(6100 S. K. m. 370)
Taraflar arasındaki alacak davasının bozmaya uyularak yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulü kısmen reddine yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı ... ... Ltd. Şti. vekilince ve davacı vekilince temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.
KARAR
Davacı vekili, taraflar arasındaki bayilik anlaşmasının tesis edildiği tarihte öngörülen süresinden daha erken bir tarihte sonlanması nedeniyle istasyon zemin betonu, istasyon bina inşaatı ve bunlarla sınırlı olmamak üzere benzeri ayrılmaz parça niteliğinde yapılan ödeme kalemlerinden geçersiz kalan bakiye süreye isabet eden, dava tarihi itibariyle ÜFE ile uyarlanıp amortisman uygulanarak güncellenmiş 49.901,14 TL’nin her iki davalıdan müştereken ve müteselsilen tahsilini, intifa hakkı terkin harcı ve sair işlem masrafı olarak toplam 16.615,76 TL’nin ise dava tarihinden itibaren değişen oranlarda avans faizi ve KDV'si ile birlikte davalılardan ... İnş. Nak. Turz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’nden tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Petrol Ltd. Şti temsilcisi, terkin harcının muhatabının harcın tahakkuk ve tahsili döneminde kuru mülkiyet sahibi olan ... İnşaat Nakliye Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti. olduğunu, bu nedenle intifa terkin harcı açısından husumet itirazında bulunduklarını, davacı ile 26.09.2009 tarihinde istasyonlu bayilik sözleşmesi imzalandığını, anlaşmanın 03.05.2010 tarihinde sona erdirildiğini, teslim alınan tüm malzeme ve teçhizatın belge ile iade edildiğini, temsilcisi olduğu şirkete, sözleşmenin kurulmasından feshine kadarki süre içinde hiçbir şekilde istasyon zemin betonu, istasyon bina inşaatı ve bununla sınırlı olmamak üzere benzeri ayrılmaz parça karşılığı bir yardım veya ödeme yapılmadığını, şirketin bu yerde kiracı olduğunu, istasyon zemin betonu ve istasyon binasının maliki olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Davalı ... İnş. Nak. Turizm San. ve Tic. Ltd. Şti vekili, davanın yetkili mahkemede açılmadığını, talebin zamanaşımına uğradığını, taşınmazın ve petrol istasyonunun müvekkili şirkete ait olmadığını, akdin diğer davalı ile davacı arasında imzalandığını belirterek davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, davacı lehine intifa tesis edilen taşınmaz malikinin dava dışı ... ve taşınmazın intifa hakkının terkin tarihi itibariyle dava dışı şahıs adına kayıtlı olduğu, bu nedenle davalı ... İnş. …..Ltd. Şti’nin terkin masraflarından sorumluluğunun bulunmadığı,bu nedenle davalı ... İnş....Ltd.Şti.hakkındaki davanın husumet yokluğundan reddine, davacı tarafça yaptırılan kalıcı teknik yatırımların işletme sözleşmesinin gereği olarak sözleşme süresine bakılmaksızın, davacı tarafça yapılması gereken kalıcı teknik yatırımlar olduğu, sözleşmenin ifa edilmesi için her halükarda bu kalıcı teknik yatırımların davacı tarafça yapılmasının gerektiği, davalı ... Petrol….Ltd. Şti.’nin bayi olarak bu sabit yatırımları kullanarak davacıya hizmet verdiği, davacının rekabet kurulu kararı ile sözleşmenin sona ermesi nedeniyle sabit yatırım bedellerinin sözleşmenin geçersiz kaldığı süreye ilişkin kısmını talep hakkı bulunmadığı gerekçesiyle de davalı ... Petrol ……Ltd. Şti aleyhine açılan davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dairemizin 13/11/2014 tarihli, 2014/11612 esas sayılı, 2014/16172 karar sayılı bozma ilamında “(1) Dosyadaki yazılara, kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında sair temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. (2) ... Petrol ve Dinlenme Tes. Tur. İnş. San. Tic. Ltd.Şti açısından, davacının talebi gözetilerek davacının bedelini ödeyerek yaptırılmış bulunan sabit yatırımlar kullanılmak sureti ile davalının ticari faaliyetini sürdürüp sürdürmediği, sabit yatırımların ticari faaliyetine katkısı hususları üzerinde yeterince durulup, bu yönlerden araştırma (keşif, bilirkişi vs.) ve inceleme yapılıp, yatırımların niteliği değerlendirilerek varılacak uygun sonuç çerçevesinde bir karar vermek gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir.” gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
Mahkemece, bozma ilamına uyularak yapılan yargılama ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davacının bedelini ödeyerek yaptırmış bulunduğu sabit yatırımların kullanılmak suretiyle davalı ... Petrol...Ltd. Şti. tarafından ticari faaliyetin sürdürüldüğü, sabit yatırımların ticari faaliyetine katkı yaptığı, taraflar arasındaki bayilik sözleşmesinin tesis edildiği tarihte öngörülen süresinden daha erken sonlanması nedeniyle geçersiz kalan bakiye süreye isabet eden ve davacıya kıstelyevm usulüne göre iade edilmesi gereken 12/02/2007 tarih 441047 nolu faturaya konu iade edilmesi gereken sabit yatırım bedeli olan 10.113,41 TL, 12/02/2007 tarih ve 0441022 nolu faturaya konu sabit yatırımların iade edilmesi gereken bedelin 21.407,99 TL olduğu, toplam 31.521,40 TL iadeye konu sabit yatırım bedeli olduğu bu miktarın davalı ... ... Ltd. Şti.' den avans faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, davalı ... İnş Nak...Ltd. Şti. hakkında daha önce kesinleşen dava bakımından ise yeniden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş, hüküm davalı ... ... Ltd. Şti. ve davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
1-Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı doğrultusunda inceleme yapılıp hüküm verilmiş olmasına, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, bozmanın kapsamı dışında kesinleşmiş olan yönlere ilişkin temyiz itirazları incelenemeyeceğine göre, davacı vekilinin yerinde olmayan bütün temyiz itirazlarının reddine.
2-Davalının temyiz itirazlarına gelince, mahkemece hükme esas alındığı belirtilen bilirkişi raporunda sabit yatırım bedelinin 21.407,99 TL olarak hesaplanmasına rağmen, mahkemece 31.521,40 TL üzerinden hesaplama yapılarak yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmayıp, hükmün bu nedenle bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddine, (2) nolu bentte açıklanan nedenlerle hükmün davalı ... ... Ltd. Şti. Lehine BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde temyiz eden davalı ... ... Ltd. Şti. ve davacıya iadesine, 29.01.2020 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)