(2004 S. K. m. 72)
Dava: Taraflar arasındaki banka teminat mektubunun iadesi ve iptali-menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı Avea İletişim Hizm. A.Ş. vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacılar vekili, müvekkillerinden önce Batra Ltd. Şti.nin sonrasında da Üç-B Ltd. Şti. tarafından bayilik sözleşmelerinin imzalanarak davalıya gönderildiği halde davalı şirketçe sözleşmelerin imzalanmadığını ve akdin kurulamadığını, ayrıca sözleşme gereğince 50.000.000.000. TL. bedelli davalı bankanın Trabzon Şubesi'nden alınan teminat mektubunun da davalı tarafça iade edilmediğini belirterek, teminat mektubunun mümkünse iadesine, aksi halde iptaline ya da tazmin edilmesi halinde bedelinin yasal faiziyle davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Yargılama sürerken davacılar vekili davalı yanın sözleşme kapsamında müvekkillerine vermiş oldukları malzemelerin bedelini talep ettiklerini bildirerek malzeme bedelleri tutarı 33.451.000.000. TL. tutarında müvekkillerinin davalıya borcu bulunmadığının tespitine ve % 40 oranında tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesi için aynı mahkemede dava açmış ve yerel mahkemece birleştirme kararı verilerek yargılamaya devam edilmiştir.
Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda birleşen menfi tespit davasından dolayı davanın kısmen kabulüyle davacıların davalıya 163.377.950. TL. borçlu olduğunun tespitine, borçlu bulunan bu tutar ile davalı yanca teslim alınmayan malzeme bedeli miktarı 3.199.500.000. TL.nin toplamını oluşturan 3.282.877.950. TL.nin teminat bedelinden düşüldükten sonra, kalan 46.717.122.050.TL.lik teminat mektubunun davalıdan alınarak davacıya iadesine, aksi halde iptaline ve davacıların icra inkar tazminatı taleplerinin reddine karar verilmiş, hüküm davalı vekilince temyiz edilmiş, Dairemizin 13.07.2005 tarih, 2004/10930 Esas, 2005/7922 Karar sayılı kararıyla hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
Yerel mahkemece bozma ilamına uyularak yargılamaya devam edilmiş, benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüyle davacının davalıya 390.06. YTL. borçlu olduğunun tespitine, davacının borçlu olduğu 390.06. YTL. ile son bilirkişi kurulu raporunda belirlenen 3.669.80. YTL. geri alınmayan malzemeler bedeli ve 800. YTL. Dış cephe kaplaması bedeli toplamı 4.859.86. YTL.nin verilen teminat miktarından düşüldükten sonra kalan 45.140.14. YTL.lik teminat mektubunun davalı Avea İletişim Hizmetleri A.Ş.den alınarak davacıya iadesine, iade mümkün olmazsa iptaline, davacının icra inkar tazminatı isteminin ise reddine karar verilmiş, hüküm davalı Avea A.Ş.vekilince temyiz edilmiştir.
Mahkemece bozmaya uyulduğu halde bozma gerekleri tam olarak yerine getirilmemiştir. Zira bozma kararında
taraflar arasındaki sözleşmenin 45. maddesinde davalı tarafın defter ve kayıtlarının uyuşmazlık halinde münhasır kesin delil olacağı öngörülmüştür.
Buna göre sözleşmenin 45. maddesi gözetilerek kesin delil olacağı kararlaştırılan davalı defterleri üzerindeki bulgulara göre uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi gerekirken, bu hususlara dikkat edilmeden eksik inceleme ve yanılgılı gerekçeyle yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün davalı yararına BOZULMASINA, bozma nedenine göre öteki yönlerin incelenmesine şimdilik yer olmadığına, peşin harcın istek halinde iadesine, 21.11.2008 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy