(2004 S. K. m. 72) (1086 S. K. m. 288) (4721 S. K. m. 6)
Dava: Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün davacı vekilince duruşmalı olarak temyiz edilmesi üzerine ilgililere çağrı kağıdı gönderilmişti. Belli günde davacı vek. Av Ö. S. K. ile davalı vek. Av İ.C. G.'nun gelmiş olmalarıyla duruşmaya başlanarak hazır bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlenildikten ve temyiz dilekçesinin süresinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, davalıların müvekkili aleyhine 14.01.2005 vadeli 100.000 Dolar bedelli bonoya dayanarak takibe geçtiğini, takip konusu senedin bedelsiz olduğunu, müvekkilinin davalıların murisine senedi teminat olarak verdiğini, davalıların murisi İ. A.'un davadışı A.Ç.'ten aldığı bir taşınmazın davacı adına tescil edildiğini, senedin de tescil edilen daire karşılığı teminat olarak verildiğini, senet bedelinin ödenmesi halinde müvekkilinin kayden adına olan taşınmazın gerçekten sahibi olacağının kararlaştırıldığını müvekkilinin taşınmazı davalı M. T.A. devrettiğini, ancak senedin iade edilmediğini, davalının şikayete üzerine verdiği 29.03.2006 tarihli dilekçede boş senedin davacıya iade edildiğini belirterek ikrarda bulunduğunu, ikrarın davalıları bağladığını, ispat yükünün davalılarda olduğunu, ileri sürerek müvekkilinin takip ve dava konusu senetten dolayı borçlu bulunmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili cevabında davacının iddiasını yazılı delille kanıtlaması gerektiğini, ikrara konu olduğu belirtilen beyanın bu dava ile ilgisi bulunmadığının, müvekkillerinin murisinin mal beyanında 100.000 Dolar alacaklı olduğunu bildirdiğini belirterek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece iddia, savunma ve toplanan delillere göre davacının iddiasını yazılı delille ispat edebileceği, davacının yazılı delille iddiasını ispat edemediği, teklif edilen yeminin davalılar tarafından eda edildiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Kambiyo senedine karşı açılan menfi tespit davasında yazılı belgenin aksini ispat yükü davacı borçludadır, Davacı ve davalıların murisi H. İ.A.arasında düzenlenen tarihsiz protokolde açık ve tarihsiz 100.000 Dolar bedelli senedin protokol konusu dairenin H. İ. A. veya göstereceği kişiye devri halinde senedin bedelsiz olarak iade edileceği belirtilmiştir.
Bilirkişi 16.07.2007 tarihli raporunda davacı elinde bulunan senedin fotokopisi ile dava konusu senedin aynı senet olduğunu, 25.06.2007 tarihli raporunda 100.000 Dolar yüzbin Amerikan Doları, H. H. ibarelerinin ve imzaların bulunduğunu, diğer ibarelerin sonradan yazıldığını belirtmiştir. Protokol konusu taşınmaz davacı tarafından davalı M.T.'a 15.02.2007 tarihinde devredilmiştir. Taşınmazın devri yapıldığına göre boş olan 100.000 Dolarlık senedin davacıya iade edilmesi gerekir. Davalılar dava konusu senedin protokolde belirtilen senet olmadığını savunmuştur.
Bu durumda başka bir senet bulunduğunu ve bu senetten dolayı alacaklı olduğunu İspat yükü davalılardadır. Mahkemece davalılardan iddiasını ispat için delilleri sorulup, toplanan tüm deliller değerlendirilerek varılacak uygun sonuç çerçevesinde bir karar verilmelidir. Her ne kadar ispat yükünün tersine çevrilmesi sonucu davacı tarafından teklif edilen yemin davalılar tarafından eda edilmişse de ispat yükü üzerinde olmayan tarafın karşı tarafça teklif ettiği yeminin eda edilmiş olmasının ispat yükü ve varılacak sonuç yönünden bir önemi bulunmamaktadır. Mahkemece bu yönler gözetilmeden yazılı gerekçeyle davanın reddinde isabet görülmemiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, vekili Yargıtay duruşmasında hazır bulunan davacı yararına takdir edilen 625.00.-TL duruşma vekalet ücretinin, davalıdan alınarak, davacıya ödenmesine, peşin harcın istek halinde iadesine, 19.02.2009 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy