(2004 S. K. m. 100, 268)
Dava: Taraflar arasındaki menfi tespit davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Karar: Davacı vekili, davalı tarafından müvekkili hakkında açılan tasarrufun iptali davasında davanın kabulüne ilişkin kararın takibe konulduğunu ve müvekkili hakkında haciz işlemi uygulandığını, ancak tasarrufun iptali davasına konu taşınmaza yönelik dava dışı Y.. Kredi Bankası, T..bank ve yine davalı tarafından açılmış bulunan tasarrufun iptali davalarının olumlu sonuçlanması ve kesinleşmesi üzerine borçların T.. Bankası ve Y.. Kredi Bankası'na ödendiğini, davalının diğer alacaklılar T.. Bankası A.Ş. ve Yapı Kredi Bankası A.Ş.ne sebepsiz iktisap yolu ile alacağını almak üzere başvurmak yerine müvekkilinden iş bu ilama dayanan alacağını tahsil etmek için başlattığı takibin hukuki mesnetten yoksun olduğunu bildirerek yapılan takip nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ile % 40 tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, dava dışı borçlu hakkında, kredi borcu nedeniyle girişilen takip sırasında borçlunun taşınmazını davacıya devretmesi akabinde açılan ve bedele dönüşen tasarrufun iptali davası neticesinde davacı hakkında başlatılan takibin haklı olduğunu bildirerek davanın reddi ile % 40 tazminatın davacıdan tahsilini istemiştir.
Mahkemece toplanan delillere göre, gerek davalı tarafından açılan, gerekse dava dışı Y.. Kredi Bankası ve T..bank tarafından açılan tasarrufun iptali davalarında, taşınmazın el değiştirmiş olması nedeniyle tasarrufun iptali talebinin bedele dönüştüğü ve mahkemelerce benzer şekilde bedele hükmolunduğu, bu anlamda davalı alacaklının taşınmaza müracaat imkanı bulunmadığından alacak hükmü içeren ilamla davacı borçlu hakkında icra takibine girişmesi ve alacağını talep etmesi hukuka uygun olup, yine kendisi gibi taşınmaza müracaat imkanı bulunmayan diğer alacaklılardan hacze iştirak koşulları altında sebepsiz iktisap hükümlerine göre talepte bulunulmasının düşünülemeyeceği gerekçesiyle davanın ve davalı tarafın % 40 tazminat talebinin reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Takip borçlusu tarafından elden çıkarılan taşınmazla ilgili Y.. Kredi Bankası A.Ş. tarafından İstanbul 1.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2000/300 Esas sayılı dosyasında açılan davanın, davalı S. A. yönünden kabulüne karar verildiği, yine T.. Bank A.Ş. tarafından açılan İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 1997/429 Esas sayılı dosyasında tasarrufun iptali talebinin davalı S. A. yönünden kabulüne karar verildiği, P.. A.Ş. tarafından açılan İstanbul 3.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 1997/134 Esas sayılı dosyasında da davanın davalı S. A. yönünden kabulüne karar verildiği anlaşılmıştır. Tasarrufun iptali davasında davacı olan P.. A.Ş., S. A. yönünden ilamın icrasını istemiş, borçlu S. A. iş bu menfi tespit davasını açarak, diğer tasarrufun iptali davalarını açan Yapı Kredi Bankası A.Ş.ve T.. Bank A.Ş.ne ödeme yaptığını, P.. A.Ş.nin bu kişilerden talepte bulunması gerektiğini ileri sürerek borçlu olmadığının tespitini istemiştir.
Tasarrufun iptali davasının birden fazla alacaklı tarafından açılması ve davaların kabulü halinde dava açan alacaklılara hacze iştirak koşulları gözetilerek ödeme yapılmalıdır. Hacze iştirak koşullarının belirlenmesinde İİK.nun 100. ve 268.maddesi hükümleri gözetilmelidir. Tasarrufun iptali davasını açan P.. A.Ş.hacze iştirak sonucunda payına düşen meblağı iptale konu tasarrufta bulunan üçüncü kişiden isteyebilir. Bu durumda öncelikle P.. A.Ş.nin diğer alacaklılar Y.. Kredi Bankası A.Ş.ve T.. Bank A.Ş. ile birlikte hacze iştiraki sonucunda payına düşen meblağ saptanmalıdır. Y.. Kredi Bankası A.Ş.ve T.. Bank A.Ş. davada taraf değilse de, bu alacaklılara HUMK.nun 49 vd. maddeleri uyarınca davanın ihbarı sağlanmalıdır. Mahkemece daha sonra tasarrufun iptali davası açan alacaklılara hacze iştirak sonucu düşecek pay bulunarak davalı P.. A.Ş.ne ayrılacak pay yönünden davanın reddine, fazlası yönünden ise davanın kabulüne karar verilmelidir. Bu yönler gözetilmeden olaya uygun düşmeyen yazılı gerekçe ile hüküm kurulması isabetsiz olup, bozmayı gerektirmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün davacı yararına bozulmasına, peşin harcın istek halinde iadesine, 08.11.2010 gününde oybirliği ile, karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy