(2004 S. K. m. 67) (818 S. K. m. 249)
Dava: Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek. Av.Hayrettin Kent ile davalı vek.Av.Oğuz F.Şahin'in gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, davalının dava dışı Selahattin Serefoğlu ve arkadaşlarına ait taşınmazı 1.12.1999 tarihli sözleşme ile kiraladığını ve kira bedeli olarak adı geçenlere 1.200.000.USA ödemede bulunduğunu, bu ödemenin 20 aylık kira alacağına mahsubunun kararlaştırıldığını, akit devam ederken taşınmazı satın aldıklarını ve 20 aylık ödemeye ilişkin mahsubun bitmesinden sonra kira akdindeki aylık kira bedelinin kendilerine ödenmesi gerektiği halde davalının bu ödemeyi yapmaktan kaçındığını, Ekim 2001 yılına ait 74.230 USA kira alacağının tahsili için başlatılan icra takibine itiraz edildiğini iddia ederek itirazın iptalini talep ve dava etmiştir.
Davalı savunmasında, kira akdinin taşınmazın kullanma ruhsatının alınması halinde yürürlük kazanacağının kararlaştırıldığını, bu nedenle akdin henüz yürürlüğe girmediğinden davacıya kira borçları bulunmadığını beyan ederek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece davacı kiralayanın, kiraya konu taşınmazın kullanma ruhsatını temin edemediği ve taşınmazı BK.'nun 249. maddesindeki şartlara uygun olarak davalıların hizmetine süremediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Davalı Tansaş ile dava dışı Selahattin Şerefoğlu ve arkadaşları arasında aylık kira bedeli 74.230 USA olan bir sözleşme imzalandığı, bu sözleşme uyarınca kiralayanlara 1.200.000.USA peşin ödemede bulunulduğu ve ödemenin aylık kira bedeline 20 ay boyunca mahsup edileceği, kira akdinin kullanma ruhsatı tarihinden itibaren 10 yıl süre ile geçerli olacağı kararlaştırılmış ve taşınmaz daha sonra davacı tarafından satın alınmıştır.
Davalı Tansaş taşınmazı 22.12.1999 tarihinde Belediyeden almış olduğu "Sıhhi İşyeri Açma ve Çalıştırma Ruhsatı" ile fiilen kullanmaya başlamış ve çalışma ruhsatını 3.1.2001 tarihinde yenilemiş, akit 22.3.2002 tarihinde tahliye ile sona ermiştir. Bu süreler içinde davalının taşınmazı kullanımına hiçbir müdahale olmamıştır.
Bu durumda kira akdi 22.12.1999 tarihinde fiilen yürürlüğe girmiş olup, davalı Tansaş "kira akdinin taşınmazın kullanma ruhsatı alınmasından itibaren yürürlüğe girmesine" ilişkin hükmü tadil etmiştir. Peşin ödenen 1.200.000 USA'nin 20 ay boyunca mahsup işlemi Ağustos 2001 sonunda bitmiş olup, davalı taşınmazı bu aydan sonra nizasız olarak kiracı sıfatı ile kullanmaya devam ettiğinden akit ile belirlenen kira bedelini ödemekle yükümlüdür. Mahkemece açıklanan yönler gözetilmeden yazılı gerekçe ile davanın reddi doğru görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenle hükmün davacı yararına BOZULMASINA, vekili Yargıtay duruşmasında hazır bulunan davacı yararına takdir edilen 375.000.000.-TL. duruşma vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, peşin harcın istek halinde iadesine, 29.11.2004 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy