(765 S. K. m. 49, 448) (CGK. 3.6.1985 T. 1985/185 E. 1985/331 K., 5.2.1990 T. 1989/366 E. 1990/5 K.)
Dava: İncelenen dosyaya göre;
Olay tarihinde ölen ağabey 1955 doğumlu olup, sanık Seyhan Doğan 1969 doğumlu, hakkında beraat kararı verilen diğer sanık Ceyhan Doğan ise 1972 doğumludur. Her üç kardeşin aynı evde oturmakta oldukları ölenin kızkardeşlerine devamlı ve sürekli eziyet etmekte bulunduğu, olay gecesi sarhoş olarak eve gelen ölenin kızkardeşlerinden, bir şişe viski istediği ve bıçağını çekerek bu viskiye benimse içmezseniz ikinizi de öldürürüm diye tehdit ettiği, bu tehdit üzerine, bardaktaki viskiden bir iki yudum için sanık Seyhan'ın "çok acı içemeyeceğim" diyerek bardağı bırakması üzerine, diğer kızkardeşi Ceyhan'a dönerek bıçak tehditi ile viskiyi ona içirmeye başladığı, masadaki kasetlerden biriinin üzerinde erkek ismi görünce, bıçağını sanıklara doğrultarak "ikinizi de öldürüceğim" diye saldırıya geçtiği, Ceyhan'ı 15.7.1988 günlü raporunda gösterildiği üzere "sol kol üst dış kısmında 0,5 cm. uzunluğunda sıyrık, sağ el baş parmak içi yüzde 1,5 cm uzunlukta raddi sıyrık, sol ynak kulak altından başlayıp yanaağa doğru uzanan 5 cm. uzunlukta kesici bir cisimle husulü olanaklı cilt kesisi oluşturacak, üç gün iş ve güçten kalacak derecede" yaraladığını gören sanık Seyhan'ın, komşulardan yardım istemek için kapıya koştuğu, kilitli kapıyı açamayınca ve ölenin bıçağını tekrar Ceyhan'a saplamak üzere olduğunu başladığı, boğuşma esmasında nasıl olduğu kesin olarak belirlenmeyen bir şekilde, bir öldürücü yara ile değişik yerlerinden öldürücü nitelikte olmayan yaralara maruz kalan ağbeyinin öldüğü, sanık Seyhan'ında doktor raporunda belirtildiği şekilde yaralandığı, sanık Seyhan Doğan'ın samimi anlatımı, bunu doğrulayan Ceyhan Doğan'ın aşamalardaki inandırıcı beyanı, Adli Tıp Kurumu raporu, doktor raporları ve bunları tamamlayan diğer tanık anlatımlarından anlaşılmaktadır.
Yerel Mahkeme ile Özel Daire arasındaki uyuşmazlık, açıklanan bu oluşta yasal savunma koşullarının bulunup bulunmadığı anlaşılmaktadır.
Ayrıntıları C.G.K.nun 3.6.1985 gün ve 185/3'i ve 5.2.1990 gün ve 1989/366 E., 1990/5 K.sayılı İçtihatlarında açıkladığı üzere; Yasal savunma, bir kimsenin ağır ve haksız maddi bir saldırıyı kendisinden veya başkasından uzaklaştırmak amacı ile gösterdiği zorunlu tepkidir.
Yasal savunma halinde işlenen fiil hukuka uygundur. Bunun sebebini hukuk düzeninin hakkın saldırıya uğramasına izin vermeyeceği esası belirlemektedir.
Kaldı ki, savunmada bulunmak, her canlıın ve bu arada insanın kendisini ve hemcinslerini korumak tepkisinin doğal bir sonucudur, bu tepki aynı zamanda toplum yararlarına da uygundur. Kuvvet kullanarak haksız bir saldırıyı uzaklaştıran kimse, sadece ahlak ve hukuk adına savunmuş olmakla kalmaz, sosyal savunmaya katılarak topluma da hizmet etmiş olur.
Saldırıya ilişkin koşullar; Öncelikle bir saldırı bulunmalıdır. Ancak saldırının varlığını geniş madana almak ve başlayacağı artık muhakkak olan saldırıya başlanmış, keza bitmiş olmasına rağmen tekrarından kortulan bir saldırıyı da henüz sona ermemiş saymak gerekir (Manzini, II, 1950 S. 343) Gerçekten, saldırının bilfiil başlaması beklenecek olursa, bir çok halde savunma etkisini kaybetmiş olacaktır.
Savunmaya ilişkin koşullara bakıldığında; savunmada zorunluluk bulunup bulunmadığı değerledirilmelidir. Ancak bu husus mutlak ve soyut biçimde değil fakat hal ve koşullara göre, somut olayın özelliği göz önüne alanırak sonucuna varılmalıdır. Saldırıya uğrayanın bizzat fail olması gerekmez. Saldırıya uğrayanın üçüncü bir kişi olması halinde de yasal savunma koşulları gerçekleşebilir.
Burada kısaca zaruret halinin aşılması sorununada değindikten sonra somut olaya bakarak değerlendirme yapmak gerekir. Failin nedeni savunmaya yönelik olmalı ve kendisini veya üçünçü kişiyi savunma zaruretinden bulunmalıdır. Öyle ki; failin karşılaştığı koşullarla ve vasıtalarla eş olmayan şekilde savunması veya saldırganı etkisiz hale getirdikten sonra da savunma ve tepkilerinde ısrar etmesi halinde zaruret sınırının aşılması söz konusu olacaktır.
Bu genel açıklamalardan sonra olaya bakıldığında, ulaşılacak sonuç şudur; Olay anında yukarda geniş olarak anlatıldığı biçimde, ölen, müşterek kızkardeşleri Ceyhan'a karşı elindeki bıçakla haksız saldırıyı başlatınca, buna engel olmak amacıyla ağbeyine müdahale eden sanık Seyhan onunla boğuşmaya başlamış, bu esnada nasıl olduğu kesin olarak anlaşılamayan biçimde bir öldürücü yara ile değişik yerlerinden öldürücü olmayan yaralar alan ağabeyi ölmüştür. Buna göre ölenin özellikle Ceyhan'a ve bu arada sanık Seyhan'a karşı bıçaklı saldırılarını ısrarla sürdürmesi sırasında, içine düştüğü ruh hali içerisinde paniğe kapılan sanık Seyhan'ın bir an için ölenin elinden bıçağını alıp eylemini gerçekleştirdiği düşünülse bile, daha güçlü olan ağabeyinin, bıçağı tekrar geri almayı başadığında, sanıklara karşı bıçaklı saldırısına devam edeceği kuşkusuz bulunduğundan, sanık Seyhan'ın eylemi yasal savunma koşulları içerisinde işlendiğini kabul etmek gerekir.
Bu itibarla mahkumiyet yönündeki direnme hükmünün bozulmasına karar verilmelidir.(oybirliği ile)
Full & Egal Universal Law Academy