MAHKEMESİ :Kozan 2.Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi
TARİHİ :31.01.2012
NUMARASI :Esas no:2011/73 Karar no:2012/79
Taraflar arasındaki davanın yapılan muhakemesi sonunda mahalli mahkemece verilen, yukarıda tarihi ve numarası gösterilen hüküm temyiz edilmekle, evrak okunup gereği görüşülüp düşünüldü:
Davayı Kozan Cumhuriyet Başsavcılığı davaname ile açmıştır. Cumhuriyet Savcısı kanunda açıkça öngörülen hallerde hukuk davası açar ve açılmış olan hukuk davasında taraf olarak yer alır (HMK. md. 70/1). Bu nedenle Cumhuriyet Savcısının duruşmalara katılması sağlanmadan yargılamaya devamla hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ:Temyiz edilen hükmün yukarıda gösterilen sebeple BOZULMASINA, bozma sebebine göre diğer bölümlerinin incelenmesine yer olmadığına, temyiz peşin harcının yatırana geri verilmesine, işbu kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere oyçokluğuyla karar verildi. 09.05.2013 (Per.)
KARŞI OY YAZISI
Dava, mutlak butlan sebebiyle evliliğin iptali (TMK. mad. 145/3) istemiyle aynı Kanunun 146/1. maddesindeki yetkiye dayanarak Cumhuriyet savcısı tarafından açılmıştır.
Mahkemece duruşma günü davayı açan Cumhuriyet savcılığına usulüne uygun tebliğ edilmemiş, anca davayı açan Cumhuriyet savcısı 22.03.2011 tarihli duruşmaya katılmış, daha sonraki duruşmalara, duruşma günlerinden haberdar olduğu halde katılmamıştır. Hal böyleyken mahkemece tarafların yokluğunda yargılamaya devam edilerek 31.01.2012 tarihli oturumda davanın kabulüne karar verilmiştir.
Mahkemenin, davanın davacısı sıfatında bulunan Cumhuriyet savcısının duruşmalara “katılımını sağlamak” gibi bir görevi bulunmamaktadır. Mahkemenin görevi duruşma gününü davacıya usulüne uygun şekilde tebliğ etmektir.
Cumhuriyet savcısı, açmış olduğu hukuk davasının duruşmasında hazır bulunmak zorundadır. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Hukuk Muhakemeleri Kanununun 70. maddesinde de “Cumhuriyet savcısı, kanunda açıkça öngörülen hallerde, hukuk davası açar veya açılmış olan hukuk davasında taraf olarak yer alır” hükmüne yer verilmiştir. Cumhuriyet savcısı, açmış olduğu bir hukuk davasının duruşmasına gelmezse, davalı/davalılar, dosyanın işlemden kaldırılmasını (HMK.md. 151/1) veya tahkikata Cumhuriyet savcısının yokluğunda devam edilmesini isteyebilir.
Yargı Hizmetlerinin Hızlandırılması Amacıyla Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair 6217 sayılı Kanun 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanununun 36. maddesi ve Türk Medeni Kanununun 138. maddesinde değişiklik yapmış; bu hükümlerde yer alan “Cumhuriyet savıcısı” ibaresini kanun metninden çıkarmıştır. Bu yasayla yapılan değişikliğin Cumhuriyet savcısının açtığı evliliğin iptali davasında uygulama imkanı yoktur.
Cumhuriyet savcısının açtığı hukuk davasının duruşmalarına gelmemesinin müeyyidesi, davanın Cumhuriyet savcısının yokluğunda görülmesi veya davalının isteği üzerine, dosyanın işlemden kaldırılmasıdır. Yoksa, mahkemenin, duruşmaya gelmeyen Cumhuriyet savcısını duruşmaya getirmek için zor kullanma yetkisi söz konusu değildir. (Prof. Baki Kuru, Hukuk Muhakemeleri Usulü, İstanbul .2001 sh. 856)
Mahkemece taraflar duruşmaya katılmadığından davanın işlemden kaldırılması ve yasal süresi içerisinde yenilenmemesi halinde de açılmamış sayılmasına karar verilmesi gerekirken tarafların yokluğunda yargılamaya devam edilerek esastan karar verilmesi usul ve yasaya aykırıdır. Hükmün bu sebeple bozulması gerekir.
Yukarıda gösterilen sebeple, sayın çoğunluğun bozma gerekçesine katılmıyorum.