(506 S. K. m. 77)
Dava: Herhangi bir sebeple yemek verilmeyen sigortalı işçilere ödenen yemek parasından sigorta primi kesilip kesilmeyeceği Yargıtay 9 ve 10. Hukuk Daireleri arasında görüş ve uyulama ayrılığı olduğu önerilerek içatihadın birleştirilmesi istenmiştir.
İlgili dairelerin yazılı mütalâaları ile Birinci Başkanlık Divanının sunuş yazıları okunup öncelikle anılan dairelerin göreş ve uygulamalarında aykırılık bulunduğu kabul edilerek içtihadın birleştirilmesi gerektiği oybirliği ile kararlaştırıldıktan sonra gereği görüşülüp düşünüldü:
Gerçekten; 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanununun 77. maddesinde aynen, "Sigortalılarla işverenlerin bir ay içinde ödeyecekleri primlerin hesabında:
a) Sigortalıların o ay için hakettikleri ücretlerin,
b) Prim, ikramiye ve bu nitelikteki her çeşit istihkakdan
c) İdare veya kaza mercilerince verlien karar gereğince (a) ve (b) fıkralarında yazılı kazançlar niteliğinde olmak üzere sigortalılara o ay içinde yapılan ödemelerin,
Brüt toplamı esas alınır.
Şu kadarki, yolluklar, çocuk ve aile zamları, ölüm, doğum ve evlenme yardımları ile aynî yardımlar sigorta primlernin hesabına esas tutulacak ücretlerin aylık tutarının tespitinde nazara alınmaz", denilmektedir. Görülüyorki, maddenin birinci bendinde işçilere ödenen üret, prim, ikramiye ve bu nitelikteki istihkakların sigorta primine matrah olacağı öngörülmüştür.
Daireler arasındaki uyuşmazlık, herhangi bir sebeple yemek verilmeyen sigortalılara ödenen yemek parasının prim veya ikramiye
niteliğinden ziyade bir ücret olup olmadığı merkezinde toplanmaktadır.
O halde; ücret nedir: Ücret genel anlamda, bir kismeye bir iş karşılığında işveren veya üçüncü kişiler tarafından sağlanan ve nakden ödenen meblağ olarak tanımlanmıştır. Anlaşılıyor ki, ücret görülen bir işin karşılığı olmak gerekir ve eşit ise eşit ücret deyimi de ücret niteliğini tamamlayan bir kuraldır. bu nedenle yemek parasını görülen işin karşılığı değil maddenin istisnaları meyanında ve ücrete dahil edilmeyecek ödemeler aarsında yer alan ayni yardım olarak tanımlamak ve yemek yerine bedelyinin verilmiş olması da bu yardımın niteliğini değiştirmemek gerekir.
Sonuç: Herhagi bir sebeple yemek verilmeyen sigortalı işçilere ödenen yemek paralarının sigorta priminin hesabına esas tutulacak ücretlerin aylık tutarınnı tespitinde nazar alınmayacağına ikinci toplantıda bulunanların salt çoğunluğu ile 24/5/1974 gününde karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy