(743 S. K. m. 770) (2004 S. K. m. 142)
Dava: Taraflar arasındaki karşılıklı sıra cetveline itiraz davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı her iki davanın da reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı ve karşı davalı Ziraat Bankası ile davalı ve karşı davacı Vakıflar Bankası vekillerince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
Karar: Davacı vekili, borçluya ait 486 parselin satışından sonra düzenlenen sıra cetvelinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkili bankaya 50.000.000.TL. pay ayrıldığını, müvekkili bankanın alacağı satış bedelinden fazla olduğundan tamamının müvekkiline ödenmesi gerektiğini ileri sürerek sıra cetvelinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Bu dosya ile birleştirilen 1995/1177 esas sayılı dosyada davacı Vakıflar Bankası vekili, borçluya ait 486 parselin satışından sonra düzenlenen sıra cetvelinde Ziraat Bankasına 50.000.000.TL. pay ayrıldığını, Ziraat Bankasının 486 parsel ile birlikte 28 parsel üzerinde müşterek ipoteği bulunduğunu ve 28 parselin satıldığını ve ödendiğini, bu parselden ödeme yapılan Ziraat Bankasına ödeme yapılamayacağını ileri sürerek sıra cetvelinin iptaline karar verilmesini istemiştir.
Mercii Hakimliği'nce bedeli paylaşıma konu 486 parselin 50.000.000.TL. bedelle 1. derecede alacaklı Ziraat Bankası'na (Hisarbank A.Ş.) ipotek edildiği, ipotek limitli olması nedeniyle limitten fazla pay ayrılamayacağı, 486 parselin Ziraat Bankası lehine 1.derecede tesis edildiğinin ve 50.000.000.TL. bedelle kurulduğundan bankaya ipotekli 28 parselin satışından elde edilen paranın mahsup edilemeyeceği gerekçesiyle Ziraat Bankası ve Vakıflar Bankası A.Ş. tarafından yapılan itirazların reddine karar verilmiş, hüküm davacılar vekilince temyiz edilmiştir.
1- Satışa ve bedeli paylaşıma konu 486 parsel ile birlikte 28 parsel sayılı taşınmaz üzerinde davacı Ziraat Bankası lehine 50.000.000.TL.lık limit (üst sınır) ipoteği tesis olunmuştur. Üst sınır ipoteğinde borçlu, faiz ve icra takip giderleri de dahil olmak üzere ipotek akdinde gösterilmiş azami miktar ile sorumlu olur. Bu nedenle davacı Ziraat Bankasına ipotek akdinde belirtilen 50.000.000.TL.dan fazla pay ayrılamaz. Mahkemece bu yön gözetilerek Ziraat Bankasının itirazının reddedilmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır.
2- Davacı Vakıflar Bankası A.Ş.nin temyizine gelince; Borçluya ait 486 parsel ve 28 parsel sayılı taşınmazlar Ziraat Bankası lehine 50.000.000.TL. bedelle ipotek edilmiştir. Bir alacağın birden fazla taşınmaz ile teminat altına alınması hali MK' nun 770. maddesinin 1.fıkrasında düzenlenmiştir. Bu tür rehinde alacak bölünmemekte, alacağın tamamını temin etmek üzere birden fazla taşınmaz alacaklıya topluca rehin gösterilmiş olmaktadır. Alacaklı birden fazla taşınmaz üzerine tek bir rehin hakkı kazandığından ve teminat bölünmediğinden alacaklı taşınmazların hangisi paraya çevrilirse alacağının tamamının onun satış bedelinden olabilir. Somut olayda tesis edilen toplu rehin limit ipoteği şeklinde kurulduğundan Ziraat Bankası her iki taşınmazın satışından dolayı toplam 50.000.000.TL. alabilecektir. 28 parsel sayılı taşınmaz 1983/154 sayılı takip dosyasından 14.12.1987 tarihinde satılarak satış bedeli 20.005.000.TL. Ziraat Bankasına ödenmesine karar verilmiştir. Bu durumda Ziraat Bankası, 28 parselle birlikte rehnedilen 486 parselin satış bedelinden ancak ipotek limiti 50.000.000.TL.dan, 28 parselden ayrılan payın mahsubu sonucu kalacak bakiyeden pay alabilir. Mercii Hakimliğince bu yönler gözetilerek sıra cetvelinin iptaline karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçeyle Vakıf Bankası A.Ş.nin itirazının reddedilmesi usul ve yasaya aykırıdır.
Sonuç: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle Ziraat Bankası A.Ş.nin temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle davalı Vakıflar Bankası lehine Mercii Kararının BOZULMASINA, davalı Vakıflar Bankasının peşin harcının istek halinde iadesine, aşağıda yazılı harcın temyiz edenlerden davacı-karşı davalı Ziraat Bankası'ndan alınmasına, 20.03.1997 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy