(6762 S. K. m. 341, 353, 381) (11. HD. 23.11.1978 T. 1978/4586 E. 1978/5184 K.)
Dava: O....Yol San. A.Ş. ile O...Yol San A.Ş. arasında çıkan davadan dolayı, (İstanbul 3. Asliye Ticaret mahkemesi)nce verilen 23.10.1985 tarih ve 616-583 sayılı hükmü bozan dairenin 20.2.1986 tarih ve 469-1249 sayılı ilamı aleyhinde davacı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildi anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı şirket adına yönetim kurulu tarafından şirket ana sözleşmesinin 28. maddesine göre, hakem tayinine karar verilmesi istenmiş, mahkemece hakem koşulu geçersiz bulunduğundan istem red edilmiş ve temyiz üzerine mahkeme kararı Dairemizce bozulmuştur.
Davacı vekili süresinde karar düzeltme isteminde bulunmuştur.
Yukarıda açıklandığı üzere davacı şirket vekili, vekil eden şirketin genel kurulunca sermaye artırımına karar verildiği ve fakat imtiyazlı pay sahiplerinin aldığı bir kararla genel kurul kararının onanmadığı ve ana sözleşmenin 28. maddesine göre uyuşmazlığın hakem aracılığıyla çözümleneceğinin öngörülmesi nedeniyle hakem tayinine karar verilmesini istemiş ve davanın reddine ilişkin karar Dairemizce, "...Genel kurulun sermaye artırılması kararını onaylamayan (B) grubu ortaklar kurulunun aldığı olumsuz kararın iptali amaçlanmaktadır. Uyuşmazlık şirket çoğunluğu ile bir grup özel pay sahipleri arasında meydana gelmiş bulunduğundan, şirket adına yapılan başvurunun (B) grubu pay sahiplerine yöneltilmesi gerekeceği tabiidir. Zira, görülecek bir davada grubun menfaatini ancak o grup pay sahipleri savunacaktır. Bu düşünce tarzına göre, şirket murakıplarının davalı gösterilerek istemde bulunulması isabetli olmamıştır. Mahkemece önce husumet hususunun incelenmesi ve talebin pasif husumet yönünden reddi gerekirken, tahkim şartının geçersizliğine dayanılarak talebin reddi isabetli görülmediğinden.." gerekçesiyle bozulmuştur.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözülebilmesi için herşeyden önce aktif ve pasif dava ehliyetinin saptanması gerekir. Davacı şirketin aktif dava ehliyeti bulunduğu hususunda herhangi bir duraksama yoktur. Fakat, pasif husumetin kime düştüğü hususunda uyuşmazlık vardır. Başka bir deyişle, davada davalı kim olacaktır ve eğer şirket olursa şirketi kim temsil edecektir?
Türk Ticaret kanununda imtiyazlı pay sahipleri kurulunun kararlarının iptalinin istenip istenemeyeceği ve iptali istenebilirse husumetin kime tevcih edileceği hususunda açık bir hüküm yoktur. Şirket Genel Kurul kararlarının iptali, yönetim kurulu tarafından istenmesi halinde; davacı, yönetim kurulu ve davalı da şirket olur ve şirketi denetçiler temsil eder. Türk Ticaret kanununda denetçilerin görevleri ve hangi hallerde şirketi temsil edebileceği ayrıntılı biçimde düzenlenmiştir. (TTK.m. 341,353,381/3). Bu görevler arasında denetçilerin imtiyazlı pay sahipleri kurulunu temsil edebileceğine ilişkin bir hüküm yoktur. Ayrıca, denetçilerin şirketteki azlığı da temsil edebileceğine dair bir yetkileri bulunmamaktadır. Aksine, Dairemizin kökleşen kararlarına göre, azlığın verdiği kararların iptali davasında husumetin şirkete değil, azlık sahibi olan paydaş veya paydaşlara tevcih edileceği kabul edilmiştir. (Y.11.HD. 17.5.1972 gün ve 1576/2493; Y.11.HD. 23.11.1978 gün ve 4586/5184 sayılı kararları).
Öte yandan, şirketin sermaye artırımı işlemlerinde denetçilerin rapor düzenlemeleri gerektiği ve bu rapor göz önüne alınarak sermaye artırımının yapılabileceği anlaşılmaktadır. (TTK. 392/son ve 393/6). Söz konusu denetçiler raporunun aksine karar veren imtiyazlı pay sahiplerinin bu kararının iptali davasında yararları çatışanlardan denetçilerin imtiyazlı pay sahibi veya sahiplerinin temsili düşünülemez. Böyle bir durumda denetçilerin, imtiyazı pay sahibi veya sahiplerinin haklarını yeterince koruyacakları kabul edilemez. Aksi halde, asıl hak sahibi bulunan imtiyazlı pay sahiplerinin yokluğunda onları bağlayan ve hatta imtiyazlarını kaldıran bir karar alınması kuvvetle muhtemeldir. Nitekim somut olayda, davacı şirketin iki denetçisi şirket temsilcisi olarak gösterilmiş ve denetçilerden biri şirketin iddiasını aynen kabul etmiş ve diğeri de davanın reddini istemiştir. Hal böyle olunca, şirketle yararları çatışan imtiyazlı pay sahiplerinin hasım gösterilmeden ve bunların gerçek temsilcisi olmadan uyuşmazlığın sağlıklı bir çözümü düşünülemez.
Açıklanan bu nedenlerle imtiyazlı pay sahipleri kurulunan verdiği kararların iptali davasında, husumetin genel kurul kararına karşı çıkan ve bu kararları onamayan imtiyazlı pay sahiplerine düşeceği gerektiğinden davacı vekilinin karar düzeltme isteminin reddi cihetine gidilmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin karar düzeltme itirazının REDDİNE,alınması gereken 3000 lira karar düzeltme harcı peşin ödenmiş olduğundan bu harcın ve 1500 lira para cezasının karar düzeltilmesini isteyenden alınarak Hazineye gelir kaydedilmesine,26.12.1986 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy