(Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesi m. 3, 4) (Evlilik Bağına İlişkin Kararların Tanınması Hakkında Sözleşme m. 1, 5, 7) (2709 S. K. m. 90) (4721 S. K. m. 166)
Dava: Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen ve yukarıda tarih numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü.
Karar: 1- Karar, davacı vekiline 14.10.2004 tarihinde tebliğ edilmiş, davacı vekili kararı, yasada öngörülen (HUMK. md. 432) onbeş günlük süre geçtikten sonra 4.11.2004 tarihinde verdiği dilekçe ile temyiz etmiştir. Temyiz süresi geçirilmiştir. Bu bakımdan davacının temyiz dilekçesinin süre aşıldığından reddine karar verilmesi gerekmiştir.
2- Davalının temyizine gelince;
a) Türkiye Cumhuriyeti tarafından 8 Mayıs 1962 tarihinde imzalanan 20 Haziran 1984 tarihli 3028 sayılı kanunla onaylanması uygun bulunan ve Bakanlar Kurulunun 27.07.1984 tarihli 84/8373 sayılı kararıyla onaylanarak yürürlüğe konulan Yabancı Resmi Belgelerin Tasdiki Mecburiyetinin Kaldırılması Sözleşmesine İsviçrede taraf olup, davacı vekiline ait Basel Noterliğinde düzenlenen vekaletname, anılan sözleşme hükümlerine göre tasdik işleminden bağışık olduğundan ve sözleşmenin 3. ve 4. maddelerine uygun apostil şerhini de ihtiva ettiğinden vekaletname geçerli ve usulüne uygun kabul edilmiştir.
b) Usulüne göre yürürlüğe konulmuş milletlerarası anlaşmalar kanun hükmündedir. (TC. Anayasası md. 90)
Devletimiz tarafından 8.9.1970 tarihinde imzalanan 17 Nisan 1975 tarihli 1884 sayılı kanunla onaylanması uygun bulunan ve Bakanlar Kurulunun 20.05.1975 tarihli 7/10038 sayılı kararı ile onaylanarak 14.09.1975 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe konulmuş olan Evlilik Bağına İlişkin Kararların Tanınması Hakkında Sözleşmeye İsviçre Konfederasyonu da taraftır. Anılan sözleşmenin 1. maddesinde: bu Akit devletlerden birinde evlilik bağının zevaline, gevşetilmesine, varlığına veya yokluğuna, geçerliliğine veya butlanına ilişkin verilmiş her kararın 2, 3 ve 4. maddeler hükümlerine riayet edilmesi kaydıyla diğer akit devletlerde, kararı veren devletteki kudreti ile tanınacağı öngörülmüştür. Tanımada aranacak şartlar bu maddede üç bent halinde gösterilmiştir. 3. bentte ... kararın dermeyan edildiği devletin kamu düzenine açıkça aykırı olmaması koşulu aranmıştır.
Tanınması talep edilen yabancı boşanma kararı İsviçrenin Basel Kontonu-Arlensheim Mahkemesi tarafından verilmiştir. Ve karar orada 29 Haziran 2004 tarihinde kesinleşmiştir.
Davalının, yetkili kılınan hukukun uygulanmadığı yönünde bir itirazı bulunmamaktadır. Aksine davalı vekili davayı kabul ettiklerini bildirmiştir.
Yabancı mahkemenin İsviçre Medeni Kanununun 111. maddesi gereğince tarafların anlaşmaları uyarınca boşanma kararı verdiği anlaşılmaktadır. Verilen karar Türk Medeni Kanununun 166/3. maddesine uygundur. Yukarda bahsedilen sözleşmenin öteki hükümlerinden (md. 5, 7) kendisinden tanıma veya tenfiz istenilen hakimin yabancı mahkemede karar oluştururken, yabancı hakimin maddi veya hukuki tesbitlerini irdeleme ve değerlendirme yetkisinin bulunmadığı sonucu çıkmaktadır. Bu sebeple davanın kabulü gerekirken tarafların anlaşmalarına dayalı olarak verilmiş bulunan bir boşanma kararında .... boşanmayı gerekli kılan sebep ve hadiselerin gösterilmediği, gerekçeden yoksun bulunduğu... gerekçesiyle tanıma isteğinin reddi doğru değildir.
Sonuç: 1- Davacının temyiz dilekçesinin yukarıda 1. bentte gösterilen sebeple süre aşımından dolayı REDDİNE,
2- Hükmün davalının temyizi yönünden yukarıda (2/b) bendinde gösterilen sebeple BOZULMASINA, temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 25.01.2005 (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy