(2004 S. K. m. 72) (6762 S. K. m. 539, 730)
Dava: Taraflar arasındaki birleştirilen menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün davalılardan Ş. G. vekilince duruşmasız, Yeni Turkuaz Ltd. Şti vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde taraflardan kimse gelmemiş olduğundan, incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı A. Ö. dava dilekçesinde, 1997 yılı kurban bayramında satmak üzere davalıya manifatura siparişi verdiğini ve bu sebeple ileri tarihli üç adet toplam 350.000.000.TL tutarındaki çeki davalı adına keşide ettiğini, ancak davalı şirketin malları kurban bayramından sonra gönderdiğini bu nedenle malların teslim alınmayıp kargo ile iade edildiğini, buna rağmen davalının çekleri iade etmediğini belirterek, üç adet toplam 350.000.000.TL'lik çeklerle borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.
Bu dava ile birleştirilen İstanbul 2. Ticaret Mahkemesinin 1998/1074 esas sayılı dava dosyasında ise, Genç Turkuaz Ltd. Şti. aleyhine dava açıldığını öğrenip çekleri tahsil edemeyeceğini anlayınca, davalılar ile anlaşmalı hareket ettiğini, çekleri ciro etmeden aynı adreste faaliyet gösteren Yeni Turkuaz Tekstil Ltd. Şti. aracılığı ile işçisi A. A.'a ciro ettiğini, ondanda Ş. G.'a ciro edildiğini Ş. G.'ın iyiniyetli hamil olmadığını belirterek anılan çeklerle borçlu olmadığının tespitini talep ve dava etmiştir.
Davalı şirket vekili, malların davacıya gönderildiğini müvekkili şirkete mal iadesi yapılmadığını, davacıdan alınan çeklerin şirket personeli A. A.'a alacağına karşılık ciro edildiğini ondanda Ş. G.'a intikal ettiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.
Davalı A. A. duruşmalara gelmemiş, cevapta vermemiştir.
Davalı Ş. G. vekili, müvekkilinin iyi niyetli hamil olduğunu, şirketle ticari ilişkisini sürdürdüğünden ilişkinin bozulmaması için şirket hakkında haciz yapılmadığını beyanla davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece iddia, savunma ve toplanan delillere ve kargo şirketinden gelen yazıya göre kumaşların davacı tarafından kabul edilmeyip, iade edildiği bu nedenle çekleri alan davalı şirketin sebepsiz zenginleştiği davalı A. A.'ın davalı şirketin personeli olması, hamil Ş. G.'ın adresi ile davalı şirket vekilinin avukatının adresinin aynı olması nedeniyle iyiniyetli hamil olmadığından çeklerde Genç Turkuaz Ltd. Şti.'nin lehdar ya da ciranta olarak sıfatı bulunmadığından bu davalı yönünden davanın reddine, birleşen davanın kabulü ile davacının çeklerle borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, hüküm davalılardan Ş. G. ve davalı şirket vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.
Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere ve özellikle Menderes Taşımacılık Kargo İşletme Turizm ve Tic. Ltd. Şti'nin 3.7.1998 tarihli yazısı ile söz konusu kumaşların davacı tarafından teslim alınmayıp ambara iade edildiği, ambara iade edilen kumaşların Turkuaz Tekstil'e teslim edildiğinin bildirilmesine, TTK. nun 730. maddesi delaletiyle çekler hakkında da uygulanan TTK. nun 539. maddesi gereğince çek lehdarına karşı ileri sürülebilecek def'ilerin çeki iktisap ederken bile bile keşidecinin zararına hareket eden hamile karşı da ileri sürülebilecek olmasına ve davalıların kötüniyetli olduğunun kabulünde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı şirket ve davalı Ş. G. vekillerinin temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle hüküm temyiz eden davalılar vekilinin temyiz itirazlarının reddiyle hükmün ONANMASINA, aşağıdaki yazılı onama harcının temyiz edenlerden alınmasına, 01.11.2002 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy