(765 S. K. m. 59, 448) (6136 S. K. m. 13) (5237 S. K. m. 7) (5252 S. K. m. 2, 9) (5275 S. K. m. 98, 101) (1412 S. K. m. 253, 298, 302, 305) (5271 S. K. m. 223, 264, 267, 271)
Dava: F. B.'yi kasten öldürmekten ve izinsiz silah taşımaktan sanık H. T. N.'nin yapılan yargılanması sonunda, 765 s. TCK. nun 448, 59/2, 6136 S. Yasanın 13/1, 59. maddeleri gereğince 20 sene ağır hapis 10 ay hapis cezası verilen ve kesinleşen bu karara karşı hükümlünün 5237 s. Kanunun uygulanması ile ilgili uyarlama talebi üzerine talebin reddine dair Gümüşhane Ağır Ceza Mahkemesinden verilen 03.06.2005 tarih ve 38/40 s. kararın Yargıtay'ca tetkiki hükümlü tarafından istenilmiş olduğundan dava dosyası C. Başsavcılığından tebliğname ile Dairemize gönderilmekle: incelendi ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Karar: 5237 S. TCK. nun 7/2. maddesi gereğince, kesinleşmiş olan hükümlerin yeniden ele alınması ve lehe olan kanunun belirlenip uygulanmasında izlenecek yolu gösteren iki kanun vardır. Biri, 1 Haziran 2005 gününde yürürlüğe giren, 5237 S. Yasanın yürürlüğe girmesinden önce işlenmiş suçlar hakkında ne biçimde hüküm kurulacağına ve kesinleşmiş cezaların nasıl infaz edileceğine ait hükümleri kapsadığını belirten (m.2) ve 1 Haziran 2005 gününden önce kesinleşmiş hükümlerle ilgili olarak, Türk Ceza Yasasının lehe olan hükümlerinin derhal uygulanabileceği hallerde, duruşma yapılmaksızın da karar verilebilir. (m. 9/1) biçiminde bir düzenlemeye yer veren 5252 S. Türk Ceza Yasasının Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkındaki kanundur. Diğeri ise, mahkumiyet hükmünün yorumunda veya çektirilecek cezanın hesabında duraksama olursa, cezanın kısmen veya tamamen yerine getirilip getirilemeyeceği ileri sürülür ya da sonradan yürürlüğe giren yasa hükümlünün lehine olursa, duraksamanın giderilmesi veya yerine getirilecek cezanın belirlenmesi için hükmü veren mahkemeden karar istenir. biçiminde bir düzenlemeye yer veren (m.98/1), bu kararın duruşma yapılmaksızın verileceğini ve itiraz yoluna tabi olduğunu belirten (m. 101) ve 1 Haziran 2005 gününde yürürlüğe giren 5275 S. Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkındaki Kanundur.
Görüldüğü gibi, ancak 1 Haziran 2005 gününden sonra kesinleşmiş mahkumiyetler hakkında uygulanabilecek olan 5275 S. Kanun karşısında özel bir kanun olan ve öncelikle uygulanması gereken 5252 S. Kanuna göre, kararların duruşma yapılarak verilmesi asıl, takdire bağlı olarak duruşma yapılmaksızın verilmesi istisnadır.
Asıl olanı, mahkeme kararlarının duruşma yapılarak verilmesidir (CMUK. m.253, CMK. m.223). Ancak kanun koyucu, bazı hallerde, örneğin, 5252 S. Yasada olduğu gibi, duruşma yapılmasını takdire bağlı kıldığı halde; bazı hallerde de, örneğin, 5275 S. Yasada, CMUK. m.302'de ve CMK. m.271/1'de olduğu gibi, duruşma yapılmasını zorunlu kılmaktadır.
Beraat, mahkumiyet, davanın reddi, davanın düşmesi, muhakemenin durması, ceza verilmesine yer olmadığı, güvenlik tedbirine hükmedilmesi kararları hüküm sayılmaktadır. (CMUK. m/253, CMK. m/223,).
Genel Kural, Ceza Mahkemelerinden verilen hükümlere karşı temyiz yoluna başvurulabileceği şeklindedir (CMUK. m.305).
Ancak, mahkeme kararlarına karşı itiraz yoluna gidilebilmesi için kanunun bunu açıkça belirtmesi gerekir (CMUK. m.298, CMK. m.267). 5252 S. Yasada, 5275 S. Kanunun aksine, bu kanuna göre verilecek kararlara karşı itiraz yoluna gidilebileceğini belirten bir düzenleme bulunmamaktadır.
Kabul edilebilir bir başvuru var ise, kanun yolunun veya merciin belirlenmesindeki yanılma, başvuranın haklarını ortadan kaldıramayacağı (CMK. m. 264) gibi; duruşma yapılarak verilmesi gereken bir kararın duruşmasız ya da duruşma yapılmaksızın verilmesi gereken bir kararın duruşma yapılarak verilmiş olması da o kararın tabi olduğu kanun yolunu değiştiremez.
5252 S. Kanunun 9/1. maddesi gereğince, 5237 S. Kanunun lehe olan hükümlerinin uygulanması sırasında, derhal uygulama, başka bir anlatımla, herhangi bir inceleme, araştırma, kanıt tartışması ve takdir hakkının kullanılması gerekmeden uygulama yapmak mümkün ise, duruşma yapılmaksızın; aksi durumda ise duruşma yapılarak karar verilmelidir.
Bu açıklamalar ışığında somut olayın değerlendirilmesinde;
1- Adam öldürmek suçundan kurulan hükümle ilgili olarak;
765 S. Türk Ceza Kanunu uygulanarak verilmiş ve kesinleşmiş olan hükmün, 5237 S. Türk Ceza Yasası'nın 7/2 ve 5252 S. Türk Ceza Kanunu'nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un 9. maddesi gereğince yeniden ele alınıp, lehe olan kanunun belirlenmesi ve uygulanması sırasında; 765 S. Türk Ceza Kanunu ile yapılan uygulamanın lehe olduğu derhal anlaşıldığından; duruşma yapılmaksızın uyarlama isteminin reddine karar verilmesinde düzeltme nedeni dışında bir isabetsizlik görülmemiş olup, hükümlünün temyiz itirazlarının bu itibarla reddiyle adam öldürmek suçundan 5252 s. Kanunun 5349 S. Yasayla değişik 6. maddesi uyarınca ağır hapsin hapse çevrilmesine karar verilmek suretiyle düzeltilen hükmün ONANMASINA,
2- 6136 S. Kanuna muhalefet suçundan kurulan hükümle ilgili olarak;
765 S. Türk Ceza Kanunu uygulanarak verilmiş ve kesinleşmiş olan hükmün, 5237 S. Türk Ceza Yasası'nın 7/2 ve 5252 S. Türk Ceza Kanunu'nun Yürürlük ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun'un 9. maddesi gereğince yeniden ele alınıp, lehe olan kanunun belirlenmesi ve uygulanması sırasında; 6136 S. Yasaya muhalefet suçundan kurulan hükümde seçenek yaptırımların uygulanmasına olanak sağlaması söz konusu olduğundan, duruşmalı inceleme yapılarak hüküm kurulması gerekirken, duruşma yapılmaksızın yazılı biçimde karar verilmesi,
Sonuç: Usule aykırı ve hükümlünün temyiz itirazları bu itibarla yerinde görüldüğünden, diğer cihetleri incelenmeksizin, 6136 S.Kanuna muhalefet suçundan hükmün CMUK. nun 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 18.11.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy