(743 S. K. m. 612) (766 S. K. m. 33, 73, 74) (YİBK. 24.05.1985 T. 1984/2 E. 1985/5 K.)
Dava: Taraflar arasındaki tapulama tespitinden doğan dava sonucunda verilen hükmün Yargıtay'ca incelenmesi istenilmekle; temyiz isteğinin kanuni süresinde olduğu anlaşıldı, tetkik hakiminin raporu ve dosyadaki kağıtlar okundu, gereği görüşüldü:
Karar: Tapulama sırasında 1109 parsel sayılı taşınmaz asliye hukuk mahkemesinde davalı olduğundan sözedilerek, miktar ve malik hanesi açık bırakılmak suretiyle tespit edilmiştir. 1108 parsel sayılı 510 m2. yüzölçümündeki taşınmaz ise, tapu kaydına dayanılarak Ayşe, Mustafa, Ruşen, Ayşen adına paylı olarak tespit edilmiştir. Ahmet ve Halide'nin itirazı üzerine, 1108 parsel hakkında tapulama komisyonunca yetkisizlik kararı verilmiştir. Mehmet, Ahmet, Halide (A.G.) ve Nurten kesinleşmiş mahkeme ilamına dayanarak davaya katılmışlardır. Mahkemece, (M.G.)'nin Hazine ve belediye aleyhine açtığı ve kapsamı 1109 sayılı parsel olarak belirlenen tescil davası ile yetkisizlikle gelen 1108 sayılı parselle ilgili dava dosyası tapulama tutanakları ile birleştirilmiştir. Mahkemece dava konusu 1108 sayılı parselin 486 m2. olarak Ali mirasçıları, 1109 sayılı parselin ise 1108 sayılı parselin krokisinde (A) harfi ile gösterilen bölümünün kesilerek 1109 sayılı parsele ilavesiyle 192 m2. olarak Mustafa mirascıları olan Halide, Ahmet, Mehmet, Nurten ve Hasan ile yine Mustafa Mirascıları Şayziye ve Ayşe paylarında paylarına eklenerek Ali mirascıları adına payları oranında tesciline karar verilmiş, hüküm Hazine ve katılanlar tarafından 1190 sayılı parsel yönünden temyiz edilmiştir.
1- Davaya katılan Halide, (A.G.) Nurten, Ahmet ve Mehmet vekilleri Av. İlhami'nin temyizi çekişmeli 1109 sayılı taşınmazla 1108 sayılı personelin uzman bilirkişi tarafından düzenlenen krokide (A) harfiyle gösterilen bölümündeki Şaziye payına yöneliktir. 1109 parsel sayılı taşınmaz ile 1108 parsel sayılı taşınmazın uzman bilirkişi tarafından düzenlenen krokide (A) harfiyle gösterilen bölümünün öncesinin davaya katılanlarla davacı Halide ve (M.G.)'nin kök miras bırakanları Ali oğlu Kara Mustafa'ya ait olduğu yönünden taraflar arasında bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. Kaldı ki, bu yön mahkemece yapılan keşif ve uygulama, dinlenen yerel bilirkişi ve tanık sözleri, uzman bilirkişinin raporu mahkemece toplanıp değerlendirilen diğer delillerle saptanmıştır. Hükmü temyiz edenlerle diğer taraf arasındaki uyuşmazlık, kök miras bırakan Mustafa'nın ölümünden sonra Mustafa'nın mirascısı olan eşi Şaziye'nin oğlu davacı Mustafa'nın olduğu satışın geçerli olup olmadığı yönünde toplanmaktadır. Miras bırakan (M.G.) 1932 yılında ölmüştür. Mirası eşi Şaziye ile Şaziye'den olma çocukları Ali, (A.G.), Halide ve davaya katılanların miras bırakanı anneleri Emine'ye kalmıştır. Miras bırakan Kara Mustafa'nın ölüm tarihine göre terekesi iştirak halinde mülkiyet hükümlerine tabiidir. Mustafa'nın mirascılarından eşi Şaziye taşınmazdaki payını 1955 yılında noter senediyle kök miras bırakanın mirascısı oğlu davacı (M.G.)'nin miras bırakanı Ali'ye satmıştır. Medeni Kanunun 612. maddesi hükmü ve bu konudaki 24.5.1985 gün 1984/2-1985/5 karar sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı gereğince iştirak halinde mülkiyet hükümlerine tabii olan taşınmazlarda iştirakçilerden birinin diğer iştirakçiye yapmış olduğu pay satışı yazılı olmak koşuluyla geçerlidir. Mahkemece Medeni Kanunun 612. maddesi hükmü ve yukarda sözü edilen İçtihadı Birleştirme Kararı gözönünde tutularak taşınmazdaki Şaziye payının Ali mirascıları adına tapuya tesciline karar verilmiş olmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Bu nedenler ve kararda gösterilen diğer gerekçelere göre adı geçenlerin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile hükmün ONANMASINA, 766 sayılı Tapulama Yasasının 74. maddesi uyarınca 10 lira ahcın temyiz edenlerden alınmasına,
2- Davalı Hazine'nin temyizine gelince: (M.G.) tarafından Hazine, belediye ve köy aleyhine açılan tescil davası görevsizlik kararı verilerek tapulama mahkemesine aktarılmıştır. Tescil davasının konusunun 1108 parsel sayılı taşınmaz olmayıp 1109 sayılı taşınmaz olduğu belirlenmiştir. Hazine 1108 sayılı parselle ilgili davanın tarafı olduğu belirlenmiştir. Hazine 1108 sayılı parselle ilgili davanın tarafı değildir. Yasa gereği 1109 parsel sayılı taşınmazla ilgili davanın tarafı olmuştur. Yukarıda da belirtildiği üzere bu parselin öncesinin Kara Mustafa'ya ait olduğu, ölümü ile mirascılarına kaldığı, Tapulama Kanunun 33. maddesi hükmünce kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğiyle taşınmaz edinme koşullarının Mustafa mirascıları yararına gerçekleştiği mahkemece yapılan keşif ve uygulama, dinlenen yerel bilirkişi ve tanık sözleri, mahkemece toplanıp değerlendirilen diğer delillerle saptanmıştır. Bu itibarla Hazine'nin diğer temyiz itirazları yerinde değildir. Ancak Hazine 1108 parsel sayılı taşınmazla ilgili davanın tarafı olmadığı halde, mahkeme hükmünde Hazine'nin bu parsele yönelik davanın da tarafıymış gibi kabul edilerek aleyhinde kesin hüküm oluşacak biçimde hüküm kurulması, ayrıca Hazine'nin 1108 parsele ilişkin davanın tarafı olmadığı, 1109 parsel sayılı taşınmaz ile ilgili davada da yasa gereği tarafı olduğu gözetilmeden mahkeme masrafıyla sorumlu tutulması dahi isabetsiz, Hazine'nin temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün BOZULMASINA, 766 sayılı Tapulama Yasasının 73. maddesi uyarınca harç alınmamasına, 31.01.1986 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy