(2004 S. K. m. 72) (1581 S. K. m. 19)
Dava: Taraflar arasındaki menfi tespit istirdat davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı vekilince duruşmalı, davalı vekilince de duruşmasız olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek. Av. Ayşe Çiler Gökçen ile davalı vek. Av. Yaşar Demircioğlu'nun gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçelerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
Karar: Davacı vekili, davalının 1999 İlkbahar dönemi Gübre alımı için açtığı ihaleyi müvekkilinin kazandığını ve 404.149 ton gübrenin satışının üstlenildiğini, gübrenin yurt dışından dökme olarak ithal edilip torbalandığını, 18.459.5 ton gübrenin davalıya teslim edildiğini, bu kısım gübreyi itirazsız olarak kabul eden davalının 18.12.1998 tarihinde dağıtımı durdurarak gübre torbalarının üzerinde üretici firmaya ait bilgiler bulunmadığını, bu nedenle 25.1.1999 tarihine kadar 18.459.5 ton gübrenin (torbaların) kaşelenmesini istediğini, müvekkilinin üretici olmadığı için torbalara üretici firma olarak ismini yazmadığım, ancak davalının istemi üzerine iyi niyetli hareket ederek Romanya'dan Toros Gübre ve Zirai İlaç A.Ş'ce ithal edilmiştir ibarelerini yazmayı kabul ettiğini ve torbaları kaşelemeye başladığını, buna rağmen davalının 55.378.58 Dolar ceza ile 2.610.570.179.-TL KDV uyguladığını belirterek, davalının kesinti yapmakta haklı olmadığının tespitini 55.378.5 Dolar alacağın tahsil tarihindeki kur esas alınarak 2.610.570.179.-TL. KDV alacağının da faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, Teknik Şartnamede gübre ambalajlarının üzerinde nelerin yazılacağının belli olduğunu, davacının şartnamenin bu maddesine uygun davranmadığını, verilen süre içinde de eksikliğin giderilmediği, bu nedenle ((j) Baskı) maddesinde belirtildiği üzere ton başına üç dolar KDV hariç ceza uygulandığım belirterek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece iddia, savunma, toplanan deliller ve bilirkişi raporuna göre, davacının teknik şartnamenin (H) bendine aykırı davranarak gübre ambalajlarının üzerinde üretici firma adını göstermediği, verilen ek süre zarfında da eksikliğin tamamen giderilmediğini, davacının verilen ek süre zarfında 4.740.15 ton gübre torbasını şartnameye uygun olarak kaşelediği, kaşelenen bu miktar için davalının cezai şart uygulayamayacağım, bu nedenle davanın kısmen kabulü haksız olarak kesilen 14.220.45 Doların dava tarihi 5.7.1999 tarihinden itibaren kamu bankalarınca dolar cinsinden bir yıllık vadeli mevduata uygulanan yıllık % 9 ve tahsil gününe kadar değişen yabancı para faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki TL karşılığının davalıdan alınıp davacıya ödenmesine, dolar cinsinden fazlaya ilişkin istemin reddine, fazla ödenen 670.359.123.-TL. KDV alacağının davalıdan faizi ile birlikte tahsiline, fazla istemin reddine harcın davalıdan alınmasına karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince temyiz edilmiştir.
1- Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve özellikle davacının kendisine verilen ek süre zarfında 4.740.15 ton dan daha fazla torbanın kaşelenmesi işlemini bitirdiğini kanıtlayamamasına, kaşelenen kısma isabet eden miktar yönünden davalının cezai şart uygulamayacak olmasına davacı alacağı yönünden fiili ödeme tarihindeki kur karşılığına hükmedilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından, davacının tüm, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
2- Davalının, 1581 Sayılı Kanunun 19/B-a maddesinde belirtildiği üzere harçtan bağışık olduğu gözetilmeden, davalının harçtan sorumlu tutulacak şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda 1 nolu bentte açıklanan nedenlerle davacının tüm, davalının 2 nolu bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine, 2 nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün davalı yararına BOZULMASINA, vekili Yargıtay duruşmasında hazır bulunan davalı yararına takdir edilen 250.000.000. TL. duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine, peşin harçların istek halinde iadesine 24.01.2003 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy