(818 S. K. m. 28)
Davacı tarafından, davalı aleyhine açılan davada Mahkemece verilen karar süresinde temyiz edilmekle, dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:
KARAR
Davacı, davalılarla yaptığı anlaşma gereği 946 ada 4 nolu parseldeki payını devrettiğini ve karşılığında da davalıların dört adet daire vereceklerini söyleyip bir adet daire verdiklerini, hile ile kandırıldığını ileri sürerek tapunun iptali ile yeniden adına tescilini istemiştir.
İddianın ileri sürülüş biçimi itibariyle hile hukuksal nedenine dayalı bir araştırmanın yapılmasını zorunlu kılacağı kuşkusuzdur.
Bilindiği üzere "Hile" , genel olarak bir kimseyi irade beyanında bulunmaya, özellikle sözleşme yapmaya sevk etmek için onda kasten hatalı bir kanı uyandırmak veya esas en var olan hatalı bir kanıyı koruma yahut devamını sağlamak şeklinde tanımlanır. "Hata"da yanılma hilede yanıltma söz konusudur. BK 'nun 28/1 maddesinde açıklandığı üzere taraflardan biri diğer tarafın "Kasıtlı aldatmasıyla sözleşme yapmaya yöneltilmişse hata esaslı olmasa bile aldatılan taraf için sözleşme bağlayıcı sayılamaz. Değinilen koşulların varlığı halinde aldatılan taraf hakkını kullanmak suretiyle hukuki ilişkiyi geçmişe etkili (makable Şamil) olarak ortadan kaldırabilir ve verdiği şeyi geri isteyebilir.
Öte yandan, hile her türlü delille ispat edilebileceği gibi iptal hakkının kullanılması hiç bir şekle bağlı değildir. Hilenin öğrenildiği tarihten itibaren bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde karşı tarafa yöneltilecek bir irade açıklaması, defi yahut dava yoluyla da kullanılabilir.
Hal böyle olunca; tarafların delillerinin eksiksiz toplanması, yukarıda değinilen ilkeler gözetilerek değerlendirilmesi ve sonuca göre hüküm kurulması gerekirken, hiçbir soruşturma yapılmaksızın resmi sözleşmeye karşı davanın dinlenemeyeceği gerekçesiyle reddedilmesi isabetsizdir. Tarafların temyiz itirazı yerindedir. Kabulüyle, hükmün açıklanan nedenden ötürü HUMK'nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine 15.12.1999 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy