mahkemesi Teşkilatına dair 1221 sayılı kanunun değişik 1, 3 ve 4 üncü maddelerinde değişiklik yapılması hakkındaki kanunun ikinci maddesinde, Dördüncü Hukuk Dairesinin göreceği işler sayılırken hukuk ve ticaret ve icra işlerine ait merci tayini işlerinin bu daireye ait olduğu gösterilmiştir. Kanun koyucu (hukuk, ticaret ve icra işlerine) ibaresini kullanarak dava konusu olan işin nevini ve mahiyetini esas ve hedef tutmuştur; yoksa vazifesizlik kararı veren mahkemelerin ceza veya hukuk mahkemesi olmasını değil.
2 - Temyiz teşkilatının tevsiine dair olan kanunun üçüncü maddesine göre de Üçüncü Ceza Dairesinin bakacağı işler arasında Ceza Kanununun Mevkii Meriyete Vazına Müteallik Kanunun 36 ncı maddesinde yazılı ve Temyiz Mahkemesine ait kısma ilişkin merci tayini hususlarını tetkik ve rüyet edeceği açıklanmış ve atıf yapılan Tatbikat Kanununun 36 ncı maddesinde de bir ağır ceza dairesiyle diğer bir mahkeme ve daire ve hakimlik arasında ve bunlardan başka adliye daireleri arasında hadis olan ihtilafın halli Mahkemei Temyize ait olduğu belirtilmiş bulunmaktadır.
Binaenaleyh, Ceza Kanununun Mevkii Meriyete Vazına Müteallik Kanunun vazettiği prensipler ve 1 numara altında tespit edilen anlayışa muhalif bir mahiyet taşımamaktadır.
Nitekim 25.3.1931 tarih ve 27 ve 34 numaralı içtihadı birleştirme kararı da yukarıda açıklanan esası kabul etmiş bulunmaktadır. Netice;
Hukuk ve ceza mahkemeleri arasında selbi vazife uyuşmazlığı çıktığı takdirde dava konusu olan işin hukuka ait olması halinde Dördüncü Hukuk Dairesinin, cezaya ilişkin olduğu takdirde de Üçüncü Ceza Dairesinin merci tayinine vazifeli olacağına ve çiftçi malına yapılan zararın tazminine ilişkin olup hukuki mahiyette bulunan işlere ait dosyalarda merci tayinine 4 üncü Hukuk Dairesinin vazifeli bulunduğuna, 20.06.1960 günlü birinci toplantıda oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy