Nitelikli hırsızlık, işyeri dokunulmazlığını ihlal etme ve mala zarar verme suçlarından suça sürüklenen çocuk ...'ın, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 142/2-h, 143, 116/2, 119/1-c, (2 kez), 151/1, 31/3, (3 kez) 62/1 (3 kez) ve 52/2. maddeleri gereğince 4 yıl 2 ay hapis, 1 yıl 3 ay hapis ve 2.660,00 Türk lirası adlî para cezası ile cezalandırılmasına, işyeri dokunulmazlığını ihlal etme ve mala zarar verme suçları yönünden kurulan hükümlerin 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 231/5. maddesi gereğince açıklanmasının geri bırakılmasına dair Manisa 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 24/11/2016 tarihli ve 2014/619 esas, 2016/671 sayılı karar aleyhine Yüksek Adalet Bakanlığınca verilen 26/10/2021 gün ve 19065-2021- Kyb sayılı kanun yararına bozma talebine dayanılarak dava dosyası Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının 24/11/2021 gün ve 2021/132808 sayılı tebliğnamesiyle dairemize gönderilmekle okundu.
Kanun yararına bozma isteyen tebliğnamede;
Manisa 5. Asliye Ceza Mahkemesinin 24/11/2016 tarihli kararı ile suça sürüklenen çocuk ... hakkında mala zarar verme suçu yönünden kurulan hükme ilişkin kanun yararına bozma talebinde bulunulmuş ise de, Yargıtay 2. Ceza Dairesinin 16/03/2021 tarihli ve 2021/101 esas, 2021/5580 sayılı ilamı gereğince konunun mahalli Mahkemesince alınacak yargılamanın yenilenmesi kararı ile çözülebileceği,
Yargıtay 9. Ceza Dairesinin 04/03/2020 tarihli ve 2020/1007 esas, 2020/85 karar sayılı ilamında "...5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 223. maddesinde hükmün nelerden ibaret olduğunun belirtilmesi ve sanık hakkında 16/06/2010 tarihinde hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına dair karar verilmesi karşısında, sanık hakkında verilen anılan kararın yargılamanın yenilenmesine konu olamayacağı..." şeklinde belirtildiği üzere, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararlarında yargılamanın yenilenmesinin mümkün olamayacağı gözetilerek yapılan incelemede,
Diğer suça sürüklenen çocuk ... Maden hakkındaki Manisa 5. Asliye Ceza Mahkemesince verilen 24/11/2016 tarihli kararın suça sürüklenen çocuk müdafii tarafından istinaf edilmesi üzerine, anılan kararın nitelikli hırsızlık ve işyeri dokunulmazlığını ihlal etme suçları yönünden İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin 13/02/2017 tarihli ve 2017/13 esas, 2017/209 sayılı kararı ile bozulmasına hükmedildiği,
Bu kapsamda İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin 13/02/2017 tarihli kararında da belirtildiği üzere,
Dosya kapsamına göre,
1-Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6/1, 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 141/3, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 34/1 ve 230/1-c maddeleri uyarınca mahkeme kararlarının denetime olanak verecek biçimde açık ve gerekçeli olması, gerekçede iddia ve savunmada ileri sürülen görüşlerin açık olarak belirtilmesi, mevcut delillerin tartışılması ve değerlendirilmesi, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin açıkça gösterilmesi ve delillerle sonuç arasında bağ kurulması gerektiği, suça sürüklenen çocuklar ... ve ...'in birlikte 01/09/2014 tarihinde gerçekleştirdikleri iddia edilen hırsızlık ve işyeri dokunulmazlığını ihlal eylemlerini işlediklerine dair suça sürüklenen çocukların birbirlerine suç atma beyanları dışında hangi beyana, ne şekilde üstünlük tanındığı gösterilmeden suça sürüklenen çocuk ... hakkında mahkumiyet kararı verilmesinde,
Kabule göre de,
2- 5237 sayılı Kanun’un 119/1. maddesinde düzenlenen ortak hükmün "Eğitim ve öğretimin engellenmesi, kamu kurumu veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının faaliyetlerinin engellenmesi, siyasi hakların kullanılmasının engellenmesi, inanç, düşünce ve kanaat hürriyetinin kullanılmasını engelleme, konut dokunulmazlığının ihlali ile iş ve çalışma hürriyetinin ihlali suçlarının" işlenmesi hallerinde uygulanacağına dair açık ve sınırlayıcı düzenleme nazara alındığında, suça sürüklenen çocuk ... hakkında mala zarar verme suçundan 5237 sayılı Kanun’un 151/1. maddesi gereğince kurulan hükümde uygulama yeri bulunmadığı gözetilmeden yazılı şekilde verilen cezanın 119/1-c maddesi uyarınca artırılmasında,
3-Suça sürüklenen çocuk ... hakkında geceleyin işyeri dokunulmazlığını ihlal etme suçundan kurulan mahkumiyet hükmünde, 5237 sayılı Kanun'un 116/2. maddesi gereğince belirlenen 1 yıl hapis temel cezası üzerinden, aynı Kanun'un 31/3 maddesi uyarınca yapılan 1/3 oranındaki indirim ile 1 yıl 4 hapis cezasına, 62/1 maddesi gereğince 1/6 oranında yapılacak indirimde 1 yıl 1 ay 10 gün hapis cezası ile cezalandırılması gerekirken, yapılan hesap hatası nedeniyle 1 yıl 3 ay hapis cezasına hükmedilerek fazla ceza tayininde, isabet görülmediğinden 5271 sayılı CMK'nın 309. maddesi uyarınca anılan kararın bozulması lüzumu kanun yararına bozma talebine dayanılarak ihbar olunmuştur.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
1)1 numaralı kanun yararına bozma sebebine ilişkin yapılan incelemede;
a-Hırsızlık suçu için yapılan incelemede;
a-1)Suça sürüklenen çocuk ... hakkında mahkemenin 24/11/2016 tarihli kararıyla hırsızlık suçundan mahkumiyet kararı, iş yeri dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme suçlarından ise hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, diğer suça sürüklenen çocuk ... müdafi ile O Yer Cumhuriyet Savcısının kararı istinaf etmesi üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin 13/02/2017 tarihli ve 2017/137 esas, 2017/209 karar sayılı ilamıyla;
“... Mahkeme kararlarının istinaf denetimine olanak verecek şekilde açık olması ve istinaf mahkemesinin bu işlevini yerine getirmesi için kararın dayandığı tüm kanıtların, bu kanıtlara göre mahkemenin ulaştığı sonuçların, iddia, savunma ve dosyadaki diğer belgelere ilişkin değerlendirilmelerin, açık olarak gerekçeye yansıtılması gerekmesi karşısında; suça sürüklenen çocuk ... ' in hakkında istinaf başvurusu bulunmadığı için mahkumiyet kararı kesinleşen diğer suça sürüklenen çocuk ile birlikte 01/09/2014 tarihinde gerçekleştirdikleri iddia edilen hırsızlık eylemini işlediklerine dair suça sürüklenen çocukların birbirlerine suç atma beyanları dışında hangi beyana, ne şekilde üstünlük tanındığı gösterilmeden mahkumiyet kararı verilmesi suretiyle Anayasanın 141, 5271 sayılı CMK`nun 34, 230 ve 289/g maddelerine muhalefet edilmesi...” gerekçesiyle hırsızlık ve iş yeri dokunulmazlığının ihlali suçlarından bozulmasına karar verildiği, bu suça sürüklenen çocuk hakkında da hırsızlık, iş yeri dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme suçlarından bozmada belirtilen sebepten dolayı kanun yararına bozma yasa yoluna gelindiği anlaşılmış ise de; İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 5. Ceza Dairesinin 13/02/2017 tarihli bozmanın hükmü istinaf etmeyen suça sürüklenen çocuk ...’a sirayet edecek olması, sirayet hükmünün uygulanması için istinaf etmeyen suça sürüklenen çocuğun talepte bulunmasına gerek olmaması, kanundan kaynaklanan bir durum olması, bozma kararında sirayetin belirtilmemesinin kanuni bir eksiklik olmayıp, bu hususun mahkemece kendiliğinden gözetilip uygulanabileceği ilkeleri gereğince mahkemenin bu suça sürüklenen çocuk yönünden sirayet sebebiyle yeniden duruşma açarak bozmada belirtilen ve kanun yararına bozma yasa yoluna gelen sebebi suça sürüklenen çocuk hakkında uygulayabilecek olması, kanun yararına bozma yasa yolunun uygulanabilmesi için hukuka aykırılığın giderilebilmesinde başka bir hukuki yolun olmaması gerektiğinden ve
a-2)5271 sayılı CMK'nın 309. maddesinde düzenlenen kanun yararına bozma; kesinleşmiş hakimlik veya mahkeme kararlarına karşı başvurulan olağanüstü bir yasa yoludur. Bu yasa yolu ile kanunların aynı (tek) biçimde uygulanması, Yargıtay/istinaf denetiminden geçmeksizin kesinleşen kararlardaki hukuka aykırılıkların giderilmesinin sağlanması amaçlanmaktadır.
Kanun yararına bozmanın konusu hukuka aykırılıkların giderilmesi olunca, ayrıntıları 26.10.1932 gün ve 29/12 sayılı içtihadı birleştirme kararında açıklandığı üzere, yasaya aykırılık halleri uygulamadaki yanlışlıklar ile esasa etkili usul hatalarından ibarettir.
Kanun yararına bozma yasa yoluna, temyiz/istinaf incelemesinden geçmeksizin kesinleşmiş hüküm ve kararlara karşı başvurulabilmesi mümkün olup, kesin hükmün otoritesinin zedelenmemesi gerektiğinden, hukuka aykırılıkların ciddi boyutlara ulaşması yanında, maddi meseleye ilişkin kanıtların takdirinde yanılgıya düşüldüğünden bahisle kanun yararına bozma isteminde bulunulamayacağı gibi hakimin takdir yetkisi kapsamına giren hususlar ile takdirin hatalı kullanılması ile ilgili hukuka aykırılıklar yönünden de kanun yararına bozma yasa yoluna gidilmesi olanaklı bulunmamaktadır. Yasa yolunun bu özelliği nedeniyle, hakimin takdirini hatalı kullanmasına ilişkin hususlardaki hukuka aykırılıklar, sadece olağan denetim yolu olan temyiz/istinaf incelemeleri sırasında dikkate alınabilecektir.
İnceleme konusunu oluşturan davada olduğu gibi kanıtların takdir ve değerlendirilmesinde yanılgıya düşüldüğünden söz edilerek suça sürüklenen çocuk ... hakkında (1) numaralı sebep için kanun yararına bozma yasa yoluna başvurma olanağı bulunmadığından, (MANİSA) 5. Asliye Ceza Mahkemesinden verilip kesinleşen 24/11/2016 tarihli ve 2014/619 Esas 2016/671 Karar sayılı karara yönelik kanun yararına bozma isteminin REDDİNE,
b-İş yeri dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme suçları için yapılan incelemede;
Suça sürüklenen çocuk hakkında iş yeri dokunulmazlığının ihlali ve mala zarar verme suçlarından hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, kararın itiraz edilmeden kesinleştiği ve bu aşamada kesinleşmiş hüküm sonuçlarını doğurmadığı, denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işlerse dosyanın tekrardan ele alınıp, kanun yararına bozmaya konu talebin de değerlendirilerek yerel mahkemece bir karar verilebilecek olması sebebiyle, suça sürüklenen çocuk ... hakkında (1) numaralı sebep için kanun yararına bozma yasa yoluna başvurma olanağı bulunmadığından, (MANİSA) 5. Asliye Ceza Mahkemesinden verilip kesinleşen 24/11/2016 tarihli ve 2014/619 Esas 2016/671 Karar sayılı karara yönelik kanun yararına bozma isteminin REDDİNE,
2-5237 sayılı Kanun’un 119/1. maddesinde düzenlenen ortak hükmün "Eğitim ve öğretimin engellenmesi, kamu kurumu veya kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının faaliyetlerinin engellenmesi, siyasi hakların kullanılmasının engellenmesi, inanç, düşünce ve kanaat hürriyetinin kullanılmasını engelleme, konut dokunulmazlığının ihlali ile iş ve çalışma hürriyetinin ihlali suçlarının" işlenmesi hallerinde uygulanacağına dair açık ve sınırlayıcı düzenleme nazara alındığında, suça sürüklenen çocuk ... hakkında mala zarar verme suçundan 5237 sayılı Kanun’un 151/1. maddesi gereğince kurulan hükümde uygulama yeri bulunmadığı gözetilmeden yazılı şekilde verilen cezada 119/1-c maddesinin uygulanması nedeniyle (2) numaralı kanun yararına bozma istemi yerinde görüldüğünden (MANİSA) 5. Asliye Ceza Mahkemesinden verilip kesinleşen 24/11/2016 tarihli ve 2014/619 Esas 2016/671 Karar sayılı kararın 5271 sayılı CMK’nın 309. maddesinin 3. fıkrası uyarınca BOZULMASINA, aynı maddenin 4. fıkra (d) bendinin verdiği yetkiyle; suça sürüklenen çocuk ... hakkında TCK 119/1-c maddesinin uygulanmasına ilişkin kısım hükümden çıkartılarak, 5237 sayılı Kanun’un 151. maddesi uyarınca tespit edilen 120 gün adli para cezasından aynı Kanunun 31/3. maddesi uyarınca 1/3 oranında indirim yapılarak 80 gün adli para cezası ile cezalandırılmasına, aynı Kanunun 62. maddesi uyarınca 1/6 oranında indirim yapılarak 66 gün adli para cezası ile cezalandırılmasına,aynı Kanunun 52/2. maddeleri uyarınca günlüğü 20 TL’den 1320 TL adli para cezasına hükmedilmesine, infazın bu ceza miktarı üzerinden yapılmasına, hükmün diğer bölümlerinin aynen korunmasına,
3-Dosya kapsamına göre, suça sürüklenen çocuk ... hakkında 5237 sayılı Kanun’un 116/4 ve 119/1-c maddeleri uyarınca tespit edilen 2 yıl hapis cezasından aynı Kanunun 31/3. maddesi uyarınca 1/3 oranında indirim yapılırken 1 yıl 4 ay olarak verilmesi gereken cezanın 1 yıl 6 ay olarak belirlenmesi, aynı Kanunun 62. maddesi uyarınca 1/6 oranında indirim yapılırken 1 yıl 1 ay 10 gün olarak verilmesi gereken cezanın 1 yıl 3 ay olarak belirlenerek fazla ceza tayin edilmesi nedeniyle (3) numaralı kanun yararına bozma istemi yerinde görüldüğünden (MANİSA) 5. Asliye Ceza Mahkemesinden verilip kesinleşen 24/11/2016 tarihli ve 2014/619 Esas 2016/671 Karar sayılı kararın 5271 sayılı CMK’nın 309. maddesinin 3. fıkrası uyarınca BOZULMASINA, aynı maddenin 4. fıkra (d) bendinin verdiği yetkiyle; suça sürüklenen çocuk ... hakkında 5237 sayılı Kanun’un 116/4 ve 119/1-c maddeleri uyarınca tespit edilen 2 yıl hapis cezasından aynı Kanunun 31/3. maddesi uyarınca 1/3 oranında indirim yapılarak 1 yıl 4 ay hapis cezası ile cezalandırılması, aynı Kanunun 62. maddesi uyarınca 1/6 oranında indirim yapılarak 1 yıl 1 ay 10 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, infazın bu ceza miktarı üzerinden yapılmasına, hükmün diğer bölümlerinin aynen korunmasına, 09/03/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.