(818 S. K. m. 496, 499)
Dava ve Karar: Taraflar arasındaki ipoteğin kaldırılması davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Davacı vekili, dava dışı Z. K.'tan 2 adet taşınmaz satın aldığını, taşınmaz üzerinde davalı Halk Bankası lehine 100.000 TL. bedelli ipotek şerhi mevcut ise de bankadan şifahi olarak borcun ödendiği yönünde bilgi almaları üzerine tapuda gerçek satış işlemini yaptıklarını, satış akdinden sonra davalı bankaya ipoteğin kaldırılması için müracaat etmelerine rağmen bu hususta işlem yapılmadığını, müvekkili aleyhine icra takibi başlatılması üzerine, davalı bankanın alacağını diğer davalı H. K.'a temlik ettiğini öğrendiklerini; davalı H. K. tarafından dava dışı Z. K.'un ipotekle temin edilmiş borcunun kefil sıfatıyla ödenmesi sonucu ipotek konusu borcun ortadan kalkmış olduğunu bu durumda geçerli bir temlikten söz edilemeyeceğini belirterek davalı banka ve H. K. arasındaki alacağın temliki işleminin iptaline tapu kaydındaki ipotek şerhinin terkinine karar verilmesini, icra takibinin de tedbiren durdurulmasını talep ve dava etmiştir.
Davalı Halk Bankası vekili, dava dışı K. Kardeşler Ltd. Şti.'ne 01.06.2006 tarihinde 50,000 TL. kredi kullandırıldığını, sözleşmede H. K., Z. K. ve F. S.'nın kefalet imzalarının bulunduğunu, diğer davalı H. K.'un kefil sıfatıyla bankaya çeşitli tarihlerde 41.518 TL. ödeme yaptığı ve bankadan kredinin teminatında yer alan ipoteğin temlikini talep ettiğini, bu temlik işleminin de gerçekleştiğini, yapılan temlikin BK'nun 496 ve 499/2. maddeleri uyarınca geçerli olduğunu belirterek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Davalı H. K. vekili de müvekkilinin bankadan kredi çeken Z. K.'un kefili olduğunu, borçlunun borcunu ödememesi üzerine kefil sıfatıyla borcu ödendiğini, yapılan temlik işleminin doğru olduğunu belirterek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Mahkemece, kefilin ödemiş olduğu borç miktarınca ipoteklerin kendi üzerine devrini talep etme hakkı, alacaklı bankanın da bu ipotekleri devir yükümlülüğünün bulunduğu, yapılan hu işlemin alacağın temliki niteliğinde de olmadığı gerekçesiyle H. K. bakımından davanın reddine, diğer davalılar bakımından davanın husumetten reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir.
Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı onama harcının temyiz edenden alınmasına, 13.02.2012 gününde oybirliği ile karar verildi.
NOT: KONUNUN ÖNEMİ GEREĞİ YEREL MAHKEME İLAMINI AŞAĞIDA YAYIMLIYORUZ.
T.C.
İPSALA
ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2010/112
KARAR NO: 2010/221
DAVA : İpoteğin Kaldırılması
DAVA TARİHİ: 02.06.2010
KARAR TARİHİ: 30.12.2010
Dosya üzerinden mahkememizce TÜRK MİLLETİ adına yapılıp bitirilen inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkilinin Edirne ili, İpsala ilçesi, Küçükdoğanca köyü 98 ve 137 parseller ile Yapıldak köyü 677 parsel sayılı taşınmazı dava dışı Z. K.'tan 28/07/2009 tarihinde satın aldığını, her ne kadar tapu kaydında davalı Halk Bankası lehine 100.000.TL.si bedelli ipotek şerhi mevcut ise de, devraldığı taptı maliki Z. K.'un bankaya olan borcunun ödendiğinin beyan etmesi ve bankaya bu husus sorulduğunda ipotek borcunun ödenmiş olduğu yönündeki sözlü beyan üzerine tapudaki gerçek satış işleminin gerçekleştirdiğini, satış aktinden sonra davalı bankaya ipoteğin kaldırılmasını için müracaat etmelerine rağmen bu hususta bir işlem yapılmadığını, İpsala İcra Müdürlüğünün 2010/467 sayılı takip dosyası ile müvekkiline tebligat yapılması üzerine davalı bankanın 19/01/2010 tarihinde alacağını davalı H. K.'a devir ettiğini ve aynı gün tapu kaydına alacağın temliki şerhi verilmiş olduğunu öğrenmiş bulunduklarını, yapılan temlikin yasaya aykırı olduğunu zira dava konusu taşınmazların tapuda satın alındığı 28/07/2009 tarihinden önce ipotek konusu borcun bankaya ödenmiş olduğunu, ipoteğin şeklin varlığını sürdürdüğünü, M.K.nun 1025/1 ve 1026 uyarınca alacak ödendikten sonra tapu sicilinden görülen ipoteğin şeklen bir anlam taşıdığını maddi açıdan bir değer ifade etmediği, ipoteğin alacağı bağlı fer'i bir hak olduğunu, bu nedenle müstakilen değil temin ettiği alacak ile beraber temlik edilebileceğini, davalı H. K. tarafından dava dışı Z. K.'un davalı bankaya olan ve ipotek temin edilmiş alacağına kefil olması sebebiyle borcunu ödemiş olmakla ipotek konusu borcun ortadan kalkmış olduğunu, kaldı ki 19/01/2010 tarih ve 196 yevmiye sayılı resmi senette alacağın ödenmeden evvel temlikine ilişkin bir belgeden söz edilemeyeceğini, davalı borçlunun H. K.'un artık genel hükümlere göre asıl borçlu Z. K.'a rücu etmesi gerektiğini, bu sebeplerle dava konusu taşınmazların satın alındığı 28/07/2009 tarihinde ipotekle temin edilmiş olan alacağın davalı bankaya ödenmiş olduğunun tespiti ile 19/01/2010 tarihli davalı banka ile davalı H. K. arasındaki alacağın temliki işleminin iptali, tapu kaydındaki ipotek şerhinin ve alacağın davalı H. K.'a temlik edildiği önündeki şerhin terkinine karar verilmesini, icra takibinin durdurulması için tedbir kararı verilmesini, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Mahkememizce taraflara duruşma gününü bildirir meşruhatlı davetiyeler tebliğ edilmiş, davalılardan İpsala Tapu Sicil Müdürlüğü davayı takip etmemiştir.
Davalı Halk Bankası İpsala şubesi vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili banka yönünden maddi ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddi gerektiğini, B.K.nun 496 ve devamı maddeleri dikkate alındığında davanın reddi gerektiğini, İpsala şubesince dava dışı K. Kardeşler Süt Ürünleri İmalat Tic. Ltd. Şti.nin 01/09/2006 tarihinde 50.000.TL.sı kredi kullandırıldığını dava konusu taşınmazların da yer aldığı bir takım taşınmazlar üzerinde kredi teminatı olmak üzere İpsala Tapu Sicil Müdürlüğünden 01/09/2006 tarih ve 2826 yevmiye sayılı ipotek belgesi ile birinci derecede toplam 100.000.TLsi bedel ile fekhi bildirilinceye kadar ipotek ve 01/09/2006 tarihli 64.166.TL.si bedelli GKS.de diğer davalı H. K., Z. K. ve F. S.'nın kefalet imzalarının bulunduğu kredi borcuna mahsuben diğer davalı H. K. tarafından kefil sıfatıyla bankaya muhtelif tarihlerde 41,518.TL.sı ödeme yapıldığını ve bankadan kredinin teminatında yer alan ipoteğin temlikinin talep edildiğini, B.K.nun 496. maddesine göre kefilin eda ettiği şey nispetinde alacaklının haklarından ona halef olduğunu, B.K.nun 499/2. Maddesine göre alacaklının borcu tediye eden kefilin borçluya rücu hakkını kullanma ve elindeki bulunan rehinlerin nakte tahvile medar olabilecek senetleri ona teslime mecbur, borç bir gayrimenkul rehin ile temin olunmuş ise alacaklı rehin hakkının kefile devri için ifası lazım gelen merasimi icra ile mükellef olduğunu, bu kapsamda müvekkili bankanın kullandırdığı kredinin teminatında yer alan taşınmazlar üzerinde mevcut ipoteği kefil sıfatıyla borcun 41.518.TL.lık kısmını ödeyen diğer davalı H. K.'a bu bedel ve B.Knun 499/2. Maddesinin kendisine tanıdığı hak ve yetkileri ile sınırlı olarak devir için tapu sicil müdürlüğüne beyanda bulunduğunu bankanın bu şekilde yasal zorunluluğu yerine getirdiğini, kefilin borcu ödemesi ile borç sona erse de kefalet hükümleri çerçevesinde ödemeyi yapan kefilin alacaklının haklarına halef olduğunu ayrıca davacının maliki bulunduğu taşınmazları dava dışı Z. K.'tan müvekkili banka lehine mevcut ipotek ile birlikte satın aldığını, davacı tarafından rehin maliki sıfatıyla yapılan bir ödeme bulunmadığından davacının borcun ödendiğinden bahisle ipoteğin fekhini talep hakkının bulunmadığını beyan etmiş ve davanın reddi ile yargılama gideri ile ücreti vekaletin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
Davalı H. K. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının ileri sürdüğü tüm hususların haksız olduğunu müvekkilinin bankadan kredi çeken Z. K.'un kefili olduğunu borçlunun borcunu ödememesi nedeniyle müvekkilinin kefil sıfatıyla borcu 41.518.TLsi olarak ödediğini, banka tarafından yazışmalar sonunda İpsala şubesi ve ilgili kurumlar arasındaki yazışmalar tamamlanarak ipoteğin temliki işlemlerinin tamamlandığını, buna dayanarak da İpsala İcra Müd.nün 2010/467 esas sayılı dosyası üzerinden takip başlattıklarını, davacıdan da ipotek maliği olarak borcun ödenmesi için bu takipte talepte bulunduklarını, ipotek belgesi şerhlerinin tapuda aynen durduklarını yani davacı Z. K.'tan tapuları satın alırken tapu kaydındaki hem icra hacizlerini hem de davaya konu ipotekleri birlikte devir aldığını, zaten 28/07/2009 tarih 4623 sayılı resmi senet metninden de bu hususun açıkça anlaşıldığını, B.K.nun kefil hakları bölümünde madde 496 ve 499 da müvekkilinin kefil ve kefil sıfatıyla ödediği borç miktarınca alacaklıya halef olduğu ve rehinleri de devir hakkı olduğu hususlarının düzenlenmiş olduğunu, ipotek ile ilgili işlemlerden alacağa konu olan gayrimenkuller üzerindeki ipoteklerin kalkmadığını ipoteklerdeki hakların müvekkiline devir edildiğini yersiz davanın reddine karar verilmesi gerektiğini talep etmiştir.
Mahkememizce İpsala İcra Müdürlüğünün 2010/467 esas sayılı dosyası dosyamız arasına alınmış ve Halk Bankası İpsala şubesinden davaya konu kredi borcuna ilişkin olarak tüm belgeler ödeme kayıtları, ipotek belgeleri dosyamız arasına getirtilmiş, Tapu Sicil Müdürlüğünden de davaya konu ipotek ve taşınmazların davacıya, ipoteğin ise davalı H. K.'a devrine ilişkin belge örnekleri dosyamız arasına getirtilmiş, tarafların delilleri toplanmıştır.
Davacı ve davalı vekilleri sonradan sunmuş oldukları beyan dilekçelerinde de önceki beyanları ile benzer şekilde beyan ve taleplerde bulunmuşlardır.
Dava, alacağın temliği işlemi ile bu temliğe dayalı olarak davalı H. K.'a devredilen ipoteğin kaldırılması talebinden ibarettir.
Yukarıda açıklanan dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde, davalı Halk Bankası İpsala şubesince K. Kardeşler Süt Ürünleri İmalat Tic. Ltd. Şti.ne açılan kredi hesabına teminat olarak İpsala Tapu Sicil Müdürlüğünce düzenlenen 01/09/2006 tarih ve 2826 yevmiye numaralı resmi senet ile diğer bir takım taşınmazlarla birlikte dava konusu İpsala ilçesi, Küçükdoğanca köyü 98 parsel, aynı köy 137 parsel ve Yapıldak köyü 677 parselde kayıtlı taşınmazların Hidayet oğlu Z. K. tarafından kredi, kapsamında doğmuş ve doğacak borçlara teminat olmak üzere birinci derecede % 28 faiz ile fekki bankadan bildirilene kadar müddetle, toplam 100.000.TL.sı bedelle ipotek tesis edildiği, dosyaya getirtilen banka ödeme kayıtlarına göre kullanılan kredinin borçlu şirket ve rehin borçluları tarafından ödenmemesi üzerine kredinin Z. K. gibi kefillerinden ve ipotek maliklerinden bulunan davalı H. K. tarafından toplam 41.518.TL.si olarak bankaya ödendiği, bu aşamada dava konusu ipotekli taşınmazların davacı Seyfi Güner tarafından İpsala Tapu Sicil Müdürlüğünün 28/07/2009 tarih 4623 yevmiye numaralı resmi senedi ile satın alındığı, resmi senette açık bir şekilde Yukarıdaki bedellerle ve üzerindeki ipotek ve hacizlerden doğmuş ya da doğacak olan bütün hukuki vecibeleri ile birlikte satın aldığını ibaresinin mevcut olduğu, davaya konu ipoteğinde resmi senet içinde açık bir şekilde belirtildiği, davalı, banka tarafından borcun kefil sıfatıyla H. K. tarafından ödenmiş olması nedeniyle kendi bünyesi içersinde yapmış olduğu yazışmalar neticesinde tapu sicil müdürlüğüne 16/10/2009 tarih ve 2960 kayıt numaralı ipoteğin, borcun 41.5l8.TL.lık kısmının kefillerden H. K. tarafından ödenmiş bulunduğundan B.K.nun 499/2 maddesi gereğince ödeyen H. K.'a bu bedel ve B.K.nun 499/2. maddelerinin kendisine tanıdığı hak ve yetkiler ile sınırlı olarak devredilmesi için müzekkerenin yazıldığı, İpsala Tapu Sicil müdürlüğünce bu yazı doğrultusunda düzenlenen 19/01/2010 tarih ve 196 yevmiye numaralı resmi senet ile dava konusu 3 adet taşınmaz üzerindeki 01/09/2006 tarih 2826 yevmiye sayılı ipoteğin davalı H. K.'a devredildiği, her ne kadar davacı vekilince taşınmazlar müvekkili tarafından satın alınmadan önce önceki malik ve davalı banka şubesince müvekkiline ipoteğin temin etmiş olduğu borcun ödendiği ve ipoteğin kalkacağı söylendiği iddia edilmiş ise de, yukarıda açıklanan resmi senet kapsamına göre davacının bu iddiasının yerinde olmadığı, taşınmazları devir alırken açık bir şekilde ipotekle birlikte devir aldığının resmi senede yazıldığı, davalı banka tarafından diğer davalı H. K.'a ipoteğin tapuda temlik ve devir edilmesi işleminin alacağın temliği işlemine dayanmadığı, söz konusu devrin B.K.nun 496 ve 499/2.maddeleri kapsamında aynı zamanda kefil olan davalı H. K. tarafından borcun bir kısmının bankaya ödenmiş olması nedeniyle kanuni halefiyet kuralı gereğince banka tarafından davalı H. K.'a devredildiği, dosyaya gelen banka kayıtlarından ayrıca davacı vekilinin dilekçelerinde de bu hususu kabul eden beyanlarına göre borcun 41.518.TL.lik bölümünün davalı kefil H. K. tarafından ödendiğinin sabit olduğu, bu durumda davacı tarafın borcun ödenmesi ve ipoteğin feri nitelikte olması nedeniyle dayanaksız kaldığı, terkin edilmesi gerektiğine dair iddiasının yerinde olmadığı, yukarıda belirtilen açık Kanun hükümlerine göre kefilin ödemiş olduğu borç miktarınca ipoteklerin kendi üzerine devrini talep etme hakkı, alacaklı bankanın da bu ipotekleri devir yükümlülüğünün bulunduğunun açık olduğu, ayrıca her ne kadar dava dilekçesinde alacağın temliği işleminin iptali talebinde de bulunulmuş ise de, yukarıda belirtildiği üzere ortada bir alacağın temliği işlemi bulunmadığı anlaşıldığından, davacının davasının davalı H. K. bakımından bu sebeplerle reddine karar verilmiş,
Davacının iddiaları ve talepleri göz önünde bulundurulduğunda, diğer davalılar İpsala Tapu Sicil Müdürlüğü ve Halk Bankası İpsala Şubesi'nin bu davada pasif dava ehliyetlerinin (husumet) bulunmadığı, Banka Şubesi'nin B.K.nun 496 ve 499/2. maddeleri gereğince ipoteği devir yükümlülüğünü yerine getirdiği, Tapu Sicil Müdürlüğünün de kanuni görevi olarak bu devri kayıtlara tescil ettiği, dava tarihi itibariyle terkini talep edilen ipoteğin hak sahibinin sadece davalı H. K. olduğu, ortada bir alacağın temliği durumu söz konusu olmadığından davalı Banka Şubesi'nin bu taleple ilgili olarak da pasif dava ehliyetinin (husumet) bulunmadığı anlaşıldığından bu davalılar açısından davanın pasif husumet yokluğundan reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-) Davacının davasının davalılar İpsala Tapu Sicil Müdürlüğü ve Halk Bankası İpsala Şube Müdürlüğü yönünden husumet nedeniyle REDDİNE,
2-) Davacının davasının davalı H. K. bakımından REDDİNE,
3-) Peşin alınan 616,55.TL.sı harçtan 17,15.TL.sının mahsubuyla artan bakiye 599,40.TL.sı harcın talep halinde davacıya İADESİNE,
4-) Yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
5-) Davalı H. K. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde geçerli AAÜT.ne göre hesap ve taktir olunan 4.786,98-TL.sı nispi ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalı H. K.'a VERİLMESİNE,
6-) Davalı Halk Bankası İpsala Şubesi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde geçerli A.A.Ü.T. 7/2. maddesine göre hesap ve taktir olunan 1.100,00-TLsı nispi (bu davalı bakımından dava husumetten reddedildiğinden maktu miktarı geçemeyeceğinden maktu) ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalı Halk Bankası İpsala Şubesine VERİLMESİNE,
Dair, verilen karar davalı H. K. vekili Av. M. A. Ö. ve davalı Halk Bankası vekili Av. H. H.'nun yüzüne karşı Davacı vekilinin yokluğunda Kanun yolları açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 30.12.2010 (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy