(6762 S. K. m. 599) (2004 S. K. m. 72)
Dava: Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davalılardan ... ... ve Otobüs San. A.Ş. vekilince duruşmalı, davacı Şirket vekilince de duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vekili Av. Necat Yılmaz ile davalılardan ... Motor San. ve Tic. A.Ş. vekili Av. Sinan Derici ve davalılardan ... ... ve Otobüs San. A.Ş. vekili Av. Mehmet İnan'ın gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak, hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
Karar: Davacı vekili, müvekkilinin 1986 yılında davalı ... Otobüs A.Ş.'den (10) adet otobüs satın aldığını, karşılığında (3) adet bono verdiğini, daha sonra bu bonoları iade edeceğini bildirdiği halde, diğer davalıya ciro ettiğini, bu davalının da takibe konu yaptığını, diğer davalı ... Motor A.Ş.'nin aslında bu bonoların ödendiğini bildirdiği halde kötü niyetle hamil olduğunu, aslında davalı iki Şirket arasında organik bağ bulunduğunu, ayrıca senetlerin tüzel kişilikleri bulunmadığı sırada imzalandığını ileri sürerek, adı geçen bonolardan dolayı borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Motor A.Ş. vekili cevabında; iyi niyetli hamil olduklarını, ödeme def'inin kendilerine karşı ileri sürülemeyeceğini beyanla, davanın reddini savunmuştur.
Davalı ... Otobüs A.Ş. vekili; davaya konu (3) adet senedin vadeden önce diğer davalı Şirkete ciro edildiğini, hamil oldukları diğer (27) adet senetlerin ödendiğini, davaya konu senetlere de hamil olmadıklarını, husumet yöneltilemeyeceğini, mülkiyeti muhafazanın çözülmesine ilişkin 6.11.1990 tarihli yönetim kurulu kararının da senetlerin ödendiğini göstermeyeceğini beyanla, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, (30) adet senetten (27) adedinin hiç itirazsız ödendiğine göre davacının davaya konu senetlerden de sorumlu olduğu, davalı ... Otobüs A.Ş.'nin 6.11.1990 tarihli kararında, alacağın tamamının tahsil edilmiş olduğundan, ipoteklerin ve mülkiyeti muhafazanın kaldırılmasına karar verildiği, o halde, bu şirkete davaya konu bonoların da ödendiğinin kabulü gerekeceği, diğer davalının ticari defterlerinde yapılan incelemede davaya konu bonoların 19.6.1986 tarihinde defterlere kaydının yapıldığı, yani vadeden önce davalı ... Motor A.Ş.'nin senet hamili olduğu, ayrıca senetlerin beyaz ciro ile diğer hamil davalıya geçtiği, beyaz cironun vadeden önce yapılmış sayılacağı, aksinin davacı tarafından ispat edilmesi gerektiği, davacı zararına kötü niyetli hareket edildiğinin de saptanamadığı, ayrıca davalı ... Otobüs A.Ş.'nin davacı aleyhine yaptığı bir takip bulunmadığı, bu nedenle davacının tazminat isteğinin yerinde görülmediği belirtilerek bu isteğin reddine, davacının davalı ... Otobüs A.Ş. aleyhine açtığı davanın kabulüne ve davaya konu bonolardan dolayı borçlu olmadığının tespitine, diğer davalı ... Motor A.Ş. aleyhine açılan davanın ise reddine karar verilmiş, hüküm davacı ve davalı ... Otobüs ve ... A.Ş. tarafından temyiz edilmiştir.
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve özellikle, senet lehdarı davalı ... ... ve Otobüs A.Ş.'nin 6.11.1990 tarihli yönetim kurulu kararında, dava konusu bonoya konu alacağın tamamen tahsil edildiğinin anlaşılmasına ve diğer yandan senet hamili davalı ... Motor San. ve Tic. A.Ş.'nin bonoyu vadeden önce ve henüz senet bedelleri ödenmeden ciro suretiyle iktisap etmiş bulunması nedeniyle ve T.T.K.'nun 599. maddesi hükmünce mahkemece kötü niyetli kabul edilmemesinde bir usulsüzlük bulunmamasına göre, yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, vekilleri Yargıtay duruşmasında hazır bulunan davacı yararına takdir olunan 750.000. TL. duruşma vekalet ücretinin davalı ... ... ve Otobüs A.Ş.'den alınarak davacıya ödenmesine, davalılardan ... Motor A.Ş. yararına takdir olunan 750.000. TL'nin davacıdan alınarak adı geçen davalıya ödenmesine, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenlerden davacıdan alınmasına, 28.09.1995 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy