(2004 S. K. m. 166/2, 179/b, 206/1) (6762 S. K. m. 324/2)
Dava: Taraflar arasındaki iflasın ertelenmesi davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde T. İ... Bankası ve TC. Z... Bankası vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, müvekkili şirketin malvarlığının borçlarını karşılayamaz duruma geldiğini, kamuya ait üst yapı inşaatlarını üstlenen müvekkilinin kamu yatırımlarındaki daralma nedeniyle mali yönden zor durumda kaldığını, DSİ Kayseri Bahçelik Barajı işini alan müvekkilinin hakedişlerini zamanında alamadığını, işin devam ettiğini, Etibor A.Ş. Bigadiç ve Kırka Bor İşletme Müdürlüğünün işlerinin devam ettiğini, bu işlerden elde edilecek gelir sonucunda mali durumun düzeltileceğini ileri sürerek, iflasın bir yıl süreyle ertelenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkemece borca batık durumda olan davacı şirketin mali durumunun ıslahının mümkün olduğu gerekçesiyle iflasın bir yıl süreyle ertelenmesine, her türlü takibin durdurulmasına karar verilmiş, 12.11.2003 tarihli ek kararla hacizlerin kaldırılmasına, temliklerin borçlu şirkete ödendikten sonra temlik alacaklısına ödenmesine ilişkin tavzih kararı verilmiş, hüküm İ... Bankası A.Ş. ve Z... Bankası tarafından temyiz edilmiştir.
Davacı Limited Şirket iflasın ertelenmesi talebinde bulunmuştur. İflasın ertelenebilmesi için erteleme talebinde bulunan şirketin borca batık durumda olması, mali durumunun iyileştirilmesi ümidinin bulunması ve fevkalade mühletten ( İİK. m. 329/a ) yararlanmamış olması gerekir. Erteleme talebi TTK'nın 546. maddesinin atıf yaptığı TTK'nın 324. maddesine göre borca batıklık bildirimi anlamındadır. Bu nedenle mahkeme öncelikle şirketin borca batık durumda olup olmadığı tespit etmeli, borca batık durumda ise ıslahının mümkün bulunup bulunmadığını incelemelidir. Şirketin borca batık durumda olması halinde iflasını veya erteleme talebini düzenleyen İİK'nın 179. ve TTK'nın 324. maddesinde bu istemin ilanına ilişkin bir düzenleme yapılmamıştır. İflasın ertelenmesi kurumu, erteleme talebinde bulunan şirketin menfaati kadar bu şirketten alacaklı olanların menfaatini de göz önüne alarak düzenlendiğinden alacaklıların menfaatinin korunması yönünden erteleme talebinin ilan edilmesi uygun olur. Zira bu durumda şirket borçlarının muvazaalı olarak aktiften fazla olması sonucunu doğuracak kötüniyetli davranışların önüne geçmek ve şirketin borca batık durumda olmadığını, iyileştirme projesinin yeterli bulunmadığını alacaklılara kanıtlama olanağı verilmelidir. Bu nedenle erteleme talebi İİK'nın 166/2. maddesinde öngörülen usulle ilan edilmeli, ilan üzerine alacaklıların itirazı mevcutsa bu itirazlar değerlendirilerek erteleme koşullarının mevcut olup olmadığı saptanmalıdır. Mahkemece bu yönün gözetilmemesi ve özellikle temlik edilen alacaklıların temlik alacaklısına ödenmesi halinde mali durumun iyileştirilmesine etkisinin ne olacağı üzerinde durulmaması isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir.
İflasın ertelenmesi talebinin amacı gözetildiğinde tedbirlerin işletmenin faaliyetini sürdürerek durumunu düzeltmesine engel olmaması gerekir. Ancak bu yön yasal sınırlar içerisinde değerlendirilmelidir. Mahkemece iflasın ertelenmesi kararının yanında hacizlerin ve temliklerin kaldırılmasına, her türlü takibin tedbiren durdurulmasına karar verilmiştir. İİK'nın 179/b maddesine göre erteleme kararı üzerine borçlu aleyhine 6183 Sayılı Kanuna göre yapılan takipler de dahil olmak üzere hiçbir takip yapılamaz ve evvelce yapılmış takipler durur. Takiplerin durması takibin bulunduğu aşamada kalması anlamında olup hacizlerin ve temliklerin kaldırılması anılan yasa hükmüne aykırıdır.
İflasın ertelenmesi kararı üzerine rehinli takipler ve İİK'nın 206/1. maddesinde yazılı alacaklara dayanan takipler yönünden maddede öngörülen koşullarla istisna tanınmıştır. Mahkemece anılan hükme aykırı olarak tüm takiplerin durdurulmasına karar verilmesinde isabet görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, 17.3.2005 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy