(2004 S. K. m. 68/B, 150)
Dava ve Karar: Taraflar arasında görülen davada İzmir 1. Sulh Hukuk Mahkemesi'nce verilen 09.12.2002 tarih ve 2002/735-2002/1340 sayılı kararın Yargıtay'ca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi Ata Durak tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşüldü düşünüldü:
Davacı vekili, davalı şirketle müvekkili arasında 12.11.1993 tarihli (150.000.000) TL. meblağlı ve 18.06.1993 (200.000.000) TL. meblağlı iki adet kredi sözleşmesi imzalandığını, diğer davalının maliki bulunduğu taşınmaz üzerine bu kredinin teminatı olarak ipotek konulduğunu, 13.12.1994 tarihinde borçlu şirketin temerrüde düşmesi nedeniyle hesabın kat edildiğini, bu hususta girişilen icra takibinin davalıların haksız itirazı sonucu durduğunu, itirazın kaldırılması amacıyla İzmir 4. İcra Tetkik Mercii'ne başvurduklarını ancak, takibe devam edilmediğini ileri sürerek, (1.294.084.371) TL. alacağın (72.544.413) TL. anaparaya uygulanacak %175 faiziyle birlikte davalı şirketten tahsilini, ödediği ve kefil olduğu miktarlar dikkate alınarak (361.213.500) TL.nın davalı İ. S. Ö.'tan tahsilini talep ve dava etmiştir.
Davalılar, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, icra tetkik mercii kararının keşif ve banka kayıtları incelenmek suretiyle düzenlenen bilirkişi raporuna dayandığından taraflar arasında kesin hüküm teşkil edeceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, asıl alacak (22.054.166) TL. işlemiş faiz (101.245.775) TL. ve %5 faizin gider vergisi (5.062.289) TL. olmak üzere toplam (128.362.230) TL.nın davalılardan müteselsilen tahsiline, asıl alacağa dava tarihinden itibaren %79 faiz yürütülmesine karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, kredi sözleşmesine dayanan kredi alacağının tahsili istemine ilişkindir.
Davalılardan Atılım Döküm Ltd. Şti. kredi, diğer davalı İ. S. ise bu kredi borcunun teminatı olarak tesis edilen ipotek borçlusudur.
Mahkemece yukarıda özetlendiği gibi davacı bankanın ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla yaptığı icra takibine itirazın incelenmesi sonucu İcra Tetkik Mercii'nce verilen kararın kesin hüküm olduğu gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bilindiği gibi İcra Tetkik Mercii kararları ilke olarak takip hukuku bakımından sonuç doğuran ve maddi hukuk bakımından taraflar arasında kesin hüküm oluşturmayan kararlardır. Dava konusu olayda ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla yapılan icra takibine borçlu İ. S. Ö. ve Atılım Ltd. Şti. tarafından itiraz edilmesi üzerine, İİK. 150/ı maddesi gereğince yapılan inceleme sonucu İcra Tetkik Mercii'nce ipotek akit tablosunun kayıtsız şartsız para borcu ikrarını ihtiva etmemesi nedeniyle alacak miktarının yine İİK.nun 68/b maddesinde öngörülen belgelerle kanıtlanan kısmının hesaplanması için bilirkişi incelemesi yaptırılarak itirazın kabulüne karar verilmiştir. Ancak az önce açıklandığı gibi yapılan bilirkişi incelemesi sadece İİK.nun 68/b maddesi çerçevesinde ispatlanan alacak tutarının tespiti için yapılmış olup, taraflar arasındaki borç ilişkisinin niteliğine ve tutarına dair genel hükümlere göre yapılmış bir araştırma söz konusu olmadığından bu raporu dayanılarak verilen karar da genel hükümlere göre açılmış olan alacak davasında kesin hüküm oluşturmaz.
Bu nedenle mahkemece taraf delillerinin toplanarak sonucuna göre bir hüküm verilmesi yerine, taraflar arasındaki kesin hüküm oluşturmayan İcra Tetkik Mercii kararının kesin hüküm oluşturduğu gerekçesiyle karar vermesi yerinde görülmediğinden davacı vekilinin temyiz isteminin kabulüyle hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Sonuç: Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı davacı vekilinin temyiz isteminin kabulüyle hükmün BOZULMASINA, 30.01.2004 tarihinde oybirliği ile karar verilmiştir.(¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy